Księga Liczb 13:26 – znaczenie i zastosowanie

Zaskakujące, że Izraelici czekali czterdzieści dni na powrót zwiadowców. Mieli już wkrótce wejść do Kanaanu i mieli wszelkie powody, by ufać Bożej mocy i obietnicy. Bóg prowadził ich już przez jeden cud po drugim, a mimo to bardziej ufali własnym planom niż Bożemu przymierzu, czyli Jego wiążącej obietnicy. Jak często przez brak wiary sami odbieramy sobie pokój.

W końcu posłańcy wrócili, ale ich relacje nie były zgodne. Większość zniechęcała lud do wejścia do Kanaanu. Izraelici słusznie zostali wystawieni na tę próbę, bo tak bardzo zaufali ludzkim opiniom zamiast słowu Boga. Sprawiedliwe jest to, że Bóg wydaje ludzi na pastwę silnego zwiedzenia, gdy nie chcą przyjąć prawdy z miłością.

W ich relacji było trochę prawdy. Nie mogli zaprzeczyć, że Kanaan jest bardzo żyzną ziemią, a przyniesione przez nich kiście winogron wyraźnie to potwierdzały (Księga Liczb 13:27). Bóg obiecał ziemię opływającą w mleko i miód, a nawet niegodziwi zwiadowcy musieli przyznać, że tak właśnie jest. W ten sposób Bóg nadal odbierał chwałę, a Jego obietnica znajdowała potwierdzenie nawet przez Jego wrogów.

Później jednak sami sobie zaprzeczyli, mówiąc, że ziemia „pożera swoich mieszkańców” (Księga Liczb 13:32). Nie ma w tym sensu, skoro ziemia obfitowała w mleko, miód i winogrona. Niektórzy sądzą, że podczas zwiadu w kraju panowała zaraza. Powinni byli dostrzec w tym mądrą opiekę Boga, bo zaraza zmniejszała liczbę ich wrogów i ułatwiała podbój. Zamiast tego obwinili sam kraj, a później sami zostali dotknięci zarazą na pustyni za ten nierozsądny lęk przed zarazą w Kanaanie (Księga Liczb 14:37).

Ich głównym celem było jednak przedstawienie podboju jako niemożliwego. Mówili, że tamtejszy lud jest silny (Księga Liczb 13:28), bardzo rosły (Księga Liczb 13:32) i silniejszy od Izraelitów (Księga Liczb 13:31). Opisywali miasta jako otoczone murami i bardzo wielkie, niczym niezdobyte twierdze (Księga Liczb 13:28). Przede wszystkim skupiali się na olbrzymach, potomkach Anaka, znanych z ogromnego wzrostu (Księga Liczb 13:28; Księga Liczb 13:33). Mówili tak, jakby sam ich widok napełnił ich przerażeniem.

„Wydawaliśmy się sobie jak szarańcza” — mówili, bo czuli się mali i bezradni. Twierdzili też, że olbrzymi zapewne patrzyli na nich z taką samą pogardą i lękiem. Wyciągnęli więc wniosek: „Nie zdołamy wyruszyć przeciw nim” (Księga Liczb 13:31) i uznali, że muszą znaleźć inne wyjście.

Nawet gdyby oceniali sytuację wyłącznie według ludzkich sił, nie mieli dobrego powodu do tchórzostwa. Izrael miał około 600 000 zdolnych do walki mężczyzn, zorganizowanych i zjednoczonych, a to była bardzo silna armia. Ich dowódca, Mojżesz, był mądry i odważny. Gdyby lud nabrał odwagi, kto mógłby mu się oprzeć? To prawda, że Kananejczycy byli silni, ale mieszkali w różnych częściach kraju: jedni na południu, inni w górach (Księga Liczb 13:29). Byli tak rozproszeni, że nie mogli szybko zebrać sił, by stawić opór Izraelowi.

Kraj był na tyle żyzny, by wyżywić armię, a jeśli Izraelici zwyciężyliby w otwartej walce, zapewne padłyby również miasta otoczone murami. A jeśli chodzi o olbrzymów, ich wzrost sprawiałby tylko, że łatwiej byłoby ich dostrzec i trafić. Wysocy mężczyźni nie zawsze są najodważniejsi.

