Księga Ezdrasza 6:10 – znaczenie i zastosowanie

W Księdze Ezdrasza 6:10 pojawia się prośba, która może zaskoczyć czytelnika. Ludzie odbudowujący dom Boży w Jerozolimie mieli składać miłe ofiary Bogu niebios i modlić się za życie króla i jego synów. Dariusz był dla nich obcym władcą, który wydał surowy rozkaz i zagroził karą każdemu, kto by go przekroczył. Tekst nie mówi, że król na to zasłużył ani że lud darzył go zaufaniem, a mimo to modlitwa za niego znalazła się w zapisie wiary tej wspólnoty. Ta modlitwa nie wynika z przymusu wyrażonego w słowach, lecz z przekonania, że serce może nieść przed Bogiem także kogoś, komu nie ufa. Między człowiekiem a władzą często narastają trudne uczucia, a w tym fragmencie widać, że można je oddać Bogu, zamiast pozwolić im zamienić się w gorycz. Ofiary finansowane z królewskich dochodów pokazują zresztą, że codzienna troska i wiara nie były dla tej wspólnoty odrębnymi sferami. Najbardziej poruszające w tym wersecie jest to, że modlitwa nie czeka na zasługi. Może wypłynąć z ciężkiego serca, które nie zgadza się ze wszystkim, a mimo to nie chce zamknąć się przed Bogiem. Ten cichy wymiar wiary trwa dłużej niż zakończona budowa.

W Księdze Ezdrasza 6:10 królewski rozkaz określa cel dostaw dla odbudowy świątyni: mają umożliwić składanie ofiar Bogu niebios i modlitwę za króla oraz jego synów. To znamienne połączenie kultu i polityki, ale tekst nie stawia ich na równi. Ofiary są składane Bogu, a władca pozostaje człowiekiem, za którego się modli. Dariusz wspiera odbudowę świątyni i zapewnia środki potrzebne do jej funkcjonowania. Nie znaczy to, że Izraelici uznają króla za źródło swojej wiary ani że każda jego decyzja jest słuszna. W tej scenie władza perska służy konkretnemu dobru wspólnoty: umożliwia jej życie religijne. Modlitwa za króla może wyrażać troskę o pokój i ład, nie zaś oddawanie mu czci należnej Bogu. Werset przypomina więc o rozróżnieniu między wdzięcznością za sprzyjające decyzje władzy a lojalnością wobec Boga, która pozostaje nadrzędna. Zarazem pokazuje, że modlitwa za rządzących nie musi oznaczać bezkrytycznego poparcia dla nich. Tutaj obejmuje króla i jego synów, lecz jej adresatem pozostaje Bóg niebios. To On jest centrum odbudowywanej świątyni i życia wspólnoty.

Ten werset pochodzi z dekretu perskiego króla Dariusza, który nakazał odbudowę świątyni w Jerozolimie. Król nie wyznawał Boga Izraela, a mimo to w jego rozporządzeniu pojawia się zdanie, które zaskakuje: „aby oni składali miłe ofiary Bogu niebios i modlili się za życie za życie króla i jego synów. –” Zdanie to określa cel całej decyzji. Ofiary i modlitwa mają być częścią życia wspólnoty, która odbudowuje świątynię w Jerozolimie. Można by sądzić, że wierność Bogu wymaga dystansu wobec każdej władzy. Księga Ezdrasza pokazuje coś innego: kult i troska o pokój pod panowaniem obcego władcy mogą iść razem. Tekst nie mówi, jak długo modlitwa miała trwać ani czy król uznał Boga Izraela. Nie wolno więc z niego wyciągać więcej, niż zapisano. Fragment zostawia jednak wyraźny obraz wspólnoty, która nie przestaje oddawać czci Bogu, nawet gdy żyje w cudzym państwie i pod cudzą zwierzchnością. W tym sensie wierność i odpowiedzialność za dobro wspólne nie wykluczają się nawzajem, choć w każdej epoce wymagają roztropności.

W Księdze Ezdrasza 6:10 modlitwa za króla i jego synów pojawia się pośród rozporządzenia, które ma umożliwić odbudowę świątyni. Dariusz, władca obcego imperium, nie staje się przez to przedmiotem kultu. Prosi, by składano ofiary Bogu niebios i modlono się o życie jego oraz jego synów. Władza może więc, choć nie jest źródłem świętości, znaleźć się w zasięgu modlitwy. Ten szczegół odsłania spokojną szerokość wiary Izraela: troska o miejsce oddawania czci Bogu nie wyklucza modlitwy za tych, którzy rządzą. Werset nie obiecuje, że modlitwa zapewni władcy powodzenie ani że każdy rozkaz będzie sprawiedliwy. Pokazuje konkretną prośbę wpisaną w konkretną chwilę odbudowy. Można dostrzec tu obraz świątyni wznoszonej przy wsparciu królewskiego rozkazu, a zarazem poświęconej Bogu niebios. Doczesna władza ma swoje miejsce, lecz nie zajmuje miejsca Boga. Modlitwa obejmuje życie króla, nie zaś jego ubóstwienie; ofiary zaś pozostają skierowane ku Temu, od którego wspólnota otrzymuje swoją nadzieję.