Dzieje Apostolskie 28:17 – znaczenie i zastosowanie

Paweł przybył do Rzymu jako więzień, po długiej, kosztownej podróży pełnej niebezpieczeństw. Kiedy jednak dotarł na miejsce, nikt nie wystąpił przeciwko niemu z formalnym oskarżeniem. Musiał więc sam przedstawić swoją sprawę, i zrobił to przed przywódcami Żydów w Rzymie.

Niedługo wcześniej cesarz Klaudiusz wypędził Żydów z Rzymu, a od ich powrotu minęło zaledwie około pięciu lat. Wielu wróciło, by prowadzić interesy i handel, choć nic nie wskazuje na to, by mieli tam synagogę lub publiczne miejsce kultu. Przywódcy, do których zwrócił się Paweł, należeli do najbardziej szanowanych Żydów; byli wpływowi i zamożni. Paweł zebrał ich, ponieważ chciał, by właściwie go zrozumieli i by zachować z nimi dobre relacje.

Zwrócił się do nich z szacunkiem, nazywając ich braćmi. Pokazał w ten sposób, że oczekuje, iż zostanie potraktowany zarówno jak człowiek, jak i brat należący do wspólnej ludzkiej rodziny. Dał też do zrozumienia, że będzie mówił szczerze, bo wszyscy ludzie są ze sobą związani i powinni postępować wobec siebie uczciwie.

Po pierwsze, Paweł jasno powiedział, że jest niewinny. Nie uczynił nic przeciwko ludowi żydowskiemu, ich religii ani prawom obywatelskim. Nie przysparzał im trudności i nie odrzucał zwyczajów przekazanych przez ojców. To prawda, że nie narzucał tych zwyczajów poganom, bo nigdy nie były dla nich przeznaczone. Nie występował jednak przeciwko zgodnym z prawem praktykom Żydów. Jego prawdziwy spór dotyczył ich wrogości wobec pogan, jak widać w Liście do Galatów 2:12. Własne sumienie mówiło mu, że postępował wobec Żydów uczciwie.

Po drugie, delikatnie skarżył się na sposób, w jaki go potraktowano. Choć nie zrobił nic złego, z Jerozolimy wydano go Rzymianom jako więźnia. Gdyby opowiedział całą historię, przywódcy żydowscy wypadliby jeszcze gorzej, bo bez ochrony ze strony Rzymian skazaliby go na śmierć bez uzasadnionych podstaw prawnych. Oskarżyli go jednak przed namiestnikiem Feliksem i domagali się wyroku przeciwko niemu. W praktyce oddali go w ręce Rzymian, chociaż zależało mu jedynie na sprawiedliwym rozpatrzeniu sprawy według ich własnego prawa.

Po trzecie, Paweł wskazał na orzeczenie rzymskich urzędników. Dokładnie go zbadali, wysłuchali oskarżeń i jego obrony, a potem uznali, że nie ma powodu skazywać go na śmierć. Dowódca, Feliks, Festus i Agryppa doszli do tego samego wniosku. Nic w jego sprawie nie wskazywało na to, że jest niebezpiecznym człowiekiem. Wydawał się uczciwy, pokojowo nastawiony i poważnie traktujący swoje przekonania. Uwolniliby go, gdyby Żydzi nie wywierali tak silnej presji. Dobrze świadczyło to o Pawle, że ludzie, którzy najdokładniej zbadali jego sprawę, uniewinnili go, podczas gdy potępiali go tylko ci, którzy go nie wysłuchali albo od początku byli do niego uprzedzeni.

Po czwarte, Paweł wyjaśnił, dlaczego odwołał się do Cezara. Nie zrobił tego, by oskarżyć własny naród ani odpłacić złem za zło. Kiedy Żydzi sprzeciwili się jego uwolnieniu i próbowali temu zapobiec, musiał odwołać się do Cezara, ponieważ namiestnicy wciąż obawiali się Żydów i nie chcieli go wypuścić. Po prostu próbował się bronić. Każdy ma prawo przedstawić własną obronę, ale nie powinien wykorzystywać tego prawa do atakowania innych. Oskarżanie całego narodu, zwłaszcza takiego jak Izrael, to poważna sprawa. Paweł modlił się za Żydów, ale nigdy nie działał przeciwko nim. W tamtym czasie rzymscy przywódcy już źle o nich myśleli i uważali ich za niespokojnych oraz niebezpiecznych. Paweł mógł z łatwością podsycić jeszcze większą wrogość wobec nich, ale nie chciał tego robić. Zawsze starał się patrzeć na ludzi z jak najlepszej strony i nie pogarszać trudnej sytuacji.

