Księga Ezechiela 39:8 – znaczenie i zastosowanie

Choć proroctwo miało się spełnić dopiero w późniejszych czasach, tutaj mówi się o nim tak, jakby już się wypełniło, ponieważ jego spełnienie jest pewne (Księga Ezechiela 39:8): „Oto nadchodzi to i spełnia się”. To, co Bóg obiecał, na pewno wydarzy się we właściwym czasie, tak jakby już się dokonało. Nadszedł dzień, o którym mówił od dawna. Choć długo na niego czekano, w końcu przyszedł. Podobne słowa usłyszał Jan: „Stało się” (Apokalipsa św. Jana 21:6).

Aby pokazać, jak całkowita będzie klęska Goga, wymieniono trzy jej następstwa. Zwycięstwo dał sam Bóg. Nie czytamy, by Izraelici dobyli miecza czy zadali choć jeden cios. Po pierwsze, spalą broń wrogów, w tym łuki i strzały, które wypadły im z rąk (Księga Ezechiela 39:3), a także tarcze, puklerze, oszczepy, włócznie, broń przypominającą drągi, maczugi i półpiki — krótko mówiąc, wszystko, co mogło się palić. Nie złożą tej broni w zbrojowniach ani nie zachowają jej na przyszłość, by nie ulec pokusie pokładania w niej ufności. Zamiast tego spalą ją na opał.

Nie rozpalą jednego ogromnego ogniska, jakby chcieli spalić wszystko naraz. Będą używać tej broni w domach jako drewna na opał, w miarę potrzeby, dzięki czemu przez siedem lat nie będą musieli ścinać drzew w polu ani w lasach (Księga Ezechiela 39:10). Na polu bitwy i przy drogach, którymi wróg uciekał, pozostanie tak wiele broni, że opału nie zabraknie. Broń będzie sucha i lepiej będzie się nadawać do palenia niż świeże drewno. Używając jej, Izraelici oszczędzą drzewa w swoich sadach i lasach. Choć góry Izraela obfitowały w dobre owoce, lud powinien rozsądnie gospodarować tym, co ma, i zachowywać tyle, ile może, dla tych, którzy przyjdą po nim — na ile Bóg mu na to pozwoli.

Możemy przypuszczać, że gdy Izraelici wyruszą, by złupić tych, którzy wcześniej ich złupili, znajdą srebro, złoto i ozdoby. Jednak jako rzecz użyteczną wymieniono jedynie drewno z broni, i to przeznaczone na zwyczajną, codzienną potrzebę — opał. Uczy nas to zadowalać się tym, co wystarcza na rzeczywiście potrzebne nam rzeczy, nawet jeśli mamy niewiele życiowych wygód i przyjemności. Za każdym razem, gdy dorzucą drewna do ognia i ogrzeją się przy nim, będą pamiętać o liczebności i sile swoich wrogów oraz o tym, jak blisko byli wpadnięcia w ich ręce. To pobudzi ich do wdzięczności wobec Boga, który w tak niezwykły sposób i w tak odpowiedniej chwili ich ocalił. Siedząc przy ogniu z dziećmi wokół siebie, będą mogli opowiadać im o wielkich dziełach Boga.

Po drugie, pogrzebią poległych. Po bitwie strona, która poniosła klęskę, zwykle chce otrzymać czas na pochowanie swoich zmarłych. Tutaj jednak rzeź będzie tak wielka, że nie pozostanie wystarczająco wielu ocalałych wrogów, by się tym zająć. Polegli będą też rozproszeni po górach Izraela, więc zebranie ich zajmie czas. Dlatego pochowanie zmarłych przypadnie domowi Izraela jako część triumfu nad Gogiem.

