Księga Wyjścia 16:1 – znaczenie i zastosowanie

Izraelici, jak się zdaje, zabrali z Egiptu tyle żywności, by wystarczyła im na miesiąc. Wyruszyli piętnastego dnia pierwszego miesiąca, a piętnastego dnia drugiego miesiąca zapasy się skończyły. Potem czytamy o ich niezadowoleniu i narzekaniu (Księga Wyjścia 16:2–3). W buncie wzięło udział całe obozowisko, a przynajmniej większość ludzi. Narzekali na Mojżesza i Aarona, ustanowionych przez Boga przywódców, lecz w istocie występowali przeciwko samemu Bogu.

Po pierwsze, zakładali, że umrą na pustyni. Taka była ich pierwsza myśl, gdy tylko pojawiły się trudności. Gdyby Pan chciał ich zgładzić, mógł zrobić to nad Morzem Czerwonym. Zamiast tego ich tam ocalił i równie łatwo mógł teraz zapewnić im wszystko, czego potrzebowali. Szybka utrata nadziei w obliczu każdego zagrożenia i mówienie wyłącznie o śmierci świadczyły o wielkiej nieufności wobec Boga, Jego mocy i dobroci.

Po drugie, niesłusznie oskarżali Mojżesza, że wyprowadził ich z Egiptu, by skazać ich na śmierć głodową. Mojżesz działał jednak na polecenie Boga i dla ich dobra. Nic nowego w tym, że ludzie przedstawiają najżyczliwsze czyny jako największe krzywdy. Najcięższe zarzuty często padają pod adresem najlepszych działań.

Po trzecie, tak bardzo umniejszali wartość swojego ocalenia, że woleli umrzeć w Egipcie, nawet z ręki Pana, czyli wskutek jednej z plag, które dotknęły Egipcjan. Jakby to nie ręka Pana, działającego przez Mojżesza, przyprowadziła ich na tę głodną pustynię! Ludzie często mówią o bólu albo chorobie: „Taka jest wola Boga”, jakby nie dotyczyło to także wydarzeń, do których dochodzi za sprawą ludzi albo widocznych przyczyn. Cóż za straszne zaślepienie! Woleli umrzeć przy garnkach pełnych mięsa w Egipcie, gdzie mieli co jeść, niż żyć na pustyni pod opieką niebiańskiego słupa prowadzącego ich drogą i otrzymywać pokarm z ręki Boga. Uważali, że lepiej umrzeć pośród wrogów Boga, niż znosić pełne miłości karcenie, któremu poddaje On swoje dzieci.

Nie powinniśmy sądzić, że w Egipcie naprawdę opływali w dostatek, bez względu na to, jak głośno wspominali teraz garnki pełne mięsa. Nie mogli też naprawdę obawiać się śmierci głodowej na pustyni, skoro nadal mieli ze sobą trzody i stada. Niezadowolenie sprawia jednak, że przeszłość wydaje się lepsza, niż była, a teraźniejszość gorsza, niż jest, bez względu na prawdę i rozsądek. Ci, którzy narzekają, często najmniej kierują się rozsądkiem. Ich niecierpliwość, niewdzięczność i nieufność były tym bardziej naganne, że dopiero co widzieli potężną pomoc Boga i mieli wyraźny dowód, iż może On zaspokoić ich największe potrzeby, a Jego miłosierdzie już na nich czeka. Tak szybko zapomnieli o Jego dziełach i zbuntowali się nad Morzem Czerwonym (Księga Psalmów 106:7–13). Doświadczone przez nas miłosierdzie Boga sprawia, że nasza nieufność i narzekanie stają się jeszcze poważniejszym przewinieniem.

Po drugie, widzimy, jak łaskawie Bóg zatroszczył się o ich zaopatrzenie. Mógł słusznie powiedzieć: „Spuszczę na tych narzekających ogień i niszczący sąd, i zgładzę ich”. Zamiast tego obiecał zesłać im chleb. Bóg wyjawił Mojżeszowi swój życzliwy zamiar, aby ten nie martwił się ich skargami ani nie żałował, że nie zostawił ich w Egipcie.

Bóg najpierw zwrócił uwagę na skargi ludu: „Usłyszałem szemranie Izraelitów” (Księga Wyjścia 16:12). Jako Bóg miłosierny dostrzegł ich potrzebę, która doprowadziła do narzekania. Jako Bóg święty i sprawiedliwy usłyszał też haniebne ataki na swojego sługę Mojżesza i był nimi zasmucony. Kiedy zaczynamy narzekać, pamiętajmy, że Bóg słyszy każdą skargę, także tę niewypowiedzianą, ukrytą w sercu. Władcy, rodzice i przełożeni nie słyszą wszystkich skarg, które się na nich składa, i często dobrze, że do nich nie docierają. Bóg słyszy, a mimo to okazuje ludziom cierpliwość. Nie powinniśmy sądzić, że skoro Bóg nie karze za grzech od razu, to go nie zauważa. Słyszy szemranie Izraela, smuci się nim, a jednak nadal się o nich troszczy, jak czuły rodzic o uparte dziecko.

Obiecał też rychłe, wystarczające i stałe zaopatrzenie (Księga Wyjścia 16:4). Ponieważ człowiek został ukształtowany z ziemi, Bóg w swojej mądrości postanowił, że będzie żywił się tym, co daje ziemia (Księga Psalmów 104:14). Izrael był jednak obrazem Kościoła pierworodnych, których imiona zapisano w niebie i którzy narodzili się z góry, dlatego podlegał bezpośrednio władzy nieba. Jego prawa, polecenia i władza pochodziły z nieba, a stamtąd pochodził również jego pokarm. Ponieważ Prawo zostało przekazane przez aniołów, Izraelici jedli także pokarm aniołów.

