Księga Rodzaju 29:15 – znaczenie i zastosowanie

Oto uczciwa umowa zawarta między Labanem a Jakubem podczas miesiąca, który Jakub spędził tam jako gość (Księga Rodzaju 29:14). Jakub nie próżnował ani nie spędzał czasu na zabawie. Pracował jak człowiek znający się na swoim zajęciu, choć nie miał własnego majątku. Wcześniej pokazał to już, gdy poił stado (Księga Rodzaju 29:10). Warto wszędzie zajmować się pożyteczną pracą, bo może ona przynieść korzyść nam albo innym.

Laban był pod wrażeniem umiejętności Jakuba i jego ciężkiej pracy przy stadach, więc chciał, by został. Rozumował uczciwie: „Czy masz dlatego służyć mi za darmo, że jesteś moim krewnym?” (Księga Rodzaju 29:15). Innymi słowy: „Czy to byłoby właściwe?”. Jeśli Jakub gotów był służyć swemu wujowi, nie prosząc o zapłatę, Laban nie powinien wykorzystywać jego potrzeby ani życzliwości. Krewnych o niższej pozycji nie wolno traktować niesprawiedliwie. Jeśli ich obowiązkiem jest nam służyć, naszym obowiązkiem jest ich wynagrodzić.

Dzięki temu Jakub mógł też otwarcie powiedzieć o swojej miłości do Racheli, córki Labana. Nie miał majątku, który mógłby ofiarować jako zapłatę za pannę młodą, więc zaproponował siedem lat służby w zamian za to, że po tym czasie Laban da mu Rachelę za żonę. Jakub miał około siedemdziesięciu siedmiu lat, gdy zobowiązał się pracować, by zdobyć żonę. Pismo Święte później przypomina o tym jako o skromnym początku ich narodu (Księga Ozeasza 12:12). Rachela prawdopodobnie była jeszcze młoda, a być może nie była gotowa do małżeństwa, gdy Jakub po raz pierwszy tam przybył, dlatego zgodził się poczekać.

Jakub uczciwie wypełnił swoją część umowy (Księga Rodzaju 29:20). Służył przez siedem lat, by poślubić Rachelę. Jeśli Rachela nadal pasła owce ojca, tak jak wcześniej (Księga Rodzaju 29:9), wspólnie spędzany czas na polach mógł pogłębić ich przyjaźń i miłość. Jeśli już nie zajmowała się tą pracą, gotowość Jakuba, by wziąć ten ciężar na siebie, była dla niej wyrazem życzliwości. Wiernie przepracował siedem lat i nie uchylał się od służby, choć był już w podeszłym wieku.

Służył też z radością. Siedem lat wydało mu się zaledwie kilkoma dniami, ponieważ tak bardzo ją kochał. Wyglądało na to, że bardziej zależało mu na zdobyciu jej niż na samym jej posiadaniu. Miłość sprawia, że trudna i długa służba wydaje się lekka. Dlatego Pismo mówi o „trudzie miłości” (List do Hebrajczyków 6:10). Jeśli naprawdę cenimy niebo, cierpienia tego życia będą wydawały się małe w porównaniu z nim. Całe życie pracy wyda się jak kilka dni tym, którzy kochają Boga i tęsknią za przyjściem Chrystusa.

Po upływie wyznaczonego czasu Laban okrutnie oszukał Jakuba: podstawił mu Leę zamiast Racheli (Księga Rodzaju 29:23). Był to grzech Labana. Skrzywdził Jakuba i Rachelę, którzy wyraźnie się kochali. Jeśli sama Lea została wprowadzona w błąd, ją również spotkała krzywda. Dla Jakuba było to gorzkie rozczarowanie, które odebrało radość weselnej uczcie. Dopiero rano odkrył, że poślubił Leę (Księga Rodzaju 29:25).

