Księga Jozuego 6:17 – znaczenie i zastosowanie

Lud dokładnie przestrzegał poleceń dotyczących oblężenia Jerycha. Jozue powiedział im: „Pan oddał wam miasto” (Księga Jozuego 6:16). W tych wersetach widzimy więc zarówno zasady zdobycia miasta, jak i sposób, w jaki Bóg je urzeczywistnił. Skoro Bóg oddał im miasto, mógł również zdecydować, jak zostanie wykorzystane, i nałożyć na nie dowolne ograniczenia. Otrzymali je jako miasto przeznaczone dla Boga, pierwsze, a być może także najgorsze spośród miast Kanaanu.

Po pierwsze, samo miasto miało zostać spalone, a każde życie w nim miało zostać wydane na sąd Bożej sprawiedliwości. Izraelici rozumieli to już z polecenia zawartego w Księdze Jozuego 6:17: „Miasto to i wszystko, co się w nim znajduje, będzie pod klątwą Pana”. Nie wolno było oszczędzić nikogo, bez względu na okoliczności. Bóg, który daje życie, mógł zażądać jego zwrotu, a jako Sędzia grzeszników miał prawo ich ukarać. Kto może podważać Jego wyrok? Bóg nie postępował niesprawiedliwie. Podczas zdobycia Jerycha objawił więcej swojej mocy niż przy zdobywaniu któregokolwiek innego miasta Kanaanu, dlatego Jerycho miało być poświęcone Mu w większym stopniu niż pozostałe miasta. Ten surowy sąd miał też napełnić strachem inne miasta i osłabić ich odwagę wobec Izraela. Jedynym wyjątkiem była Rachab i jej rodzina. Okazała życzliwość Izraelowi, więc w zamian miała otrzymać życzliwość — i to niezwłocznie.

Po drugie, całe bogactwo miasta — pieniądze, srebro, złoto i cenne przedmioty — miało zostać przeznaczone na służbę przybytku i dołączone do rzeczy poświęconych Bogu. Żydzi twierdzili, że stało się tak dlatego, że miasto zdobyto w szabat. W ten sposób Bóg został uczczony przez upiększenie i utrzymanie swojego przybytku. Zdobycze pokryły również szczególne wydatki związane z oddawaniem Mu czci. Izrael miał zarazem nauczyć się, by nie przywiązywać serca do bogactwa ani nie poświęcać sił gromadzeniu go dla siebie. Bóg obiecał im ziemię opływającą w mleko i miód, a nie w srebro i złoto. Chciał, by żyli w dostatku i mogli radośnie Mu służyć, ale nie pragnął, by zabiegali o handel z dalekimi krajami ani gromadzili majątek na późniejsze lata. Chciał, by za bogatych uważali się wtedy, gdy bogacił się dom Boga, i by to, co tam składano, postrzegali jako prawdziwy zaszczyt i bogactwo.

Po trzecie, otrzymali stanowcze ostrzeżenie, by nie dotykać zakazanych łupów. To, co zostało poświęcone Bogu, mogło stać się dla nich przekleństwem, gdyby zabrali to dla siebie. Dlatego Jozue powiedział: „Strzeżcie się rzeczy obłożonych klątwą” (Księga Jozuego 6:18). Wiedział, że będą kuszeni, by po nie sięgnąć, więc przestrzegł ich, by się powstrzymali i bali się mieć z nimi cokolwiek wspólnego. Mówił tak, jakby przewidywał grzech Akana opisany w następnym rozdziale. Dlatego dodał, że nie mogą ściągnąć klątwy na obóz Izraela ani sprowadzić na niego nieszczęścia, jak później uczynił Akan.

Drogę do miasta otworzył nagły upadek murów, a przynajmniej tej części muru, która znajdowała się naprzeciw miejsca, gdzie stali Izraelici, gdy wznieśli okrzyk (Księga Jozuego 6:20). „Mur runął”, prawdopodobnie zabijając wielu ludzi, w tym strażników stojących na nim albo tych, którzy zgromadzili się w pobliżu, by patrzeć na marsz Izraelitów. Pismo Święte opowiada o tysiącach ludzi zabitych przez zawalenie się muru (1 Księga Królewska 20:30). To, czemu zaufali jako obronie, stało się ich zgubą. Nagłe zawalenie murów musiało wywołać w mieście taką panikę, że nikt nie miał odwagi stawić oporu. Izraelici z łatwością pokonali mieszkańców mieczem, a ci przekonali się, jak daremne jest zamykanie bram przed ludem, któremu przewodzi Pan (Księga Micheasza 2:13). Bóg niebios z łatwością łamie potęgę tych, którzy występują przeciwko Niemu i Jego Kościołowi, i z pewnością to uczyni. Bramy z brązu i żelazne zasuwy są przed Nim jak słoma i spróchniałe drewno (Księga Izajasza 45:1–2). „Kto wprowadzi mnie do warownego miasta? Czy nie Ty, Boże?” (Księga Psalmów 60:9–10). Tak upadnie królestwo szatana i nikt, kto zatwardza serce przeciwko Bogu, nie zwycięży.

