Księga Rodzaju 50:15 – znaczenie i zastosowanie

Widzimy tu, jak po śmierci ojca Józef i jego bracia na nowo budują dobre relacje. Józef mieszkał na dworze, w królewskim mieście, a jego bracia w Goszen, na wsi. Mimo to ważne było, by łączyły ich szacunek i serdeczność. Przynosiło to cześć Józefowi, a jego braciom także służyło.

Po śmierci rodziców rodzina powinna zrobić wszystko, by zapobiec kłótniom między rodzeństwem, zwłaszcza o spadek. Powinna też dbać o to, by nie wygasły przyjaźń i miłość. Dawne centrum jednoczące rodzinę już zniknęło, ale jedność powinna trwać.

Bracia Józefa pokornie przyszli prosić go o łaskę. Zaczęli podejrzewać Józefa nie dlatego, że zrobił coś, co by to uzasadniało, lecz dlatego, że własna wina nie dawała im spokoju. Sami nie potrafili łatwo wybaczyć i zapomnieć, obawiali się więc, że Józef wciąż ich nienawidzi (Księga Rodzaju 50:15). Dopóki żył ich ojciec, czuli się bezpieczni pod jego opieką. Teraz, gdy go zabrakło, spodziewali się po Józefie najgorszego.

Nieczyste sumienie nieustannie napełnia człowieka lękiem, nawet gdy nic mu naprawdę nie zagraża. Sprawia, że podejrzliwie patrzy na wszystkich, tak jak Kain (Księga Rodzaju 4:14). Jeśli chcemy żyć bez lęku, musimy strzec się winy. Gdy serce nas nie oskarża, możemy z ufnością stawać przed Bogiem i ludźmi.

Bracia uniżyli się przed Józefem, przyznali się do winy i poprosili o przebaczenie. Najpierw przekazali mu tę prośbę przez posłańca (Księga Rodzaju 50:17), a potem przyszli do niego osobiście (Księga Rodzaju 50:18). Gdy słońce i księżyc już zaszły, jedenaście gwiazd pokłoniło się Józefowi, a jego dawny sen jeszcze pełniej się urzeczywistnił. Z nowym żalem wspomnieli dawny grzech, prosząc: „Przebacz nam tę winę”. Potem zdali się na miłosierdzie Józefa i powiedzieli: „Jesteśmy twoimi sługami”.

Powinniśmy boleć nad grzechami popełnionymi dawno temu, nawet jeśli ufamy, że Bóg przebaczył nam je w swojej łasce. Prosząc Boga o przebaczenie, powinniśmy też oddawać Mu siebie na służbę.

Bracia powołali się również na więź, jaka łączyła ich z Jakubem i z Bogiem Jakuba. Powiedzieli, że Jakub polecił im zwrócić się do Józefa z pokorną prośbą. Nie dlatego, że wątpił w gotowość Józefa do przebaczenia, lecz dlatego, że nie był pewien, czy bracia sami postąpią właściwie i się uniżą. Nie mogli rozsądnie oczekiwać życzliwości Józefa, jeśli sami nie przygotowali się na jej przyjęcie (Księga Rodzaju 50:16). Podobnie gdy z wiarą i skruchą przychodzimy do Chrystusa, możemy powiedzieć, że tego właśnie wymaga od nas Jego Ojciec, a zarazem nasz Ojciec.

Powiedzieli też: „Jesteśmy sługami Boga twojego ojca” (Księga Rodzaju 50:17). Byli nie tylko dziećmi tego samego Jakuba, ale też czcicielami tego samego Pana. Powinniśmy być gotowi przebaczyć każdemu, kto nas skrzywdził. Szczególnie zaś powinniśmy uważać, by nie żywić goryczy wobec tych, którzy służą Bogu naszego ojca. Należy okazywać im szczególną życzliwość, bo zarówno my, jak i oni mamy tego samego Pana.

Józef odpowiedział im z wielkim współczuciem i odnowił z nimi przyjaźń. Jego współczucie widać w tym, że zapłakał, gdy do niego mówili (Księga Rodzaju 50:17). Płakał, bo smuciło go, że bracia wciąż mu nie ufają, a zarazem wzruszało go, że uniżyli się przed nim.

Odpowiadając, Józef najpierw skierował ich myśli ku Bogu, gdy wyrażali skruchę. Powiedział: „Czy ja jestem na miejscu Boga?” (Księga Rodzaju 50:19). W pokorze uznał, że bracia okazują mu zbyt wielki szacunek, jak gdyby całe ich bezpieczeństwo zależało od jego przychylności. Jego słowa przypominały odpowiedź Piotra daną Korneliuszowi: „Wstań, jestem tylko człowiekiem”. Najpierw powinni pojednać się z Bogiem, a wtedy łatwiej byłoby im pojednać się z Józefem.

Gdy prosimy o przebaczenie osobę, którą skrzywdziliśmy, musimy uważać, by nie stawiać jej na miejscu Boga. Nie powinniśmy bardziej lękać się jej gniewu niż gniewu Boga ani bardziej zabiegać o jej przychylność niż o Jego. Tylko Bóg ma prawo sądzić i karać. Kto się mści, stawia siebie na miejscu Boga (List do Rzymian 12:19).

Józef złagodził ich poczucie winy, wskazując na wielkie dobro, które Bóg z niego wyprowadził. Powiedział: „Wy zamierzaliście wyrządzić mi zło, lecz Bóg zamierzył to ku dobru” (Księga Rodzaju 50:20). Bracia chcieli zniweczyć sny Józefa, lecz Bóg posłużył się ich czynami, by sny się spełniły i by Józef stał się dla swojej rodziny większym błogosławieństwem, niż mógłby nim być w innych okolicznościach. Nie umniejsza to grzeszności ich czynu, ale pokazuje, że Bóg mądrze panuje nad ludzkimi działaniami.

Bóg często posługuje się ludzkimi czynami, by realizować swoje zamierzenia, nawet gdy ludzie mają na celu coś zupełnie innego, a czasem wręcz przeciwnego. Mimo to Boży zamysł się wypełnia (Księga Izajasza 10:7). Bóg często wyprowadza dobro ze zła i realizuje swoją opatrzność, czyli mądrą troskę o wszystko i panowanie nad wszystkim, także poprzez ludzkie grzechy. Nie czyni to Boga sprawcą grzechu i nigdy nie wolno tak myśleć. Bóg jednak w swojej mądrości kieruje wydarzeniami tak, że to, co miało przynieść Mu hańbę, ostatecznie przynosi Mu chwałę. Najwyraźniej widać to w śmierci Chrystusa (Dzieje Apostolskie 2:23). Nie sprawia to, że grzech jest mniejszy ani że grzesznicy ponoszą mniejszą winę, lecz ukazuje wielkość Bożej mądrości.

Na koniec Józef zapewnił braci o swojej trwałej życzliwości. Powiedział: „Nie bójcie się. Zatroszczę się o was” (Księga Rodzaju 50:21). Pokazuje to szlachetność Józefa. Powinniśmy się od niego uczyć, by odpowiadać dobrem na zło. Nie trzymał braci w niepewności ani nie uzależniał swojej życzliwości od tego, czy najpierw się wykażą. Nie chciał pozostawiać ich w lęku ani okazywać im podejrzliwości, choć oni sami byli podejrzliwi wobec niego. Pocieszył ich i rozwiał ich obawy życzliwymi słowami.

Zranione serca potrzebują uzdrowienia i otuchy. Tym, których kochamy i którym przebaczyliśmy, powinniśmy nie tylko pomagać, ale też mówić do nich z życzliwością.