Księga Powtórzonego Prawa 31:1 – znaczenie i zastosowanie

Ludzie często żegnają się kilka razy, gdy nie chcą się rozstawać. Tak właśnie Mojżesz żegna się tutaj z Izraelitami — nie dlatego, że nie chce odejść do Boga, lecz dlatego, że trudno mu ich opuścić. Obawia się, że po jego odejściu mogą odwrócić się od Boga. Skończył już udzielać im rad i przestróg, a teraz gromadzi ich, by dodać im otuchy, zwłaszcza w obliczu wojen w Kanaanie, które wkrótce mieli stoczyć.

Utrata Mojżesza musiała być dla nich trudna, szczególnie w takim momencie, gdy mogło się wydawać, że nie da się go zastąpić. Jozue, ich nowy przywódca, nadal będzie walczył za nich w dolinie, ale nie będzie już Mojżesza modlącego się za nich na wzgórzu, jak czynił to wcześniej (Księga Wyjścia 17:10). Nie dało się jednak tego uniknąć. Mojżesz nie mógł już z nimi wychodzić i wracać, czyli przewodzić im w życiu publicznym i służbie wojskowej (Księga Powtórzonego Prawa 31:2). Nie wynikało to z osłabienia jego ciała czy umysłu, bo nie stracił sił (Księga Powtórzonego Prawa 34:7).

Mojżesz nie mógł już pełnić swojej służby z dwóch powodów. Po pierwsze, miał sto dwadzieścia lat i nadszedł czas, by złożył urząd i odpoczął. W czasach, gdy ludzie często dożywali siedemdziesięciu lub osiemdziesięciu lat, jak sam Mojżesz powiedział niegdyś w modlitwie (Księga Psalmów 90:10), miał za sobą pełne życie. Po drugie, Bóg wydał już wyrok: Mojżesz nie miał przekroczyć Jordanu. Dlatego Bóg zakończył jego służbę w tym dziele. Doszedł tak daleko, tak długo służył i dalej już pójść nie mógł. Mojżesz to przyjmuje, a jest w tym mądrość. Nikt z nas nie powinien pragnąć żyć dłużej, niż Bóg wyznaczył mu do służby, i nikt nie odpowiada za czas dłuższy niż ten, który Bóg mu przeznaczył.

Mojżesz nie mógł sam przekroczyć Jordanu, ale wciąż bardzo zależało mu na tym, by dodać otuchy tym, którzy mieli to uczynić.

Najpierw pokrzepia lud, a żaden dowódca nie mógłby dodać swojej armii otuchy, opierając się na mocniejszych podstawach niż Mojżesz. Zapewnia Izraelitów o nieustannej obecności Boga. Pan, ich Bóg, który dotąd ich prowadził i strzegł, pójdzie przed nimi do tej ziemi (Księga Powtórzonego Prawa 31:3). Ci, którzy wiedzieli, że sam Bóg jest ich przywódcą, mogli ruszyć naprzód odważnie. W wersecie 6 Mojżesz powtarza tę obietnicę z naciskiem: Pan, ich Bóg, wielki Jahwe, który przez przymierze jest ich Bogiem, pójdzie przed nimi. Nie tylko obiecał ich prowadzić, lecz także ukazywał swoją obecność przez Arkę, widzialny znak, że rzeczywiście idzie z nimi.

Mojżesz dodaje, że Bóg nie tylko pójdzie przed nimi na początku drogi, ale będzie z nimi przez cały czas, z nimi i z ich dziećmi. Nie zawiedzie ich ani ich nie opuści. Nie rozczaruje ich w żadnej trudnej sytuacji i nigdy nie porzuci ich sprawy. Jeśli oni pozostaną Mu wierni, On pozostanie wierny im. Później apostoł przypomina tę samą obietnicę, by umocnić wiarę i nadzieję całego ludu Bożego: „Nie opuszczę cię ani nie porzucę” (List do Hebrajczyków 13:5).