Potem wykonano polecenia dotyczące miasta przeznaczonego na zagładę. Wszystkich, którzy oddychali, zabito mieczem — nie tylko mężczyzn walczących, lecz także kobiety, dzieci i starszych. Nawet jeśli prosili o litość i błagali o życie, nie wolno było im jej okazać. Zostali całkowicie zgładzeni (Księga Jozuego 6:21). Gdyby nie było to wyraźne polecenie Boga, potwierdzone cudami, nie dałoby się tego usprawiedliwić. Nie może to służyć za usprawiedliwienie podobnych działań dzisiaj, ponieważ nie otrzymaliśmy takiego polecenia. Skoro jednak zarządził to sprawiedliwy Sędzia nieba i ziemi, który nie czyni zła, wymierzając karę, Izraelici byli wiernymi wykonawcami Jego sprawiedliwości. W tamtych czasach służba Bogu wiązała się z rozlewem krwi, a wykonywanie jej niedbale lub z mieczem trzymanym nie dość stanowczo ściągało przekleństwo (Księga Jeremiasza 48:10). Duch Ewangelii jest zupełnie inny, ponieważ Chrystus przyszedł nie po to, by niszczyć życie, lecz by je ratować (Ewangelia Łukasza 9:56). Jego zwycięstwa miały inny charakter.

Zwierzęta gospodarskie zabito razem z ich właścicielami, jako dodatkową ofiarę dla Bożej sprawiedliwości. Gdy bydło Izraelitów zabijano na ołtarzu, przyjmowano je jako ofiarę za lud. Natomiast bydło Kananejczyków miało zginąć razem z nimi, ponieważ ich winy nie usunęła żadna ofiara ani dar ofiarny. W obu przypadkach Bóg został uwielbiony.

Następnie spalono miasto wraz ze wszystkim, co się w nim znajdowało (Księga Jozuego 6:24). Izraelici mogli mieć nadzieję, że Jerycho — duże, dobrze ufortyfikowane miasto — stanie się ich głównym obozem. Bóg nadal jednak chciał, by mieszkali w namiotach, dlatego spalił to gniazdo i nie pozwolił im się tam osiedlić. Całe srebro i złoto oraz wszelkie naczynia, które można było oczyścić ogniem, przyniesiono do skarbca domu Pana. Bóg ich nie potrzebował, lecz zostały Mu ofiarowane jako Panu Zastępów, Bogu, który dał zwycięstwo i dlatego mógł zażądać łupu — tak jak w tym przypadku całego albo, w innych sytuacjach, jego dziesiątej części (List do Hebrajczyków 7:4).

Ocalono Rachab, nierządnicę, a być może właścicielkę gospody; nie zginęła razem z tymi, którzy nie uwierzyli (List do Hebrajczyków 11:31). Dwaj zwiadowcy publicznie zapewnili, że będzie bezpieczna, występując w imieniu ludu. Dlatego nawet jeśli zdobywanie miasta odbywało się w pośpiechu i chaosie, Jozue dopilnował jej ocalenia. Dla jej bezpieczeństwa posłużyli się tymi samymi ludźmi, których wcześniej ukryła (Księga Jozuego 6:22–23).

Najlepiej mogli się tym zająć ludzie, którzy znali Rachab i jej domowników. Byli też do tego najbardziej odpowiedni, bo ich udział jasno pokazywał, że uhonorowano ją za okazaną im życzliwość, a jej życie zostało jej zwrócone jako łup wyrwany zagładzie. Ocalono z nią wszystkich jej krewnych. Podobnie jak Noe, uwierzyła, a jej wiara doprowadziła do ocalenia jej domowników. Tak samo wiara w Chrystusa przynosi zbawienie całemu domowi (Dzieje Apostolskie 16:31).