Na ten pochówek zostanie przeznaczone miejsce zwane Doliną Podróżnych, położone na wschód od morza — albo Morza Słonego, albo Jeziora Tyberiadzkiego. Była to dolina, przez którą wielu podróżnych przechodziło w drodze między Egiptem a Chaldeą. Ciał pozostawionych na ziemi, by uległy rozkładowi, będzie tak wiele, że podróżni przemierzający tę drogę będą musieli zatykać nos z powodu strasznego odoru. Przypomina nam to, jak słabe jest nasze ciało. Gdy dusza na jakiś czas je opuści, jego zapach staje się odrażający i nieprzyjemny. Miejscem pochówku stanie się miejsce, w którym zginęło najwięcej ludzi. Gdzie drzewo upadnie, tam niech leży. Dolina ta będzie się nazywać Doliną Hamon-Gog, czyli „mnóstwa Goga”, ponieważ właśnie o tej wielkiej liczbie trzeba będzie szczególnie pamiętać. Bóg pokonał i zgładził tam tak wielu żołnierzy wroga, by bronić swojego ludu, Izraela.

Pochówek potrwa dość długo — siedem miesięcy (Księga Ezechiela 39:12). Pokazuje to, jak wielu poległych zginie w tej bitwie, a także jak starannie dom Izraela będzie musiał zadbać o to, by nikogo nie pozostawić niepogrzebanego. W ten sposób oczyści kraj z nieczystości rytualnej spowodowanej przez liczne ciała leżące na ziemi. Z tego samego powodu tych, których powieszono na drzewie, należało szybko pochować (Księga Powtórzonego Prawa 21:23). Pokazuje to również, że czas wielkiego wybawienia powinien być czasem odnowy. Im więcej Bóg czyni, by ocalić kraj przed zagładą, tym bardziej jego mieszkańcy powinni troszczyć się o oczyszczenie go z grzechu.

Przy tej pracy znajdzie zatrudnienie wiele osób. Pomogą wszyscy mieszkańcy kraju, a każdy powinien zrobić w swoim miejscu wszystko, co może, by oczyścić ziemię z tego, co ją kala i przynosi jej hańbę. Grzech jest wspólnym wrogiem, dlatego każdy powinien stanąć do walki przeciwko niemu. W czasie powszechnego zagrożenia każdy staje się żołnierzem. Ci, którzy pomogą w tej pracy, zostaną za nią uhonorowani. Zajęcie grabarza czy osoby sprzątającej kraj może wydawać się mało zaszczytne. Jeśli jednak służy oczyszczeniu ziemi z ciał zmarłych, będzie o nich świadczyć na ich korzyść.

Uczynki miłosierdzia przysparzają ludowi Bożemu wiele czci. Dobrze świadczy o wierze to, że ci, którzy ją wyznają, są gotowi do każdego dobrego dzieła. Pogrzebanie zmarłych jest dobrym dziełem, nawet jeśli są obcymi i wrogami wspólnoty Izraela, bo i oni zmartwychwstaną. W dniu, w którym Bóg zostanie uwielbiony, będzie to dla nich oznaką czci. Gdy lud Boży postępuje tak, że jego wiara staje się piękniejsza w oczach innych, przynosi to chwałę Bogu, a ludzie widzący jego dobre uczynki oddają chwałę Ojcu (Ewangelia Mateusza 5:16). Gdy Bóg odbiera cześć, obdarza nią także swój lud. Jego chwała staje się zaszczytem dla jego ludu.

Niektórzy będą się specjalnie zajmować wyszukiwaniem ciał zmarłych albo ich szczątków, które wciąż pozostaną niepogrzebane. Mieszkańcy kraju szybko zmęczą się usuwaniem tego, co kala ziemię, dlatego wyznaczą ludzi do tej stałej pracy. Nie będą się zajmować niczym innym, dopóki kraj nie zostanie całkowicie oczyszczony. To, co należy do wszystkich, łatwo może stać się niczyją sprawą, jeśli nikt nie zostanie wyznaczony do troski o to.

Ci, którzy podejmują się pracy na rzecz ogółu, zwłaszcza oczyszczania i odnowy kraju, powinni wytrwale ją kontynuować. Powinni trzymać się tego, co rozpoczęli, i doprowadzić to do końca. Kto czyni dobro wszędzie tam, gdzie ma ku temu sposobność, zawsze znajdzie wiele do zrobienia.

