Księga Izajasza 8:23 – znaczenie i zastosowanie

Początek tego rozdziału wyraźnie nawiązuje do końca poprzedniego, gdzie wszystko wydawało się mroczne i przytłaczające. Panowały ucisk, ciemność i przygnębienie, i to bardzo dotkliwe, a jednak nie tak wielkie, by w ciemności nie mogło wzejść światło dla prawych (Księga Psalmów 112:4) i by nawet wieczorem nie mogło być jasno (Księga Zachariasza 14:7). Ciemność nie miała jednak być taka jak wcześniej ani co do rodzaju, ani co do stopnia.

Nawet w najgorszych czasach lud Boży może pocieszać się myślą: „a jednak” — jest coś, co równoważy jego utrapienia. Może być prześladowany, ale nie opuszczony (Drugi List do Koryntian 4:9). Może się smucić, a jednak zawsze się radować (Drugi List do Koryntian 6:10). W najciemniejszych chwilach pociechą jest świadomość, że Bóg, który stwarza światło i ciemność (Księga Izajasza 45:7), wyznaczył im granice i postawił je naprzeciw siebie (Księga Rodzaju 4:4). Może powiedzieć: „Ciemność sięgnie tylko dotąd, dalej nie pójdzie”.

W tym fragmencie obiecane są trzy rzeczy, a każda z nich ostatecznie wskazuje na łaskę Ewangelii. Ówcześni święci mieli czerpać pociechę z nadziei związanej z Ewangelią w każdy pochmurny i mroczny dzień, tak jak my w utrapieniach pocieszamy się nadzieją powtórnego przyjścia Chrystusa, choć jest ono jeszcze odległe — tak jak wtedy odległe było Jego pierwsze przyjście. Miłosierdzie, które Bóg zachował dla swojego Kościoła na późniejsze czasy, może też podtrzymywać tych, którzy wraz z nim boleją nad obecnymi trudnościami.

Po pierwsze, obiecane jest wspaniałe światło. Będzie stopniowo rozpraszać ciemność, tak że nie będzie już tak jak dawniej. Nie nadejdą równie mroczne czasy jak wtedy, gdy Bóg najpierw lekko dotknął ziemi Zabulona i Neftalego, a potem surowiej ukarał ziemię przy drodze morskiej i za Jordanem (Księga Izajasza 9:1). Być może chodzi o czasy, gdy Bóg zaczął uszczuplać Izraela i uderzać w niego ze wszystkich stron (Druga Księga Królewska 10:32). Bóg często poddaje naród próbie, zsyłając najpierw lżejsze kary, a potem cięższe. Jeśli łagodne utrapienie nie skłania nas do pokory i przemiany, powinniśmy spodziewać się dotkliwszego. Gdy Bóg sądzi, zwycięża.

Dla Zabulona i Neftalego były to mroczne dni, a Galileę pogan spowijał cień. Ciemność wynikała z niewiedzy, bo nie postępowali zgodnie z Prawem i świadectwem, a tam, gdzie tak się dzieje, nie ma światła (Księga Izajasza 8:20). Była też skutkiem ucisku i rozpaczliwego stanu ich doczesnych spraw. Oba te rodzaje ciemności występowały razem (Druga Księga Kronik 15:3, Druga Księga Kronik 15:5). Izrael był bez prawdziwego Boga i bez kapłana, który by nauczał, a w takich czasach nie było pokoju.

Grożąca im ciemność nie miała jednak ogarnąć ich całkowicie, ponieważ „lud kroczący w ciemności ujrzał wielkie światło” (Księga Izajasza 9:2). W czasach, gdy prorok wypowiadał te słowa, w Judzie i Izraelu było wielu proroków. Ich słowa były wielkim światłem: wskazywały drogę i niosły pociechę ludowi Bożemu, który trwał przy Prawie i świadectwie. Oprócz spisanego Słowa lud Boży miał także proroctwa. Byli tacy, którzy oznajmiali, jak długo potrwa utrapienie (Księga Psalmów 74:9). Było to wielką pociechą, gdy z powodu doczesnych trudności ludzie siedzieli w ciemności i mieszkali w krainie głębokiego cienia.

