Księga Izajasza 19:25 – znaczenie i zastosowanie

W Księdze Izajasza 19:25 Bóg wypowiada błogosławieństwo nad trzema narodami, które w dziejach Izraela często występowały jako przeciwnicy. Egipt i Asyria to mocarstwa, z którymi lud Izraela miał trudne sąsiedztwo, a mimo to tekst łączy je z Izraelem w jednym zdaniu i w jednym błogosławieństwie. Najbardziej poruszające jest to, jak Bóg każdemu z nich się przedstawia. Egipt to „mój lud”, Asyria to „dzieło moich rąk”, a Izrael to „moje dziedzictwo”. Każde z tych określeń mówi coś innego o relacji Boga z danym narodem, a żadne nie wyklucza pozostałych. Warto pamiętać, że ten obraz pojawia się w kontekście „tamtego dnia”, zapowiedzianego w Księdze Izajasza 19:23-24. Werset 25 nie opisuje tego, co już się wydarzyło, lecz zapowiada przyszłą rzeczywistość, w której dawni wrogowie są wspominani jako objęci Bożą troską. Tekst nie tłumaczy, jak ta zmiana miałaby dokonać się w historii. W tym fragmencie szczególnie wyraźnie widać, że Boża troska nie mierzy się granicami ani dawnymi sporami między ludźmi. Bóg mówi o narodach z czułością kogoś, kto patrzy na własne dzieło i nazywa je po imieniu.

W Księdze Izajasza 19:25 zaskakuje nie samo błogosławieństwo, lecz to, komu Bóg je ogłasza. Egipt, wcześniej przedstawiony jako kraj dotknięty sądem i zamętem, zostaje nazwany „moim ludem”. Asyria jest „dziełem moich rąk”, a Izrael — „moim dziedzictwem”. Te określenia nie zrównują historii ani przymierza Izraela z pozostałymi narodami. Pokazują jednak, że Boże działanie nie zamyka się w granicach jednego ludu. Kontekst nadaje tej wizji konkretny kształt: Egipcjanie poznają Pana i oddają Mu cześć, a po dotknięciu przez Niego doświadczają uzdrowienia. Następnie otwiera się droga między Egiptem i Asyrią; proroctwo zachowuje przy tym wzmiankę, że Egipt będzie służyć Asyrii. Pojednanie nie oznacza więc, że tekst zaciera wszelkie różnice między tymi narodami ani opisuje ich relacje jako całkiem symetryczne. Kulminacją jest obraz trzech krajów, pośród których Izrael ma być błogosławieństwem dla ziemi. Wypowiedź Boga rozszerza horyzont nadziei: dawni przeciwnicy nie są poza zasięgiem Jego miłosierdzia. A Izrael nie zostaje usunięty z obrazu — jego szczególne miejsce służy błogosławieństwu szerszemu niż jego własne granice.

Ten werset pojawia się po zapowiedziach sądu nad Egiptem, w których Egipcjanie mieli walczyć między sobą, a ich zaradność miała zostać zniweczona. Mimo to Pan Zastępów wypowiada błogosławieństwo, które obejmuje Egipt, Asyrię i Izrael. Słowa „Błogosławiony niech będzie Egipt, mój lud, i Asyria, dzieło moich rąk, i Izrael, moje dziedzictwo” zestawiają te trzy narody i nadają każdemu inną nazwę. Egipt zostaje nazwany ludem Pana, Asyria dziełem Jego rąk, a Izrael dziedzictwem. Te określenia nie są takie same. Tekst nie zaciera różnic między narodami, a jednocześnie pokazuje, że żaden z nich nie znajduje się poza zasięgiem Bożego słowa. Izrael jest wymieniony na końcu, ale werset nie czyni go jedynym odbiorcą błogosławieństwa. Trzy narody stoją obok siebie w jednym zdaniu, choć w historii dzieliły je wojny i lęk. Ta bliskość mówi więcej niż długi wykład o pojednaniu. Fragment nie opisuje jednak, jak miałoby wyglądać porozumienie między tymi narodami. Mówi o tym, kto wypowiada błogosławieństwo i do kogo jest ono skierowane. Właśnie w tym werset znajduje swój najmocniejszy punkt oparcia.

W Księdze Izajasza 19:25 brzmi błogosławieństwo, które zaskakuje pośród wyroku na Egipt: „Błogosławiony niech będzie Egipt, mój lud, i Asyria, dzieło moich rąk, i Izrael, moje dziedzictwo”. Egipt, Asyria i Izrael nie zostają nazwane tak samo. Każde określenie zachowuje odrębną więź z Bogiem, a jednak błogosławieństwo obejmuje wszystkie trzy kraje. Wcześniejsze słowa tego rozdziału mówią o wstrząsie, dotknięciu i uzdrowieniu Egiptu, a następnie o drodze łączącej Egipt z Asyrią. Finał nie zaciera napięć ani nie udaje, że historia tych ludów była prosta. Ukazuje Boga, którego zamysł sięga dalej niż granice własnego narodu i nie kończy się na sądzie. Można dostrzec tu obraz stołu, przy którym miejsca nie są jednakowe, lecz nikt nie zostaje pominięty w błogosławieństwie. Nie oznacza to, że wszystkie różnice tracą znaczenie. Raczej to, że Boża troska nie mieści się w ludzkich podziałach na tych, których wolno objąć nadzieją, i tych, których trzeba z niej wykluczyć. W tym proroctwie przyszłość narodów zostaje powierzona Bogu, który potrafi prowadzić ku uzdrowieniu i wspólnemu błogosławieństwu.