Widać tu, że Jakub otrzymał zapłatę na swoją miarę. Oszukał własnego ojca, udając Ezawa, a teraz oszukał go teść. Choć Laban postąpił niesprawiedliwie, Pan pozostał sprawiedliwy, jak pokazuje Księga Sędziów 1:7. Nawet ludzie sprawiedliwi, gdy popełnią błąd, czasem już w tym życiu ponoszą jego konsekwencje. Wielu ludzi nie przeżywa takiego rozczarowania jak Jakub co do osoby, którą poślubia, ale z czasem ze smutkiem odkrywa, że rozczarowała ich jej postawa. Dlatego obie strony powinny ostrożnie i zasięgając dobrej rady wybierać tak bliską relację, by rozczarowania nie pogłębił błędny osąd.

Wymówka Labana i jego nieudolna próba naprawienia oszustwa niewiele były warte. Powiedział: „Nie postępuje się tak w naszej okolicy” (Księga Rodzaju 29:26). Nie ma dobrego powodu, by sądzić, że rzeczywiście panował tam taki zwyczaj. Laban prawdopodobnie kpił z Jakuba i żartem zbywał wyrządzoną mu krzywdę. Ci, którzy czynią zło, a potem próbują obrócić je w żart, mogą oszukiwać siebie i innych, ale przekonają się, że Bóg nie pozwala z siebie szydzić. Gdyby taki zwyczaj naprawdę istniał, Laban powinien był powiedzieć o nim Jakubowi, zanim zawarli umowę.

Próba rozwiązania sprawy tylko ją pogorszyła: „Wydamy ci także tę drugą” (Księga Rodzaju 29:27). W ten sposób Laban wciągnął Jakuba w grzech i kłopoty związane z posiadaniem więcej niż jednej żony, co pozostało plamą na jego życiu. Jakub tego nie planował. Zapewne zamierzał dochować wierności Racheli, tak jak jego ojciec dochował wierności Rebece. Człowiek, który obył się bez żony aż do osiemdziesiątego czwartego roku życia, z pewnością mógł zadowolić się jedną. Laban jednak chciał wydać za mąż obie córki bez posagu i zyskać jeszcze siedem lat pracy Jakuba, więc podstępem wpędził go w tę sytuację.

Ponieważ sprawa nie została jeszcze uregulowana późniejszym prawem Bożym (Księga Kapłańska 18:18), a pełniej nauką naszego Pana (Ewangelia Mateusza 19:5), Jakub miał pewne powody, by doprowadzić do obu małżeństw. Nie mógł odmówić Racheli, bo już jej się zobowiązał. Nie mógł odmówić Lei, bo już ją poślubił. Został więc uwikłany w trudną i zawiłą sytuację (2 Księga Królewska 5:23).

Jeden grzech często otwiera drogę do następnego. Ci, którzy wchodzą na ścieżkę zła, rzadko znajdują z niej wyjście inaczej niż przez kolejny zły czyn. Wielożeństwo patriarchów można do pewnego stopnia usprawiedliwić tym, że nie było bezpośredniego zakazu, choć już małżeństwo Adama ukazywało zasadę sprzeciwiającą się takiej praktyce (Księga Malachiasza 2:15). W ich przypadku był to grzech popełniony z niewiedzy. Nie wynikał z niepohamowanego pożądania, lecz z Bożej opatrzności, która wyprowadziła dobro z tej sytuacji dla budowania Kościoła. Nie usprawiedliwia to jednak podobnego postępowania dzisiaj, ponieważ Bóg jasno pokazał, że jeden mężczyzna i jedna kobieta mają być złączeni w małżeństwie (1 List do Koryntian 7:2). Wielożeństwo odpowiada cielesnemu duchowi islamu, który je dopuszcza, ale my nie poznaliśmy Chrystusa w taki sposób.

Doktor Lightfoot widzi w Lei i Racheli obrazy dwóch Kościołów: Żydów żyjących pod Prawem i pogan żyjących pod Ewangelią. Rachela, młodsza i piękniejsza, była bardziej w myślach Chrystusa, gdy przyszedł w postaci sługi. Lea, podobnie jak starsza siostra, została przyjęta jako pierwsza. Obraz ten nie pasuje jednak w pełni, ponieważ to poganie, młodsza grupa, okazali się bardziej płodni (List do Galatów 4:27).