Pomóc powinni również podróżni. Gdy zauważą coś, co zagraża dobru ogółu, powinni przekazać tę informację osobom odpowiedzialnym za oczyszczenie kraju. Mogą nie zatrzymywać się, by sami pochować zmarłych, bo stałoby się to dla nich przyczyną nieczystości rytualnej, a więc niezdolności do pełnienia niektórych obowiązków religijnych. Mogą jednak wskazać miejsce, w którym leży niepogrzebane ciało, a nawet kość. Mogą je oznaczyć, by osoby grzebiące zmarłych mogły przyjść i zabrać szczątki, a inni uniknęli ich dotknięcia. Dlatego żydowskie groby bielono, by ludzie trzymali się od nich z daleka.

Gdy trzeba wykonać dobre dzieło, każdy powinien pomóc, nawet przypadkowi przechodnie. Gdy nieszczęście lub grzech dotyka wszystkich, nikt nie powinien uważać, że go to nie dotyczy. Osoby odpowiedzialne za oczyszczenie kraju nie mogą niczego, co go kala, pozostawić bez reakcji. Nawet jeśli niepogrzebana zostanie tylko kość, a nie całe ciało, powinny zachęcać każdego, kto może, by prywatnie dał im znać za pomocą jakiegoś znaku, tak by szczątki można było usunąć i pochować poza zasięgiem wzroku.

Po siedmiu miesiącach, gdy usuną wszystko, co było widoczne od początku, ponownie poszukają tego, co mogło się ukryć. Będą szukać grzechu, aż nic już nie pozostanie. Na pamiątkę tego wydarzenia nadadzą swojemu miastu nową nazwę: Hamona, co znaczy „mnóstwo”. Będzie im przypominać o licznych wrogach pochowanych w tym miejscu. W ten sposób, z wielką starannością i niemałym wysiłkiem, oczyszczą kraj (Księga Ezechiela 39:16).

Po zwycięstwie przychodzi oczyszczenie. Mojżesz nakazał Izraelitom, którzy walczyli z Midianitami, by później poddali się oczyszczeniu (Księga Liczb 31:24). Skoro Bóg okazał nam szczególną łaskę, powinniśmy oczyścić się z wszelkiej nieczystości.

Dopóki ciała poległych będą leżeć niepogrzebane, będą się nimi żywić ptaki i dzikie zwierzęta, a nikt nie zdoła im w tym przeszkodzić (Księga Ezechiela 39:17 i dalsze wersety). Podobna scena pojawia się w Apokalipsie św. Jana 19:17 i dalszych wersetach. Widzimy tu powszechne wezwanie skierowane do wszystkich ptaków i zwierząt żywiących się padliną — od największych po najmniejsze, od orła po kruka, od lwa po psa. Wszystkie mają zgromadzić się ze wszystkich stron, bo jedzenia wystarczy dla każdego. To tak, jakby zaproszono je na ofiarę dla Boga, na Jego ucztę.

Sądy Boga nad grzechem i grzesznikami są zarazem ofiarą i ucztą. Stanowią ofiarę dla Jego sprawiedliwości, a dla wiary i nadziei Jego ludu są ucztą. Kiedy Bóg zgładził Lewiatana, dał jego ciało na pokarm Izraelowi (Księga Psalmów 74:14). Sprawiedliwi będą się radować, jakby uczestniczyli w uczcie, gdy ujrzą pomstę, i znajdą w niej pokrzepienie.

Ta ofiara odbędzie się na górach Izraela. Te wyżyny służyły za ołtarze, przy których lud znieważał Boga, oddając się bałwochwalstwu. Teraz Bóg sam odbierze tam chwałę, niszcząc swoich wrogów.

Uczta jest obficie przygotowana. Ptaki i zwierzęta zjedzą ciała potężnych, a wypiją krew książąt ziemi (Księga Ezechiela 39:18–19). Otrzymają ludzkie mięso i krew. Niekiedy taki obraz wskazuje, że niższe stworzenia zwracają się przeciw człowiekowi, swojemu panu, ponieważ człowiek odwrócił się od Boga, swego Stwórcy. To także mięso i krew wielkich ludzi, porównanych tu do baranów, byków i kozłów — tłustych zwierząt z Baszanu. Wypiją krew książąt ziemi.