Obietnica ta w pełni spełniła się, gdy nasz Pan Jezus zaczął objawiać się jako prorok i głosić Ewangelię w ziemi Zabulona i Neftalego, w Galilei pogan. Prorocy Starego Testamentu świadczyli o Nim i zapowiadali Jego przyjście. Gdy przyszedł i zamieszkał w okolicach Zabulona i Neftalego, proroctwo to się wypełniło (Ewangelia Mateusza 4:13–16). Ci, którzy nie mają Ewangelii, kroczą w ciemności i nie wiedzą, co czynią ani dokąd zmierzają. Mieszkają w krainie głębokiego cienia, pośród gęstych ciemności i wielkiego niebezpieczeństwa. Gdy Ewangelia dociera do jakiegoś miejsca lub ludzkiego serca, przychodzi światło — wielkie, jasne i coraz jaśniejsze. Powinniśmy je przyjmować tak, jak światło przyjmują ludzie siedzący w ciemności: jest nam bardzo potrzebne i samo niesie ze sobą potwierdzenie swojej prawdziwości. To światło jest naprawdę słodkie.

Po drugie, obiecane jest wspaniałe pomnożenie i płynąca z niego wielka radość (Księga Izajasza 9:3). „Pomnożyłeś naród” — chodzi o naród żydowski, dla którego Bóg zachował miłosierdzie. Choć kolejne surowe kary go wyniszczały, Bóg zaczął znów go pomnażać. Liczebność narodu jest jego siłą i bogactwem, jeśli ludzie są pracowici, a to Bóg pomnaża narody (Księga Hioba 12:23). Czytamy jednak także: „Nie pomnożyłeś radości”, czyli zwyczajnej, cielesnej radości i tego, co ludzie często wykorzystują, by ją sobie zapewnić. Mimo to „radują się przed Tobą”. Jest wśród nich wiele głębokiej, duchowej radości — radości w obecności Boga, ze wzrokiem utkwionym w Nim.

Dobrze pasuje to do czasu światła Ewangelii, o którym mowa w Księdze Izajasza 9:2. Wtedy Bóg pomnożył naród — Izraela, który przyjął Ewangelię. Według odczytania Masoretów słowa te brzmią: „Pomnożyłeś mu radość”, czyli radość tych, którzy przyjmują światło. Potwierdzają to następne słowa: „Radują się przed Tobą”. Przychodzą do Boga, by oddawać Mu cześć z wielką radością. Ich szczęście nie przypomina radości Izraela pod winoroślami i figowcami. Jest to radość z Bożej przychylności i znaków Jego łaski.

Ewangelia, gdy przychodzi ze światłem i mocą, przynosi radość. Ci, którzy właściwie ją przyjmują, radują się nią i będą nadal się radować. Dlatego nawrócenie narodów zostało zapowiedziane w taki sposób: „Niech narody się radują i śpiewają z radości” (Księga Psalmów 67:4; zob. także Księga Psalmów 96:11). Jest to święta radość: „Radują się przed Tobą”. Radują się w duchu, jak Chrystus (Ewangelia Łukasza 10:21), a ich radość jest przed Bogiem. W oczach świata mogą się wydawać zawsze smutni, a jednak przed Bogiem zawsze się radują (Drugi List do Koryntian 6:10).

Jest to również wielka radość. Przypomina radość w czasie żniw: ludzie siejący we łzach, którzy długo i cierpliwie czekali na cenny plon, zbierają go z radością. Przypomina też radość po bitwie, gdy żołnierze po niebezpiecznej walce dzielą się łupami. Ewangelia przynosi obfitość i zwycięstwo, lecz ci, którzy pragną tej radości, muszą najpierw podjąć trud, jak rolnik przed żniwami i żołnierz przed podziałem łupów. Gdy jednak radość nadejdzie, wynagrodzi trud z nawiązką. Zobacz Dzieje Apostolskie 8:8, Dzieje Apostolskie 8:39.