Mojżesz przedstawia im także Jozuego jako ich przywódcę. Jozue pójdzie przed nimi do tej ziemi (Księga Powtórzonego Prawa 31:3). Izraelici znali już jego odwagę, umiejętności i szczere zaangażowanie w ich dobro. Bóg wyznaczył go do tego zadania, więc z pewnością go wesprze i pobłogosławi, a przez niego będzie błogosławieństwem dla ludu (Księga Liczb 27:18). Wielką pociechą dla ludu jest to, że Bóg powołuje nowych sług, by kontynuowali Jego dzieło, gdy inni odchodzą.

Mojżesz zapewnia ich również o zwycięstwie. Nawet najlepsi generałowie, mający najlepsze wsparcie, nie mogą obiecać zwycięstwa na wojnie, bo o wyniku bitwy często decydują nieprzewidziane wydarzenia. Silniejsza strona nie zawsze wygrywa, a nagły wypadek może wszystko zmienić. Mojżesz miał jednak słowo Boga, że Izrael pokona swoich wrogów, choć mógł się wydawać stroną słabszą. Nawet przestraszony żołnierz może walczyć, jeśli zwycięstwo jest pewne. Główne dzieło wykona sam Bóg: zniszczy te narody, a Izraelici obejmą w posiadanie ich ziemię (Księga Powtórzonego Prawa 31:3).

Ich nadzieję miały umocnić dwie rzeczy. Po pierwsze, pokonali już Sichona i Oga, dwóch potężnych królów mieszkających na wschód od Jordanu (Księga Powtórzonego Prawa 31:4). Zwycięstwa te mogły im ukazać zarówno moc Boga, jak i Jego zamiar. Bóg już dokonał wielkich rzeczy i dokończy tego, co rozpoczął. Powinniśmy uczyć się czerpać z doznanej wcześniej łaski, by umacniać wiarę w teraźniejszości.

Po drugie, Bóg już wcześniej nakazał Izraelitom zniszczyć Kananejczyków (Księga Powtórzonego Prawa 7:2; Księga Powtórzonego Prawa 12:2). Mojżesz przypomina im tutaj o tym nakazie i mówi, by postąpili z tymi narodami zgodnie ze wszystkim, co im polecił (Księga Powtórzonego Prawa 31:5). Skoro Bóg powierzył im to zadanie, z pewnością da im sposobność i pomoc, by je wykonać. Gdy Bóg nakazuje jakieś dzieło, mamy mocne podstawy, by oczekiwać Jego pomocy w jego realizacji.

Mojżesz miał więc wiele powodów, by powiedzieć Izraelitom, aby byli silni i odważni (Księga Powtórzonego Prawa 31:6). Jeśli Bóg był po ich stronie, nie mieli powodu bać się wszystkich sił Kanaanu.

Mojżesz dodaje otuchy także Jozuemu (Księga Powtórzonego Prawa 31:7; Księga Powtórzonego Prawa 31:8). Jozue był już doświadczonym dowódcą, odważnym i opanowanym, który wykazał się wieloma dobrymi czynami. Mimo to Mojżesz słusznie zachęca go, by był silny i odważny, wkraczając w nowy etap służby. Jozue nie odbiera tego jako zniewagi ani podważania swojej odwagi. Człowiek dumny mógłby uznać takie napomnienie za obrazę, ale Jozue dobrze przyjmuje polecenie Mojżesza.

Mojżesz kieruje te słowa do Jozuego wobec całego Izraela, aby lud uważnie przyjął człowieka publicznie ustanowionego przywódcą. Jozue wie też, że patrzy na niego cały naród i że powinien dawać mu przykład odwagi. Mojżesz przekazuje mu tę samą obietnicę obecności Boga, którą dał ludowi. Bóg będzie z Jozuem, nie opuści go i przeprowadzi go przez wielkie zadanie, które mu powierzono. Jozue poprowadzi lud, by objął w posiadanie ziemię obiecaną.

Tym, którzy mają Boga przy sobie, będzie się wiodło, dlatego powinni być odważni. Dzięki Bogu możemy działać śmiało, bo z Nim ostatecznie zwyciężymy. Jeśli przeciwstawimy się diabłu, ucieknie, a Bóg wkrótce podepcze go pod naszymi stopami.