Ewangelia Jana 15:25 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset mówi o niechęci, która spada na Jezusa bez żadnego uzasadnienia. Słowa „Nienawidzili Mnie bez powodu” nie opisują gniewu wywołanego czyjąś winą ani sporu, który dałoby się rozstrzygnąć rozmową. Ewangelista pokazuje raczej, że ta wrogość była zapowiedziana w tym, co słuchacze uważali za swoje Prawo. Wypełnienie tego słowa nie czyni jednak nienawiści sprawiedliwą. Pokazuje tylko, że to, co spotkało Jezusa, nie było przypadkiem. Serce zatrzymuje się przy tym, jak bardzo taka niesprawiedliwość potrafi boleć. Kiedy ktoś ponosi konsekwencje cudzej wrogości, a sam nie zrobił nic złego, łatwo zacząć szukać w sobie winy. Jan opisuje tymczasem Jezusa, który wie, że jest znienawidzony bez powodu, i mimo to pozostaje wierny temu, co mówi i czyni. Ta postawa nie usuwa bólu, ale pokazuje, że odrzucenie nie zawsze mówi coś o wartości człowieka. Najważniejsze w tym wersecie jest to, że cierpienie nie zostaje tu zamknięte w samotności. Zostaje wpisane w większą historię, w której Boże słowo jest dotrzymane nawet wobec tych, którzy go nie przyjęli. Ostatecznym punktem odniesienia jest tu wierność Boga, a nie ludzka sprawiedliwość.

„Nienawidzili Mnie bez powodu” nie oznacza, że sprzeciw wobec Jezusa był jedynie nieporozumieniem. Werset łączy niezawinione odrzucenie z odpowiedzialnością tych, którzy widzieli Jego dzieła i słyszeli Jego słowa. W bezpośrednim kontekście Jezus mówi, że Jego przyjście odsłoniło ich grzech, a wrogość wobec Niego jest zarazem wrogością wobec Ojca. „Ich Prawo” to określenie Pism, na które powołują się przeciwnicy Jezusa; przytoczone słowa nawiązują do Psalmu 35:19. Nie chodzi o to, że Pismo pochwala nienawiść albo że ludzie zostali do niej przymuszeni. Jezus pokazuje raczej, że niesprawiedliwy sprzeciw wobec Niego wpisuje się w znany już biblijny obraz niewinnego człowieka, którego spotyka wrogość bez słusznej przyczyny. Wypełnienie Pisma nie usuwa więc ludzkiej odpowiedzialności. Ujawnia zarazem, że odrzucenie Jezusa nie obala Jego posłannictwa: nie jest dowodem winy po Jego stronie. Zaraz potem Jezus zapowiada świadectwo Ducha Prawdy i uczniów. Wrogość nie zamknie zatem sprawy; świadectwo o Jezusie będzie trwało pośród sprzeciwu.

Ten werset mówi, że pewne słowo napisane w ich Prawie wypełniło się: „Nienawidzili Mnie bez powodu”. Warto zauważyć, że Jezus nie opisuje tu każdego sporu ani każdej przykrości, jaka spotyka wierzących. Mówi o odrzuceniu Jego samego, bo, jak czytamy w Ewangelii Jana 15:21, ci ludzie nie znali Tego, który Go posłał. Szczególnie ważne jest to, co Jezus mówi wcześniej. Słyszeli Jego słowa i widzieli Jego dzieła, a mimo to Go znienawidzili (Ewangelia Jana 15:24). Brak usprawiedliwienia nie wynika więc z braku światła, lecz z postawy wobec tego światła. Fragment nie kończy się jednak na odrzuceniu. Duch Prawdy będzie świadczył o Jezusie, a uczniowie będą świadczyć, ponieważ byli z Nim od początku (Ewangelia Jana 15:26-27). Nienawiść nie ma więc ostatniego słowa. Zostawia miejsce dla świadectwa, które ma wyraźny i wierny głos.

„Nienawidzili Mnie bez powodu” brzmi jak słowo, które nie próbuje złagodzić krzywdy ani znaleźć dla niej usprawiedliwienia. W Ewangelii Jana pada po tym, jak Jezus mówi o swoich dziełach i słowach: widzieli je, a jednak odrzucili Jego i Ojca. Cytowane „ich Prawo” ukazuje, że to doświadczenie nie jest obce świadectwu Pisma. Nie oznacza, że każda wrogość wobec człowieka ma ten sam sens ani że każda krytyka jest prześladowaniem. Jezus nazywa nienawiść bezpodstawną, nie udaje, że jej nie ma. W tym jest powaga Jego miłości: nie staje się ona nieważna dlatego, że spotyka się z odrzuceniem. Obraz krzewu winnego z początku rozdziału przypomina, że życie uczniów pozostaje zakorzenione w Nim, także gdy świat nie przyjmuje Jego świadectwa. Tuż dalej Jezus zapowiada świadectwo Ducha Prawdy i uczniów. Odpowiedzią na wrogość nie jest więc odwet, lecz trwanie przy prawdzie, która nie przestaje świadczyć o Ojcu. Ten werset nie obiecuje, że wierzący unikną niesprawiedliwości. Pokazuje Chrystusa, który zna jej ciężar i pozostaje wierny miłości.