Jak upokarzające musi to być dla książąt królewskiej krwi, jak sami o sobie mówią. Bóg może sprawić, że krew królewska, płynąca w ich żyłach, stanie się pokarmem dla ptaków i zwierząt. Zaproszono tu na ucztę ciało i krew bezbożnych ludzi, wrogów Boga i Jego ludu. Traktowali lud Boży jak owce przeznaczone na rzeź, a teraz sami zostaną potraktowani tak samo. Tak postępowali ze zwłokami sług Boga (Księga Psalmów 79:2) albo zamierzali tak postąpić — teraz to samo spotka ich.

Wszyscy zostaną nasyceni, a uczta będzie pełna (Księga Ezechiela 39:19–20). Będą jeść tłuste mięso i pić krew — pokarm obfity i ciężki. Bóg mówi, że nasycą się przy Jego stole. Zastawia stół także dla niższych stworzeń. Daje pokarm wszystkim żyjącym. Wszystko, co żyje, zwraca się ku Niemu, a On zaspokaja jego potrzeby, hojnie obdarzając. Skoro ptaki i zwierzęta nasycają się przy Bożym stole, o ileż bardziej Jego dzieci będą obficie czerpać z dobroci Jego domu, Jego świętej świątyni.

Nasycą się końmi i rydwanami, czyli jeźdźcami i wojownikami, którzy na nich walczyli. Ci potężni ludzie zwyciężali narody, lecz teraz kruki i młode orły odniosą nad nimi zwycięstwo (Księga Przysłów 30:17). Spodziewali się, że z łatwością uczynią łupem Izraela, ludu Bożego, a teraz sami staną się łatwym łupem dla ptaków i zwierząt. Pokazuje to, że zło nadal dosięga grzeszników nawet po śmierci.

Wystawienie ich ciał na pożarcie jest jedynie znakiem czegoś jeszcze straszniejszego. Wskazuje na przerażenie, które po śmierci będzie dręczyć ich sumienia. Stary poetycki obraz sępa, który bez końca wydziobuje serce, daje o tym wyobrażenie. Ta hańba jest tylko przedsmakiem wiecznej hańby i pogardy, ku którym powstaną.

Wydarzenia te w wielkim stopniu przysporzą chwały Bogu i pocieszą Jego lud. Bóg zostanie uwielbiony, ponieważ narody poznają, że On jest Panem (Księga Ezechiela 39:21). Zobaczą Jego sądy i zwrócą na nie uwagę, a Jego chwała objawi się pośród nich. Jeszcze mocniej utrwali się wśród nich prawda, że Bóg Izraela jest wielki i pełen chwały. Poznają Go przez Jego sądy nawet ci, którzy nie mają Jego spisanego Słowa.

Będzie to także wielkim pocieszeniem dla Jego ludu, bo Izraelici pełniej poznają, że On jest ich Bogiem (Księga Ezechiela 39:22). Dom Izraela dozna wielkiego pocieszenia, wiedząc, że odtąd Pan jest ich Bogiem. Obecne oznaki Jego łaski są obietnicą kolejnych łask. Jeśli Bóg pokazuje nam, że jest naszym Bogiem, zapewnia nas też, że nigdy nas nie opuści.

Ten Bóg jest naszym Bogiem na wieki wieków (Księga Psalmów 48:14). Od tamtego dnia będą o tym wiedzieć z o wiele większą radością i pewnością. Nieraz nachodziła ich pokusa, by wątpić, czy Pan naprawdę jest z nimi. Wydarzenia tego dnia uciszą te wątpliwości. Gdy sprawa zostanie tak jasno rozstrzygnięta, nikt już później nie będzie jej podważać.

W ten sposób wszelka ufność we własne siły zostaje na zawsze wykluczona, a chlubienie się Bogiem na zawsze umocnione.