Ewangelia Jana 8:10 – znaczenie i zastosowanie

Ewangelia Jana 8:10 opisuje moment, w którym tłum już odszedł. Uczeni w Piśmie i faryzeusze wychodzili jeden po drugim, zaczynając od starszych, aż pozostali tylko Jezus i kobieta stojąca pośrodku. Wtedy Jezus podniósł się i powiedział: „Kobieto, gdzie oni są? Nikt cię nie potępił?” Pierwsze pytanie nie wraca do oskarżenia, lecz kieruje uwagę na to, co właśnie się wydarzyło. Dla kobiety, która przez chwilę była w centrum cudzego osądu, to przesunięcie ma wielkie znaczenie. Jej wstyd przestaje być publicznym widowiskiem i staje się sprawą rozmowy z Jezusem. Drugie pytanie brzmi jak zwykłe sprawdzenie faktów, a jednak niesie ulgę. Odpowiedź kobiety, „Nikt, Panie!”, pokazuje, że odwrót oskarżycieli stał się dla niej realny. Jezus nie wypowiada wyroku i nie pozostaje po stronie tłumu. Zostaje przy niej, gdy wszyscy inni odeszli. Najbardziej poruszające jest to, że w tej chwili, pełnej upokorzenia, ostatnie słowo nie należy do tych, którzy chcieli ją ukamienować. Należy do Tego, który pyta o nią samą.

Pytanie Jezusa: „Kobieto, gdzie oni są? Nikt cię nie potępił?” zmienia układ sceny. Kobietę wcześniej postawiono „pośrodku” jako przedmiot oskarżenia i próbę zastawioną na Jezusa. Teraz, gdy oskarżyciele odeszli, Jezus zwraca się bezpośrednio do niej. Nie rozstrzyga w tej chwili całej sprawy ani nie unieważnia tego, co się wydarzyło; pyta o konkretną zmianę: nie ma już tych, którzy występowali przeciwko niej. Odpowiedź pada w następnym wersecie: nikt jej nie potępił. Jezus dodaje, że i On jej nie potępia, a zarazem mówi: „Idź, a od tej chwili już nie grzesz”. Te słowa razem wyznaczają ważne rozróżnienie: brak potępienia nie oznacza uznania grzechu za nieważny. Miłosierdzie nie jest ani kolejnym kamieniem, ani zgodą na pozostanie przy złu. W szerszej scenie oskarżyciele próbowali wykorzystać kobietę do oskarżenia Jezusa. Jego pytanie przywraca jej miejsce jako osoby, której sytuacja zasługuje na odpowiedź, nie jako narzędzia w cudzym sporze. Ewangelia łączy tu prawdę o grzechu z odmową potępienia: Jezus nie sprowadza kobiety do jej czynu, lecz otwiera przed nią przyszłość inną niż ta, którą wyznaczało oskarżenie.

Jezus nie zaczyna od wyroku. Najpierw pyta: „Kobieto, gdzie oni są? Nikt cię nie potępił?” Dla kobiety stojącej na środku, otoczonej oskarżycielami, to pytanie zmienia cały obraz. Ci, którzy przyprowadzili ją z zarzutem, odchodzą jeden po drugim, a ona zostaje sama na sam z Jezusem. Scena pokazuje, kto w tej chwili stanął w świetle. Oskarżyciele chcieli złapać Jezusa na słowie, a sami usłyszeli słowa, które odsłoniły ich własne sumienia. Jezus nie odpowiada za kobietę. Pozwala jej samej powiedzieć, co się wydarzyło. Ona odpowiada krótko: „Nikt, Panie!” (Ewangelia Jana 8:11). Ta odpowiedź nie jest wielką spowiedzią, lecz uczciwym stwierdzeniem faktu. Jezus nie lekceważy jednak grzechu. Zaraz potem mówi: „Idź, a od tej chwili już nie grzesz” (Ewangelia Jana 8:11). Kobieta, której zarzucano winę, zostaje postawiona przed Kimś, kto nie przyszedł po wyrok. Najważniejsze w tej scenie jest to, że pozostał ktoś, kto nie rzucił kamienia i nie zamienił tej chwili w sąd. Oskarżenie tłumu przestało tu mieć ostatnie słowo.

W tym pytaniu Jezusa cisza po oskarżeniu staje się słyszalna: „Kobieto, gdzie oni są? Nikt cię nie potępił?”. Odeszli jeden po drugim; nie ma już tłumu, który uczynił z niej sprawę do rozstrzygnięcia. Została wobec Jezusa, który nie przemawia do niej jak do zarzutu, lecz zwraca się do niej po ludzku. Nie jest to ogłoszenie, że zło nie ma znaczenia. W następnym wersecie Jezus mówi: „I Ja ciebie nie potępiam”, a zarazem: „Idź, a od tej chwili już nie grzesz”. Miłosierdzie nie zaciera prawdy, ale otwiera przyszłość, której oskarżenie nie potrafiło jej dać. Słowa „gdzie oni są?” odsłaniają, jak zmieniło się miejsce tej kobiety: z centrum publicznego osądu staje przed Jezusem bez tłumu i bez kamieni. Nie znamy jej dalszej drogi ani tego, co wtedy czuła. Wiemy jednak, że Jezus nie zatrzymuje jej w chwili winy. Jego obecność nie jest kamieniem, lecz początkiem życia, w którym wezwanie do przemiany wypływa ze spotkania z miłosierdziem.