Księga Daniela 4:28 – znaczenie i zastosowanie

Widzimy tu, jak sen Nebukadnesara się spełnia i jak słuszna okazała się jego interpretacja podana przez Daniela. Nie wiemy, jak król przyjął ostrzeżenie Daniela: z zadowoleniem czy gniewem. Widzimy jednak Bożą cierpliwość, pychę króla i karę, która na niego spadła.

Bóg okazał Nebukadnesarowi wielką cierpliwość. Jak czytamy w Księdze Daniela 4:29, kara przyszła dopiero po dwunastu miesiącach od ostrzeżenia. Król otrzymał więc więcej czasu, ale nic nie wskazuje na to, by przestał grzeszyć albo okazał miłosierdzie uprowadzonym Żydom. To również obciążało go w oczach Boga, bo nie uwolnił więźniów (Księga Izajasza 14:17). Daniel wzywał go, by odwrócił się od grzechów, a Bóg potwierdził te słowa, dając mu czas na nawrócenie. Pozostawił go w spokoju jeszcze przez rok, zanim zesłał karę. Bóg cierpliwie znosi zatwardziałych grzeszników, bo nie chce, aby ktokolwiek zginął, lecz pragnie, by wszyscy doszli do nawrócenia (Drugi List Piotra 3:9).

Nebukadnesar okazał jednak pychę i nadużył tej cierpliwości. Przechadzał się po pałacu w Babilonie, pełen królewskiej dumy, podziwiając ogromne miasto i wszystkie ziemie podlegające jego władzy. Być może mówił do siebie, a może do stojących obok niego: „Czyż to nie jest wielki Babilon?”. Miasto rzeczywiście było ogromne: jego mury obejmowały obszar o obwodzie około 72 km, a wewnątrz tętniło życiem i obfitowało w kosztowne dobra. Było złotym miastem, jak nazywa je Księga Izajasza 14:4. Król podziwiał jego mury, wieże, domy i budynki publiczne, po czym stwierdził: „To ja zbudowałem ten wielki Babilon”.

Babilon istniał na długo przed narodzinami Nebukadnesara. Ponieważ jednak umocnił miasto, upiększył je i zapewne podczas długiego panowania odbudował znaczną jego część, chełpił się, jakby sam je stworzył. Przypominał pod tym względem cesarza Augusta, który chwalił się Rzymem, mówiąc, że zastał go z cegły, a pozostawił z marmuru. Nebukadnesar powiedział również, że zbudował Babilon jako stolicę królestwa i centrum swojego imperium, jak gdyby rozległe miasto było jednym wielkim domem. Korzystał z pracy swoich poddanych, a miasto wznosił dla bezpieczeństwa i wygody, lecz mówił tak, jakby uczynił to wyłącznie dla własnej chwały. Pycha i wyolbrzymione poczucie własnej ważności szczególnie łatwo usidlają wielkich ludzi, zwłaszcza tych, którzy mają wielką władzę i odnoszą sukcesy. Chętnie przypisują sobie chwałę należną wyłącznie Bogu.

Wtedy nadeszła kara za jego pychę. Gdy się chełpił, a dumne słowa wciąż brzmiały w jego ustach, z nieba rozległ się stanowczy głos. W tej samej chwili utracił godność królewską: jego królestwo zostało mu odebrane. Sądził, że jest bezpieczne za potężnymi murami, lecz w jednej chwili je utracił. Myślał, że nikt nie zdoła mu go odebrać, a jednak królestwo wymknęło mu się z rąk, gdy sam nie był już zdolny nim rządzić.

Utracił również godność człowieka. Opuścił go rozum, a wraz z nim władza. Jak zapowiada Księga Daniela 4:32, zostanie wypędzony spośród ludzi, a Księga Daniela 4:33 mówi, że stało się to jeszcze tej samej godziny. Nagle popadł w ciężkie szaleństwo, daleko poważniejsze niż zwykłe zaburzenie rozumu. Utracił zdolność rozumienia i pamięć, a władze jego rozumnej duszy zostały zniszczone, tak że stał się podobny do zwierzęcia w ludzkiej postaci. Chodził nagi, poruszał się na czworakach jak zwierzę, unikał ludzi i błąkał się po polach i lasach. Słudzy wypędzili go, a po pewnym czasie, nie widząc nadziei na poprawę, pozostawili go samemu sobie.

Nie zachowywał się jak drapieżnik, na przykład królewski lew, lecz jak jedno ze zwykłych, pospolitych zwierząt. Jadł trawę jak woły i prawdopodobnie przestał mówić ludzkim głosem, a zaczął ryczeć jak wół. Niektórzy sądzą, że jego ciało pokryło się włosami. Z pewnością jednak włosy na głowie i brodzie, nigdy nieprzycinane ani nierozczesywane, urosły jak orle pióra, a paznokcie jak ptasie szpony.

Zatrzymajmy się przy tym nieszczęsnym widoku i wyciągnijmy z niego naukę. Po pierwsze, uświadamiamy sobie, jak wielkim miłosierdziem jest zachowanie rozumu. Powinniśmy dziękować za nie Bogu i uważać, by nie czynić niczego, co mogłoby Go pobudzić do gniewu albo w naturalny sposób doprowadzić do utraty zdrowia umysłowego. Powinniśmy cenić własny rozum i współczuć tym, którzy zmagają się z melancholią, szaleństwem lub majaczeniem. Należy łagodnie ich osądzać i traktować, bo jest to doświadczenie, które może spotkać każdego człowieka, a kiedyś może stać się także naszym udziałem.

Po drugie, widzimy, jak puste są ludzka chwała i wielkość. Czy to Nebukadnesar Wielki? Czy to ten niegdyś chwalebny władca, teraz niższy od najbiedniejszego żebraka? Czy to człowiek, który zasiadał na wspaniałym tronie, budził postrach podczas wojny i miał dość politycznej siły, by podbijać królestwa, a teraz nie potrafi nawet utrzymać na sobie ubrania? Czy to ten, który sprawiał, że ziemia drżała i królestwa się chwiały (Księga Izajasza 14:16)? Niech nikt mądry nie chlubi się swoją mądrością, a nikt silny swoją siłą.

Po trzecie, widzimy, że Bóg sprzeciwia się pysznym i chętnie ich poniża. Nebukadnesar chciał wznieść się ponad miarę człowieka, dlatego Bóg sprawiedliwie uczynił go kimś mniej niż człowiekiem. Został zrównany ze zwierzętami, bo sam stał się rywalem swojego Stwórcy. Zobacz Księgę Hioba 40:11–13.