Wskazuje to na wspaniałe wyzwolenie i poszerzenie życia, o których mowa w Księdze Izajasza 9:4–5. „Będą się radować przed Tobą, bo złamałeś jarzmo, które ich przygniatało, drąg spoczywający na ich barkach i rózgę ciemięzcy”. Ciężka rózga niegodziwych długo spoczywała na losie sprawiedliwych, lecz Bóg miał ją złamać, tak jak przez Gedeona złamał władzę Midianitów nad Izraelem. Jeśli Bóg posługuje się dawnymi ocaleniami jako wzorem przyszłej pomocy, my również powinniśmy traktować je jako powód, by Mu ufać i nie przestawać się modlić (Księga Psalmów 83:9).

Nie wiadomo dokładnie, do jakiego konkretnego ocalenia odnosiła się ta zapowiedź. Najprawdopodobniej chodzi o powstrzymanie Sennacheryba przed zdobyciem Jerozolimy, czego Bóg dokonał własną ręką, jak za dni Midianitów. Inne bitwy były zwykle głośne i krwawe, lecz to miało dokonać się inaczej — cicho, bez ludzkiego przechwalania się. Bóg miał rozpalić ogień, by ukazać swoją chwałę (Księga Izajasza 10:16), ogień, którego człowiek nie rozniecił, a który pochłonie wroga (Księga Hioba 20:26).

Proroctwo sięga jednak znacznie dalej. Wskazuje na dobre skutki wielkiego światła, które zajaśniało ludziom siedzącym w ciemności. Światło to miało przynieść wolność i wyzwolenie więźniom (Ewangelia Łukasza 4:18). Celem Ewangelii jest złamać jarzmo grzechu i szatana, zdjąć ciężar winy i zepsucia oraz uwolnić nas spod władzy ciemięzców. Wtedy zostajemy wprowadzeni do chwalebnej wolności dzieci Bożych.

Chrystus złamał jarzmo Prawa ceremonialnego, religijnych przepisów dawnego porządku Izraela, i uwolnił nas od niego (Dzieje Apostolskie 15:10; List do Galatów 5:1). Wybawił nas od naszych wrogów, abyśmy mogli służyć Mu bez lęku (Ewangelia Łukasza 1:74–75). Dzieła tego dokonuje Duch, który działa jak ogień (Ewangelia Mateusza 3:11), a nie poprzez zgiełk ludzkiej wojny. Nasza walka nie toczy się przy użyciu ludzkiej broni, lecz dzięki Duchowi sądu i Duchowi ognia (Księga Izajasza 4:4). Tak jak za dni Midianitów, działa tu Bóg, poruszając ludzkie serca. Chrystus jest naszym Gedeonem, a Jego miecz czyni cuda.

Lecz kto dokona tych wielkich dzieł dla wspólnoty wierzących? Prorok mówi, że uczyni je Mesjasz, Immanuel, dziecię zrodzone z dziewicy, którego zapowiedział już wcześniej (Księga Izajasza 7:14). Mówi o tym tak, jakby już się dokonało, bo było to równie pewne, jak gdyby już nastąpiło. Wspólnota wierzących przed Jego przyjściem już odnosiła wielkie pożytki z Jego dzieła dzięki pierwszej obietnicy dotyczącej potomka niewiasty (Księga Rodzaju 3:15). Tak jak był Barankiem zabitym, tak był też Dziecięciem zrodzonym przed założeniem świata (Apokalipsa św. Jana 13:8). Wszystkich wielkich dzieł, których Bóg dokonał dla wspólnoty ludu Starego Przymierza, dokonywał przez Niego jako odwieczne Słowo, a ze względu na Niego jako Pośrednika, który staje między Bogiem a ludźmi.

Był Pomazańcem, tym, którego Bóg miał na myśli (Księga Psalmów 84:9). To ze względu na Pana Chrystusa Bóg rozjaśnił swoje oblicze nad świątynią (Księga Daniela 9:17). Naród żydowski, a zwłaszcza ród Dawida, często uniknął zagłady tylko dlatego, że to błogosławieństwo miało z niego wyjść. Czy Bóg mógł dać swojej wspólnocie mocniejsze zapewnienie niż to, że zachował dla niej tak wielkie miłosierdzie? Chaldejski parafrazator odnosił te słowa do Tego, który będzie trwał na wieki, czyli do Chrystusa. To wymowna przepowiednia o Nim i Jego królestwie, a ci, którzy oczekiwali pocieszenia dla Izraela, z pewnością znajdowali w niej wielką radość.