Niektórzy pytają, jak to możliwe, że dom Rachab, o którym powiedziano, że stał na murze (Księga Jozuego 2:15), nie runął razem z nim. Możemy być pewni, że się nie zawalił, ponieważ Rachab i jej rodzina były w nim bezpieczne. Być może dom znajdował się tak blisko muru, że mówiono o nim, iż stoi na murze, ale zarazem na tyle daleko, by nie runąć razem z nim ani pod jego gruzami. Bardziej prawdopodobne jest jednak, że ta część muru, przy której stał jej dom, w ogóle się nie zawaliła.

Po ocaleniu Rachab pozostawiono ją na pewien czas poza obozem, aby mogła oczyścić się z pogańskich zabobonów, od których się odwracała, i aby była gotowa do przyjęcia jako nawrócona. Po pewnym czasie została włączona do ludu Izraela, a ona i jej potomkowie zamieszkali wśród Izraelitów. Jej rodzina zyskała później rozgłos. Wiemy, że została żoną Salmona, księcia Judy, matką Booza i jedną z przodkiń naszego Zbawiciela (Ewangelia Mateusza 1:5). Przyjęła Izraelitów jako Izraelitów, a w nagrodę otrzymała to, co przysługiwało Izraelitce.

Biskup Pearson zauważa, że ocalenie Rachab przez Jozuego i przyjęcie jej do Izraela zapowiadało przyjmowanie przez Chrystusa celników i nierządnic do Jego królestwa oraz dawanie im w nim miejsca (Ewangelia Mateusza 21:31). Może to również wskazywać na nawrócenie pogan.

Jerycho zostało następnie objęte trwałą klątwą. Jozue zobowiązał lud, czyli starszych i cały naród Izraela, by ani oni, ani ich dzieci nigdy nie odbudowali miasta. Nie była to jedynie ich wspólna decyzja: zakazał tego sam Bóg, nakładając surową karę opisaną w tym miejscu (Księga Jozuego 6:26). Bóg uczynił to z dwóch powodów. Po pierwsze, chciał, by ludzie zobaczyli, jak poważna jest Boża klątwa. Tam, gdzie spoczywa Boża klątwa, nikt nie może z nią walczyć ani przed nią uciec. Sprowadza ona zagładę, której nie da się odwrócić.

Po drugie, chciał, by ruiny pozostały trwałym znakiem Jego gniewu wobec Kananejczyków, gdy dopełniła się miara ich grzechów, oraz Jego miłosierdzia wobec swego ludu, gdy nadszedł czas osiedlenia się w Kanaanie. Zburzone miasto świadczyło zarówno o przychylności Boga wobec Izraela, jak i o niewdzięczności Izraelitów, którzy zapomnieli o Bogu, tak wiele dla nich czyniącym. Położenie miasta było dogodne, a bliskość Jordanu zapewne czyniła je użytecznym, toteż mogło kusić do odbudowy. Ostrzeżono jednak, że taka próba będzie wiele kosztować.

Ludzie często budują z myślą o swoich dzieciach i wnukach, ale człowiek, który odbudował Jerycho, nie miał potomków, którzy mogliby się nim cieszyć. Jego najstarszy syn miał umrzeć, gdy rozpocznie się ta praca, a jeśli mimo ostrzeżenia uparcie by ją kontynuował, jego najmłodszy syn miał umrzeć po jej zakończeniu. Zapewne między tymi wydarzeniami umarłyby też pozostałe dzieci. Ta klątwa, wypowiedziana nie bez powodu, spadła na człowieka, który odbudował Jerycho, wiele lat później (Pierwsza Księga Królewska 16:34). Nie powinniśmy jednak sądzić, że późniejsza odbudowa uczyniła to miejsce gorszym ani że zaszkodziła jego mieszkańcom. Wiemy, że Jerycho zaszczycili swoją obecnością Eliasz i Elizeusz, a także nasz błogosławiony Zbawiciel (Ewangelia Łukasza 18:35; Ewangelia Łukasza 19:1; Ewangelia Mateusza 20:29). Próba odbudowania tego, co Bóg postanowił zniszczyć, jest niebezpieczna (Księga Malachiasza 1:4).

Wreszcie wszystko to przysporzyło Jozuemu czci i sławy (Księga Jozuego 6:27). Dzięki temu zyskał uznanie Izraelitów, a Kananejczycy zaczęli się go lękać, ponieważ było jasne, że Bóg naprawdę jest z nim. Parafraza chaldejska mówi, że towarzyszyło mu słowo Pana, czyli sam Chrystus, ten sam, który był z Mojżeszem. Nic nie może bardziej podnieść czyjegoś poważania ani wyraźniej ukazać prawdziwej wielkości niż widoczne znaki, że Bóg jest z tą osobą.