Ich największym grzechem nie było jednak tchórzostwo. Pismo Święte piętnuje ich za brak wiary. Nie mieli polegać wyłącznie na ludzkich możliwościach. Mieli wyraźne znaki, że Bóg jest z nimi i używa swojej mocy dla ich dobra. Jeśli Kananejczycy byli silniejsi od Izraela, czy byli silniejsi od Boga Izraela? Izrael sam z siebie nie miał dość siły, ale był z nim Bóg Wszechmogący, a dla Niego nic nie jest zbyt trudne.

Wiele razy wcześniej widzieli też Bożą moc. Egipcjanie byli o wiele silniejsi od Izraela, a jednak Bóg ich zniszczył, zanim Izraelici dobyli miecza. Amalekici zaatakowali Izraelitów z dogodnej pozycji, a mimo to Bóg ich pokonał. W tamtym czasie cuda były ich codziennym pokarmem. Nawet to, że Bóg tak wiernie i hojnie ich żywił, powinno umocnić ich wiarę.

Co więcej, Bóg już wcześniej obiecał im zwycięstwo. Dał Abrahamowi pełną pewność, że jego potomkowie posiądą tę ziemię (Księga Rodzaju 15:18; Księga Rodzaju 17:8). Przez Mojżesza jasno zapowiedział, że wypędzi przed nimi Kananejczyków (Księga Wyjścia 33:2) i będzie to robił stopniowo (Księga Wyjścia 23:30). Po tym wszystkim słowa Izraelitów: „Nie zdołamy wyruszyć przeciw nim” w istocie oznaczały, że sam Bóg nie może dotrzymać swojego słowa.

W gruncie rzeczy nazywali Boga kłamcą i twierdzili, że obiecał więcej, niż może uczynić. Pismo Święte tak podsumowuje ich grzech: „Wzgardzili piękną ziemią i nie uwierzyli Jego słowu” (Księga Psalmów 106:24). Przekonali się, że ziemia jest tak dobra, jak mówił Bóg — opływa w mleko i miód — a jednak nie chcieli zaufać, że Bóg na pewno im ją da. Zwątpili w samą odwieczną prawdę. Oto relacja złych zwiadowców.

Kaleb zachęcał lud, by ruszył naprzód, a Jozue poparł go dopiero później (Księga Liczb 13:30). Kaleb uciszył tłum, który już zaczynał się burzyć, zanim sam Mojżesz zdążył zareagować. Nawet Mojżesz, którego twarz jaśniała po spotkaniu z Bogiem, nie zdołał ich uspokoić, gdy zaczęli się buntować.

Imię Kaleb oznacza „całym sercem” i Kaleb żył zgodnie ze swoim imieniem. Był odważny i całkowicie oddany sprawie. Chciał, by lud również wykazał się taką postawą, jeśli tylko zechce go posłuchać. Jozue mógł początkowo powstrzymywać się od zabrania głosu, bo jako sługa Mojżesza mógł zostać oskarżony o stronniczość. Rozsądnie więc było, by na początku to Kaleb wystąpił z inicjatywą. Pochodził z pokolenia Judy, najważniejszego pokolenia, dlatego także właściwe było, by przemówił jako pierwszy.

Kaleb równie dobrze jak pozostali zwiadowcy dostrzegł siłę mieszkańców tej ziemi, a mimo to mówił z wielką pewnością: „Z pewnością zdołamy ich pokonać”. Następnie zachęcał lud do działania, jak człowiek gotów poprowadzić pierwszy atak. „Wyruszmy natychmiast” — powiedział, jakby jeden odważny krok miał rozstrzygnąć sprawę. „Wyruszmy i weźmy ją w posiadanie”. Nie powiedział: „Wyruszmy i zdobądźmy ją”, bo w jego przekonaniu zwycięstwo było już pewne. Pozostawało tylko wejść do ziemi i objąć ją w posiadanie. Bóg, ich wielki Pan, był gotów im ją dać.

Sprawiedliwi są śmiali jak lwy. Trudności na drodze zbawienia wydają się małe i znikają wobec żywej wiary w Bożą moc i obietnicę. Dla tego, kto wierzy, wszystko jest możliwe, jeśli Bóg to obiecał.