Księga Jeremiasza 52:24 – znaczenie i zastosowanie

To bardzo smutna relacja.

Najpierw opowiada o zabiciu z zimną krwią ważnych mężów w Ribli — według podanej tu liczby i relacji w Drugiej Księdze Królewskiej było ich łącznie siedemdziesięciu dwóch (Druga Księga Królewska 25:18–19). Niektórych zabrano ze świątyni, innych z miasta, część z królewskiego dworu, a większość z prowincji. Szczegóły zgadzają się z tamtą relacją, z jednym wyjątkiem: tam czytamy, że spośród ludzi z otoczenia króla zabrano pięciu, tutaj zaś wydaje się, że siedmiu.

Doktor Lightfoot wyjaśnia to w ten sposób: z otoczenia króla zabrano siedmiu, ale dwóch z nich — Jeremiasza i Ebed-Melecha — oszczędzono, jak dowiedzieliśmy się wcześniej. Oznaczałoby to, że stracono pięciu, co daje łącznie siedemdziesięciu dwóch zabitych. Byli to ludzie różnych rang, ale każdy z nich postępował źle na swój sposób.

Jako pierwszy wymieniony jest Serajasz, arcykapłan. Jego święty urząd nie mógł go ochronić, ponieważ przez swój grzech przyniósł ujmę temu urzędowi. Serajasz, dostojnik, był człowiekiem spokojnym (Księga Jeremiasza 51:59), ale Serajasz, kapłan, mógł być człowiekiem niespokojnym i kłótliwym, co być może ściągnęło na niego gniew króla Babilonu.

Przywódcy ludu prowadzili naród do grzechu, a teraz sami stają się szczególnym przykładem Bożej sprawiedliwości.

Po drugie, widzimy, że pozostała część Judy została uprowadzona do niewoli. Zobaczmy, jak mieszkańców Judy wywieziono z ich własnej ziemi (Księga Jeremiasza 52:27). W ten sposób ziemia ich wyrzuciła, tak jak wcześniej wyrzuciła Kananejczyków. Bóg ostrzegał, że tak się stanie, jeśli Izraelici będą naśladować ich grzechy i niegodziwe praktyki (Księga Kapłańska 18:28).

W tym miejscu opisano dwie wcześniejsze deportacje. Pierwsza miała miejsce w siódmym roku panowania Nabuchodonozora, a w Drugiej Księdze Królewskiej to samo wydarzenie nazwano wydarzeniem z ósmego roku jego panowania (Druga Księga Królewska 24:12). Druga nastąpiła w osiemnastym roku jego panowania, a w Księdze Jeremiasza to samo wydarzenie określono jako wydarzenie z dziewiętnastego roku (Księga Jeremiasza 52:12). Podane tu liczby są jednak bardzo małe w porównaniu z wcześniejszą relacją, według której uprowadzono osiemnaście tysięcy osób (Druga Księga Królewska 24:14, 16). Tutaj czytamy o zaledwie 3023 uprowadzonych.

To także znacznie mniej, niż można by się spodziewać po późniejszej deportacji. Gdy uprowadzono resztę ludu (Księga Jeremiasza 52:15), można by oczekiwać, że było ich więcej niż 832. Doktor Lightfoot uważa, że ponieważ te relacje są połączone z opowieścią o zabiciu dostojników w Ribli, wszyscy wymienieni tutaj mogli zostać straceni jako buntownicy.

Jest też trzecia deportacja, o której wcześniej nie wspomniano. Miała miejsce w dwudziestym trzecim roku panowania Nabuchodonozora, cztery lata po zburzeniu Jerozolimy (Księga Jeremiasza 52:30). Wtedy Nebuzaradan, dowódca straży przybocznej, uprowadził 745 Judejczyków. Prawdopodobnie była to zemsta za zamordowanie Gedaliasza, namiestnika ustanowionego po upadku Jerozolimy — był to kolejny bunt przeciwko królowi Babilonu. Uprowadzeni mogli pomagać Izmaelowi w tym zabójstwie. Być może nie tylko ich deportowano, ale także stracono za udział w zbrodni, choć nie jest to pewne.

Jeśli podana tu liczba jeńców jest pełna i wynosi łącznie 4600 osób (Księga Jeremiasza 52:30), widać, jak bardzo zostali wyniszczeni w porównaniu z tym, kim byli wcześniej. Możemy się jednak zastanawiać, jak później znów tak bardzo się rozmnożyli. Wydaje się, że podobnie jak niegdyś w Egipcie, tak i w Babilonie Pan sprawił, że w cierpieniu stali się liczni. Im bardziej ich uciskano, tym bardziej się rozmnażali. Naród ten wielokrotnie był niezwykłym przykładem zarówno sądu, jak i miłosierdzia.