Najpierw zobaczmy Go w Jego uniżeniu. Ten sam, który jest Bogiem Mocnym, jest narodzonym Dziecięciem. Odwieczny staje się niemowlęciem mieszczącym się w dłoni. Ojciec odwieczny staje się danym nam Synem. Tak bardzo uniżył się, przyjmując naszą naturę. Uniżył samego siebie i ogołocił się, aby nas wywyższyć i napełnić. Rodzi się w naszym świecie, Słowo staje się ciałem i zamieszkuje pośród nas. Zostaje nam dany jako dar, aby stać się wszystkim, czego potrzebujemy w naszym upadłym stanie. Bóg tak umiłował świat, że dał nam Go.

Rodzony jest dla nas, dany nam, ludziom, a nie aniołom, którzy zgrzeszyli. Te słowa brzmią jak okrzyk triumfu, a anioł zdaje się je powtarzać, gdy oznajmia pasterzom narodziny Mesjasza: „Dziś narodził się wam Zbawiciel” (Ewangelia Łukasza 2:11). Narodziny Chrystusa i dar, którym jest dla nas, stanowią wielki fundament naszej nadziei i źródło radości, nawet w głębokim smutku i lęku.

Teraz zobaczmy Go w Jego wywyższeniu. To Dziecię, ten Syn, Syn Boży i Syn Człowieczy dany nam, jest w pełni zdolny uczynić dla nas wiele dobrego. Otrzymuje najwyższy zaszczyt i władzę, możemy więc być pewni, że będziemy błogosławieni, jeśli będzie naszym przyjacielem. Będzie nazwany, a więc jest i będzie: Przedziwnym, Doradcą, Bogiem Mocnym, Ojcem Odwiecznym, Księciem Pokoju.

Jest Przedziwny, jest Doradcą. Jest prawdziwie przedziwny, bo jest zarazem Bogiem i człowiekiem. Jego miłość budzi zachwyt aniołów i uwielbionych wierzących. Przedziwne były Jego narodziny, życie, śmierć, zmartwychwstanie i wniebowstąpienie. Całe Jego życie obfitowało w cuda, a głębokiej prawdy o Nim nikt nie potrafi w pełni wyjaśnić. Jest Doradcą, bo odwiecznie znał zamysły Boga i udziela ludziom mądrych wskazówek dla ich dobra. Bóg przez Niego udzielił nam rady (Księga Psalmów 16:7; Apokalipsa św. Jana 3:18). Jest mądrością Ojca i stał się dla nas mądrością. Niektórzy łączą oba te imiona i odczytują je jako „Przedziwny Doradca”, czyli Doradca tak wielki, że budzi zachwyt. We wszystkim zajmuje pierwsze miejsce. Nikt nie naucza tak jak On.

Jest Bogiem Mocnym, Bogiem potężnym. Tak jak ma mądrość, tak też ma moc, by doprowadzić do końca dzieło, dla którego przyszedł. Może zbawić całkowicie, a dzieło Pośrednika wymagało mocy nie mniejszej niż moc Boga Mocnego.

Jest Ojcem Odwiecznym, czyli Ojcem wieczności. Jest Bogiem i jest jedno z Ojcem, od wieczności po wieczność. Daje swojemu ludowi życie wieczne i szczęście, dlatego jest Ojcem ich błogosławionej wieczności. Jest Ojcem przyszłego świata, jak czytamy w Septuagincie, Ojcem czasu Ewangelii, który podlega Jego władzy, a nie władzy aniołów (List do Hebrajczyków 2:5). Od wieczności był Ojcem wielkiego dzieła odkupienia, bo Jego serce było ku niemu zwrócone. Dzieło to wypływało z Jego mądrości jako Doradcy i miłości jako Ojca Odwiecznego.

Jest Księciem Pokoju. Jako Król strzeże pokoju, nakazuje pokój, a nawet zaprowadza pokój w swoim królestwie. On sam jest naszym pokojem, a Jego pokój strzeże serc Jego ludu i panuje w nich.

