Księga Wyjścia 22:15 – znaczenie i zastosowanie

To prawo nakazywało mężczyźnie, który uwiódł niezamężną młodą kobietę, poślubić ją (Księga Wyjścia 22:16, Księga Wyjścia 22:17). Jeśli była już zaręczona z innym mężczyzną, uwiedzenie jej było przestępstwem karanym śmiercią (Księga Powtórzonego Prawa 22:23, Księga Powtórzonego Prawa 22:24). To prawo dotyczy jednak kobiety, która nie była jeszcze zamężna.

Jeśli jej ojciec nie zgodził się wydać jej za tego mężczyznę, mężczyzna musiał zapłacić za krzywdę i hańbę, które jej wyrządził. Prawo to podkreśla wartość małżeństwa, a zarazem pokazuje, jak niewłaściwe jest zawieranie małżeństwa przez młodych bez zgody rodziców. Nawet w tym przypadku, gdy prawo Boże nakazywało małżeństwo zarówno jako karę dla sprawcy, jak i sposób naprawienia krzywdy wyrządzonej kobiecie, ostatnie słowo należało do ojca. Jeśli nie wyraził zgody, do małżeństwa nie dochodziło.

Następnie czary zostają uznane za przestępstwo karane śmiercią (Księga Wyjścia 22:18). Uprawianie czarów oddaje diabłu cześć należną wyłącznie Bogu. Jest też sprzeciwem wobec Bożej opatrzności i Jego władzy, a także przypisuje diabłu dzieło Boga, jak gdyby diabeł mógł wedle własnej woli czynić dobro lub zło. W praktyce czyni go to bogiem tego świata. Dlatego słusznie karano czary śmiercią, zwłaszcza pośród ludu, który otrzymał wyraźne objawienie Boga i doświadczał Jego szczególnej opieki, większej niż inne narody.

Nasze prawo słusznie kieruje się tą samą zasadą. Uznaje za ciężkie przestępstwo, nieobjęte przywilejem duchownym, zasięganie rady złych duchów, zawieranie z nimi paktów, wzywanie ich lub posługiwanie się nimi w jakimkolwiek celu, a także stosowanie zaklęć, uroków i czarów, które wyrządzają komuś krzywdę. Nawet twierdzenie, że za pomocą takich praktyk można odnaleźć zgubione lub skradzione przedmioty, jest czynem, za który sędzia może wymierzyć karę, a powtórne przewinienie może być ukarane śmiercią. Sprawiedliwość tego prawa opiera się na prawie Bożym przedstawionym tutaj.

Czyny uznane za sprzeczne z naturą również podlegają karze śmierci. Ci, którzy się ich dopuszczają, przypominają zwierzęta w ludzkiej postaci i nie powinni żyć (Księga Wyjścia 22:19). Kto obcuje ze zwierzęciem, ma ponieść śmierć.

Bałwochwalstwo również karano śmiercią (Księga Wyjścia 22:20). Skoro Bóg oznajmił, że jest w tej sprawie zazdrosny, władze świeckie miały wykazywać taką samą gorliwość. Miały całkowicie zgładzić każdą osobę lub rodzinę oraz zniszczyć każde miejsce w Izraelu, w którym czczono jakiegokolwiek boga innego niż Pan. To prawo mogłoby zapobiec późniejszemu, smutnemu odstępstwu narodu żydowskiego, gdyby ci, którzy mieli je egzekwować, sami nie dawali przykładu jego łamania.

Następnie pojawia się ostrzeżenie przed uciskaniem innych. Ci, których zadaniem było karanie za inne przestępstwa, sami byli szczególnie narażeni na ten grzech, dlatego Bóg bierze tę sprawę w swoje ręce.

Nie wolno było krzywdzić przybyszów (Księga Wyjścia 22:21). Nie wolno było oszukiwać ich w sądzie, wykorzystywać w interesach ani traktować z pogardą dlatego, że byli cudzoziemcami. Nie wolno było z nich szydzić, pomiatać nimi ani przypominać im, że są obcy. Wszystko to zadawałoby im ból i zniechęcało do życia pośród ludu Bożego. Mogłoby też zatwardzić ich serca wobec wiary, którą Izrael powinien był polecać łagodnym i życzliwym traktowaniem.

Powód jest prosty: „Byliście przybyszami w Egipcie”. Wiedzieli, czym jest krzywda i ucisk. Życzliwość wobec ludzi należy do zasad religii. Zobowiązuje nas ona szczególnie do troski o tych, którzy są w trudniejszym położeniu, także o przybyszów, nawet jeśli nie łączą nas z nimi więzy rodzinne ani osobista więź. Ci, którzy są nam obcy, są znani Bogu, a On ich chroni (Księga Psalmów 146:9). Ludzie wyznający wiarę powinni starać się dobrze traktować przybyszów, aby przybliżać innym swoją wiarę i nie dawać powodów do złej opinii o niej ani o jej wyznawcach (Pierwszy List Piotra 2:12). Ci zaś, którzy kiedyś żyli w ubóstwie lub niedoli, a później dzięki Bogu zyskali dostatek, powinni ze szczególną życzliwością traktować ludzi znajdujących się w sytuacji, którą sami dobrze znają.

Nie wolno było również uciskać wdów i dzieci pozbawionych ojca (Księga Wyjścia 22:22). Oznacza to coś więcej niż samo niekrzywdzenie ich. Chodzi także o pocieszanie ich, niesienie pomocy i gotowość do okazywania im życzliwości. Traktując je sprawiedliwie, należało brać pod uwagę ich położenie. Straciły tych, którzy zwykle stawaliby w ich obronie i otaczali je opieką. Mogły nie mieć doświadczenia w interesach ani do kogo zwrócić się po radę, a przy tym być zalęknione i wrażliwe, dlatego potrzebowały współczucia. Nikt nie powinien ich wykorzystywać ani wywierać na nie nadmiernego nacisku, przed którym uchroniłby je mąż lub ojciec.

Bóg oznajmia, że szczególnie zwraca uwagę na ich sytuację (Księga Wyjścia 22:23). Nie mając nikogo innego, do kogo mogłyby się zwrócić, zawołają do Niego, a On na pewno je usłyszy. Jego prawo i Jego opatrzność chronią wdowy i dzieci pozbawione ojca. Jeśli ludzie nie okażą im litości ani nie wysłuchają ich próśb, On to uczyni. Uciśnionych wielce pociesza świadomość, że mogą zwrócić się do Boga, który nie tylko słucha. Ci, którzy uciskają innych, powinni zaś drżeć, bo wołanie ubogich dociera do Bożych uszu.

Bóg surowo osądzi także tych, którzy ich uciskają, nawet jeśli sądy ludzkie tego nie uczynią (Księga Wyjścia 22:24). Ludzie troszczący się o sprawiedliwość i honor staną w obronie słabych i bezbronnych. Czy sprawiedliwy Bóg miałby postąpić inaczej? Zwróć uwagę na sprawiedliwość tego wyroku: ci, którzy uciskają wdowy i dzieci pozbawione ojca, sami stracą żony i dzieci. Bóg daje się poznać przez takie wyroki i nadal czasem je wykonuje.