Bóg wyjaśnił, dlaczego zamierza ich zaopatrywać: „Chcę ich poddać próbie, aby się przekonać, czy będą postępować według mojego prawa, czy nie”. W ten sposób sprawdzał, czy Mu zaufają i będą żyć wiarą, czy zadowolą się chlebem na każdy dzień i powierzą Mu troskę o jutrzejsze potrzeby. Sprawdzał też, czy będą Mu wiernie służyć jako dobremu Panu, który tak troskliwie dba o swoich sług. Ostatecznie miało się w ten sposób okazać światu, jak bardzo są niewdzięczni, skoro nic nie potrafiło skłonić ich do wdzięczności. Nawet gdy okazuje się im łaskę, nie uczą się sprawiedliwości (Księga Izajasza 26:10).

Mojżesz przekazał Izraelitom zamiary Boga, tak jak Bóg mu je oznajmił. Tym razem Aaron, brat Mojżesza, wystąpił jako jego rzecznik, podobnie jak wcześniej przed faraonem. Mojżesz powiedział Aaronowi, co ma przekazać zgromadzeniu Izraela (Księga Wyjścia 16:9). Niektórzy sądzą, że gdy Aaron wzywał lud, by zbliżył się do Pana, Mojżesz odszedł na bok, aby się modlić, a ukazanie się chwały Pana (Księga Wyjścia 16:10) było odpowiedzią Boga na tę modlitwę. Lud wezwano, by się zbliżył, podobnie jak w słowach: „Chodźcie, rozsądźmy razem” (Księga Izajasza 1:18). Bóg jest gotów wysłuchać nawet tych, którzy narzekają. Czy zatem my mamy odmawiać wysłuchania sprawy ludzi, którzy są od nas zależni, gdy mają do nas zastrzeżenia? (Księga Hioba 31:13).

Bóg pokazał im również, jak złe było ich narzekanie. Myśleli, że krytykują tylko Mojżesza i Aarona, w rzeczywistości jednak uderzali w Boga za ich pośrednictwem. Wyraźnie mówi o tym Księga Wyjścia 16:7–8: „Nie na nas szemrzecie, lecz na Pana”. To On, a nie Mojżesz i Aaron, wprowadził ich w te trudne okoliczności. Pamiętajmy, że narzekając na ludzi, którzy są jedynie narzędziami Boga, w istocie występujemy przeciwko samemu Bogu. Ludzie są tylko Jego ręką.

Ci, którzy odrzucają upomnienia i przekonywanie przez Słowo Boże, a gniewają się na duszpasterzy, gdy Słowo dotyka ich bolesnego miejsca, nie rozumieją, co robią. Sprzeciwiając się im, walczą ze swoim Stwórcą.

Niech to na zawsze uciszy narzekanie. Narzekanie przeciwko Bogu jest zuchwałym grzechem, bo On jest Bogiem. Narzekanie przeciwko ludziom jest też nierozsądne, bo są tylko ludźmi.

Bóg obiecał również zaspokoić ich potrzeby. Ponieważ tak wiele mówili o mięsie w Egipcie, tego samego wieczoru miał dać im mięso, następnego ranka chleb, a potem pokarm na każdy dzień (Księga Wyjścia 16:8, 12). Niektórzy, jak to się mówi, są lepiej nakarmieni niż pouczeni, lecz Bóg karmił Izraela po to, by go pouczyć. „Prowadził go, pouczał go” (Księga Powtórzonego Prawa 32:10). W tym przypadku „karmił cię manną, abyś poznał, że człowiek nie żyje samym chlebem” (Księga Powtórzonego Prawa 8:3).

Zsyłając mannę, Bóg zamierzał przekazać im dwie nauki. Po pierwsze: „Dzięki temu poznacie, że to Pan wyprowadził was z Egiptu” (Księga Wyjścia 16:6). Ich ocalenie z Egiptu było oczywiste, lecz byli tak mało spostrzegawczy i tak krótkowzroczni, że mówili, iż wyprowadził ich Mojżesz (Księga Wyjścia 16:3). Dlatego Bóg dał im mannę, aby pokazać, że tylko Jego moc i dobroć mogły tego dokonać. Ten sam Bóg, który rozpoczął ich ocalenie, doprowadzi je też do końca. Gdyby wyprowadził ich sam Mojżesz, nie potrafiłby w ten sposób ich nakarmić. Musieli przyznać, że to dzieło Pana, bo ten dar był równie zdumiewający jak ich wybawienie. A jednak nawet później trzeba było im przypominać, że to nie Mojżesz dał im chleb z nieba (Ewangelia Jana 6:32).

Po drugie: „Dzięki temu poznacie, że Ja, Pan, jestem waszym Bogiem” (Księga Wyjścia 16:12). Objawiła się w tym Jego moc jako Pana oraz szczególna życzliwość, którą okazywał im jako ich Bóg. Kiedy karał Egipcjan, chciał, by poznali, że On jest Panem. Kiedy zaopatrywał Izrael, chciał, by lud poznał, że On jest jego Bogiem.

Bóg ukazał też swoją chwałę, aby uciszyć narzekanie ludu i oddać cześć Mojżeszowi oraz Aaronowi (Księga Wyjścia 16:10). Gdy Aaron przemawiał, w obłoku ukazała się chwała Pana. Sam obłok powinien wystarczyć, by wzbudzić w ludziach cześć i dodać im otuchy. Po kilku dniach tak się jednak do niego przyzwyczaili, że przestał na nich robić wrażenie, chyba że jaśniał niezwykłym blaskiem. Warto zauważyć, że słowa sług Boga najłatwiej przynoszą nam pożytek wtedy, gdy wraz z nimi jaśnieje w naszych sercach chwała Boga.