Nie jest tylko pokojowym władcą, a Jego panowanie nie jest jedynie pokojowe. Jest źródłem i dawcą wszelkiego dobra. Cały pokój, którym Jego lud cieszy się teraz i będzie się cieszył w przyszłości, pochodzi od Niego.

Zwróćmy też uwagę na powierzoną Mu władzę i tron górujący nad każdym innym tronem (Księga Izajasza 9:6). Słowa „władza spocznie na Jego ramieniu” oznaczają, że panowanie należy wyłącznie do Niego. Nie tylko będzie nosił na ramieniu znak władzy, jak klucz domu Dawida (Księga Izajasza 22:22), lecz także weźmie na siebie pełny ciężar rządzenia. Ojciec daje Mu tę władzę, ma więc niezaprzeczalne prawo do panowania. On sam chętnie podejmuje się tego zadania, nie ma zatem wątpliwości, że będzie rządził dobrze. Nie przytłoczy Go ten ciężar, jak Mojżesza, który mówił: „Nie mogę sam dźwigać całego tego ludu” (Księga Liczb 11:11, 14).

Wiele wspaniałych rzeczy powiedziano tu o panowaniu Chrystusa (Księga Izajasza 9:7). Po pierwsze, będzie ono nieustannie wzrastać. Jego królestwo będzie się rozszerzać coraz dalej, a każdego dnia będzie do niego dołączać więcej ludzi. Będzie też rosła jego chwała i coraz jaśniej będzie świecić w świecie. Ziemskie królestwa zwykle z czasem traciły swój blask. To, co zaczynało się od złota, kończyło się żelazem i gliną, a każde królestwo stopniowo słabło. Królestwo Chrystusa nieustannie wzrasta, aż osiągnie pełnię.

Po drugie, będzie to panowanie pokojowe, godne Jego tytułu Księcia Pokoju. Chrystus panuje przez miłość i w ludzkich sercach. Wszędzie, gdzie sprawuje władzę, jest pokój, a wraz z rozszerzaniem się Jego panowania wzrasta też pokój. Im pełniej poddajemy się Chrystusowi, tym więcej znajdujemy spokoju i poczucia bezpieczeństwa.

Po trzecie, będzie to panowanie prawowite. Syn Dawida zasiądzie na tronie Dawida i będzie rządził królestwem Dawida, które słusznie do Niego należy. Bóg da Mu tron Jego ojca Dawida (Ewangelia Łukasza 1:32–33). Wspólnota Ewangelii, w której łączą się Żydzi i poganie, jest świętą górą Syjon, a Chrystus tam króluje (Księga Psalmów 2:6).

Po czwarte, będzie sprawowane mądrze i sprawiedliwie, tak by osiągnąć główny cel rządzenia, którym jest umocnienie królestwa. Chrystus „uporządkuje je” i „utwierdzi w sprawiedliwości i prawości”. Wszystko w Jego królestwie jest i będzie dobrze zarządzane, a nikt z Jego ludu nigdy nie będzie miał powodu do skargi.

Po piąte, będzie trwało wiecznie. Rozwój Jego panowania nigdy się nie zakończy, bo królestwo będzie nadal się rozszerzać. Nie skończy się też jego pokój, bo szczęście mieszkańców tego królestwa będzie trwać wiecznie, a być może będzie wiecznie wzrastać. Chrystus będzie panował odtąd i na zawsze, przez wszystkie pokolenia, a nawet po przekazaniu królestwa Bogu Ojcu chwała Odkupiciela i odkupionych będzie trwała wiecznie.

Po szóste, sam Bóg obiecał, że to wszystko się dokona. „Pan Zastępów”, który ma wszelką moc i wszystkie stworzenia na swoje rozkazy, tego dokona. Zachowa tron Dawida, aż zasiądzie na nim Książę Pokoju. Dokona tego Jego gorliwość: troska o własną chwałę, wierność obietnicy i dobro Jego wspólnoty. Zwróćmy uwagę, jak bardzo Bogu zależy na tym, by królestwo Chrystusa się rozszerzało. To powinno pokrzepiać wszystkich, którzy pragną, by to królestwo się rozwijało. Gorliwość Pana Zastępów pokona każdą przeszkodę.