Księga Rodzaju 9:7 – znaczenie i zastosowanie

Księga Rodzaju 9:7 pada w chwili, gdy po potopie świat zaczyna się od nowa. Bóg mówi do Noego i jego synów: „Wy zaś bądźcie płodni i mnóżcie się; zaludniajcie ziemię i miejcie nad nią władzę”. Słowa te brzmią jak błogosławieństwo wypowiedziane nad ludźmi, którzy właśnie wyszli z wielkiej straty. Nie słychać tu pośpiechu ani obietnicy, że wszystko wróci do dawnego kształtu. Jest raczej spokojne przywrócenie życia. Polecenie zostaje wypowiedziane w liczbie mnogiej, do całej grupy, do ludzi, którzy będą tworzyć rodziny i wspólnoty. Życie w tym ujęciu nie jest prywatnym ciężarem, lecz czymś, co rozwija się wśród innych i zajmuje swoje miejsce na ziemi. Słowo „władza” stoi tu obok wcześniejszych słów o krwi i o życiu, ponieważ człowiek został stworzony na obraz Boga (Księga Rodzaju 9:6). Odpowiedzialność za ziemię i za drugiego człowieka wypływa więc z tej samej troski, która błogosławi. W tym wersecie słychać cichą nadzieję. Po stracie Bóg oddaje życiu kolejne miejsce, a ludzie mają je przyjąć z pokorą, bez przekonania, że sami wszystko odbudują. Wiara nie ogłasza tu wielkiego zwycięstwa, lecz pozwala zacząć od małych rzeczy.

W Księdze Rodzaju 9:7 polecenie „bądźcie płodni i mnóżcie się” powraca po potopie, ale teraz zostaje wypowiedziane do Noego i jego synów. Nie jest więc abstrakcyjnym hasłem o rozwoju ludzkości: oznacza błogosławieństwo i zadanie dla ocalałej rodziny, od której ma na nowo zaludnić się ziemia. Powtórzenie podkreśla ciągłość Bożego zamiaru mimo katastrofy. Ważne jest jednak, że władza nad ziemią nie oznacza nieograniczonej swobody. Najbliższy kontekst wiąże ją z odpowiedzialnością za życie: człowiek nie może jeść mięsa z krwią, a przelanie ludzkiej krwi jest poważne, ponieważ człowiek został stworzony na obraz Boga. Ziemia i jej stworzenia są powierzone ludziom, lecz życie nie staje się przez to ich własnością w absolutnym sensie. Werset mówi zatem jednocześnie o płodności i panowaniu, ale są to dary osadzone w relacji z Bogiem. Zaraz potem Bóg zawiera przymierze nie tylko z Noem i jego potomstwem, lecz także z innymi istotami żywymi. Władza człowieka ma więc miejsce w świecie, który pozostaje pod Bożą troską, a nie poza nią.

Ten werset brzmi jak powtórka błogosławieństwa z początku rozdziału. Bóg mówi do Noego i jego synów te same słowa, gdy wychodzą z arki. Nowy początek po potopie zaczyna się więc od polecenia, które towarzyszyło stworzeniu. Ludzie mają zaludniać ziemię nie dlatego, że świat jest już uporządkowany, ale dlatego, że Bóg po zniszczeniu powierza człowiekowi ten sam dar. Płodność i władza stoją tu obok siebie w jednym zdaniu. Oba zadania zostają przekazane razem, jako część jednego powołania. Tekst nie przedstawia władzy jako przywileju bez granic, bo zaraz potem pojawiają się wskazania dotyczące krwi i życia, a Bóg mówi o swoim upomnieniu się o ludzkie życie. W praktyce oznacza to, że rodzina, praca i troska o miejsce, w którym się żyje, należą do tego samego wezwania. Dom, w którym dzieci uczą się dobra, warsztat, w którym rzetelnie wykonuje się swoją pracę, i sąsiedztwo, w którym dba się o wspólne dobro, to codzienne przestrzenie błogosławieństwa. Werset nie obiecuje, że każde życie potoczy się w ten sam sposób, ale wyznacza wyraźny kierunek: życie jest darem, a dar zobowiązuje.

Po potopie słowa Boga skierowane do Noego i jego synów brzmią jak błogosławieństwo i zadanie: „Bądźcie płodni i mnóżcie się; zaludniajcie ziemię i miejcie nad nią władzę”. Życie ma trwać, a ziemia znów ma stać się miejscem zamieszkania. Nie jest to obietnica, że każda rodzina będzie liczna ani nakaz jednakowej drogi dla wszystkich. W tym fragmencie Bóg mówi do ocalałych po katastrofie, otwierając przed nimi przyszłość. Władza nad stworzeniem nie oznacza, że ludzkie życie i życie innych istot są bez znaczenia. Zaraz potem Bóg upomina się o ludzką krew, przypominając, że człowiek został stworzony na Jego obraz. Nieco dalej przymierze obejmuje także zwierzęta i wszelkie istoty żywe. W takim sąsiedztwie „miejcie nad nią władzę” nie brzmi jak zgoda na bezgraniczne zawłaszczanie, lecz jak odpowiedzialność za świat, w którym życie jest darem. Obraz ziemi ponownie zaludnianej po potopie niesie cichą nadzieję: zagłada nie ma ostatniego słowa. Boże błogosławieństwo nie usuwa ludzkiej odpowiedzialności, ale wiąże przyszłość ludzi z troską o życie, które zostało im powierzone.