Dzieje Apostolskie 7:15 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset zamyka krótką wzmiankę o drodze Jakuba do Egiptu: „Jakub przybył do Egiptu i umarł on sam i nasi ojcowie”. Jakub udał się tam z powodu głodu, za chlebem, a nie po to, by na zawsze zakładać nowy dom. Umarł na obcej ziemi, razem z naszymi ojcami, a w tej przemowie ich dzieje są opowiadane jako wspólna historia. Ta myśl dotyka czegoś bardzo ludzkiego. Odejście w miejscu, które nie stało się prawdziwym domem, potrafi zostawić w sercu pytanie o to, czy obietnica w ogóle się wypełni. Ta przemowa nie rozwiązuje tego napięcia jednym zdaniem. Pokazuje jednak, że koniec życia na obczyźnie nie jest końcem historii. Dalej w tym rozdziale czytamy, że zbliżał się czas obietnicy, którą Bóg dał Abrahamowi, a Jakuba i jego ojców przeniesiono do Sychem i złożono w grobie, który Abraham kupił za srebro. Najbardziej uderza w tym to, że wierność Boża nie zależy od tego, gdzie człowiek kończy swoją drogę. Grób w Sychem znajduje się w ziemi, która nie była jeszcze pełnym spełnieniem obietnicy, a mimo to łączy tych ludzi z dalszym ciągiem Bożych zamiarów. Egipt nie jest w tym opisie miejscem ostatecznym, bo tekst prowadzi dalej, ku ziemi obiecanej.

„Jakub przybył do Egiptu i umarł on sam i nasi ojcowie” — to krótkie zdanie łączy migrację z końcem życia. W przemówieniu Szczepana nie jest jednak tylko wzmianką o śmierci patriarchów. Wcześniej Egipt jawi się jako miejsce ocalenia przed głodem: Józef sprowadza tam Jakuba i całą rodzinę. Zaraz potem narracja przypomina, że Boża obietnica dana Abrahamowi nadal czeka na spełnienie. Kluczowe rozróżnienie dotyczy więc losu pokolenia i dalszej historii ludu. Jakub oraz ojcowie umierają; obietnica nie umiera razem z nimi. Następny werset wspomina o przeniesieniu ich szczątków i pochówku w Sychem. Potem Szczepan mówi o rozrastaniu się ludu w Egipcie, zanim pojawia się król, który nie znał Józefa. Zwięzłość wersetu obejmuje zatem nie tyle pełny opis pobytu w Egipcie, ile przejście między pokoleniami. Szczepan opowiada tę historię przed arcykapłanem, przypominając słuchaczom wspólne dziedzictwo. Jego punkt nie polega na tym, że każde cierpienie szybko prowadzi do pomyślnego rozwiązania. Wskazuje raczej, że dzieje przodków i Boża obietnica nie są tym samym: ludzie odchodzą, a historia obietnicy biegnie dalej.

Ten werset jest krótki, ale wiele mówi. Szczepan przypomina, że Jakub przybył do Egiptu w czasie głodu, po zboże, którego brakowało w ziemi Kanaan. Tam zakończył życie. Razem z nim wspomina o naszych ojcach, którzy również zakończyli swoje dni w Egipcie. Egipt nie był dla tych ludzi tylko miejscem ratunku. Był też miejscem końca drogi. Decyzje podejmowane w biedzie często tak wyglądają. Rodzina przenosi się za chlebem, a starsi zostają tam, gdzie przyszło im żyć, i nie zawsze dożywają tego, czego się spodziewali. Szczepan nie ocenia tej drogi jednym zdaniem. Nie pisze, że Jakub zawiódł ani że Bóg go opuścił. Mówi dalej o obietnicy danej Abrahamowi, o której wspomina już w Dziejach Apostolskich 7:17. Wierność Boża wykracza więc poza granice jednego pokolenia i jednego kraju. Ta krótka wzmianka uczy pokory wobec planów. Ludzkie ścieżki bywają krótkie i kończą się na obcej ziemi, a historia zbawienia nie zatrzymuje się na grobie. Bóg wpisuje śmierć ojców w szerszy ciąg obietnic, którego człowiek nie widzi w całości.

„Jakub przybył do Egiptu i umarł on sam i nasi ojcowie” — w tej krótkiej relacji spotykają się droga i kres życia. Jakub znalazł się w Egipcie, dokąd sprowadził go Józef w czasie głodu. Egipt stał się miejscem ocalenia rodziny, ale nie zatrzymał śmierci. Szczepan, przemawiając do arcykapłana i zgromadzonych, nie pomija tej granicy. Słowa „nasi ojcowie” obejmują Jakuba i jego przodków wspólną pamięcią. Nie są jedynie postaciami z odległej historii: ich los należy do opowieści ludu, który teraz słucha Szczepana. W następnym zdaniu mowa o przeniesieniu ich do Sychem i złożeniu w grobie. Śmierć nie usuwa więc ich z tej opowieści ani nie unieważnia więzi, która trwa przez pokolenia. Dalszy ciąg przemówienia przywołuje Bożą obietnicę daną Abrahamowi i rozwój ludu w Egipcie. Sam werset 15 nie wyjaśnia jeszcze, jak obietnica się spełni. Zatrzymuje się przy prostym, poważnym fakcie: nawet patriarchowie, przez których biegnie historia wiary, umierają. A jednak ich śmierć nie stanowi końca historii, którą Bóg prowadzi.