Po piąte, Paweł wyjaśnił prawdziwy powód swoich cierpień, aby przywódcy nie opowiedzieli się po stronie jego wrogów, lecz zrozumieli jego położenie. Zaprosił ich do rozmowy jako rodaków i przyjaciół, ponieważ był skuty łańcuchem z powodu nadziei Izraela. Prawdopodobnie jawnie nosił znak swojego uwięzienia i mógł być przykuty do żołnierza, który go pilnował. Cierpiał, bo głosił, że przyszedł Mesjasz, na którego czekał Izrael. Żydzi zgadzali się, że Mesjasz będzie chwałą Izraela, więc Paweł głosił właśnie tę nadzieję, w którą sami twierdzili, że wierzą. Różnica polegała na tym, że oni oczekiwali Mesjasza, który dopiero miał przyjść, a Paweł głosił Mesjasza, który już przyszedł.

Głosił także zmartwychwstanie umarłych, które również było nadzieją Izraela, jak mówił wcześniej w Dziejach Apostolskich 23:6, Dziejach Apostolskich 24:15, Dziejach Apostolskich 26:6 i Dziejach Apostolskich 26:7. Wielu Żydów chciało Mesjasza, który uwolniłby ich spod panowania Rzymu i zapewnił im dobrobyt na ziemi. Na tym skupiały się ich myśli. Gniewało ich jednak to, że Paweł kierował ich nadzieje ku większym sprawom przyszłego świata i wskazywał na Mesjasza, który miał dać im wieczne błogosławieństwa zamiast ziemskiej władzy i wielkości.

Paweł mówi, że chce doprowadzić ludzi do duchowego i trwałego błogosławieństwa, na które ich ojcowie czekali z wiarą. Uważa, że właśnie dlatego Żydzi go nienawidzą. Chce odwieść ich od tego, co nazywa fałszywą nadzieją Izraela, czyli od wyobrażenia o Mesjaszu, który miałby przynieść jedynie ziemską władzę i powodzenie. Zamiast tego wskazuje im prawdziwą nadzieję Izraela: rzeczywiste znaczenie wszystkich obietnic danych ojcom, duchowe królestwo świętości i miłości zaszczepiane w ludzkich sercach. Królestwo to jest zadatkiem i przygotowaniem do radosnego zmartwychwstania umarłych oraz życia w przyszłym świecie.

Żydzi odpowiedzieli, że nie mają nic szczególnego przeciwko Pawłowi. Powiedzieli, że nie otrzymali z Judei żadnych listów na jego temat, a żaden z żydowskich braci, którzy przybyli do Rzymu, nie przekazał im o nim niczego złego (Dzieje Apostolskie 28:21). Było to zaskakujące, bo zaciekła wrogość, która prześladowała Pawła w innych miejscach, nie dotarła do niego w Rzymie. Niektórzy uważają, że Żydzi kłamali i w rzeczywistości mieli polecenie go oskarżyć, ale bali się o tym mówić, bo już byli narażeni na niełaskę cesarza.

Bardziej prawdopodobne jest, że mówili prawdę. Paweł osiągnął cel, do którego dążył, odwołując się do Cezara: przeniósł swoją sprawę do sądu, w którym jego wrogowie nie odważyliby się dalej go ścigać. W tym sensie postąpił jak Dawid, który uciekł do ziemi Filistynów, gdzie Saul zrezygnował z dalszych poszukiwań (Pierwsza Księga Samuela 27:1). Odwołanie zaprowadziło więc Pawła do Rzymu, poza zasięg jego przeciwników, a oni porzucili sprawę.

Przywódcy żydowscy powiedzieli też, że chcą dokładnie poznać poglądy Pawła. Zapytali, co myśli, czyli jakie ma przekonania i poglądy oraz jaką naukę tak gorliwie głosi mimo licznego sprzeciwu (Dzieje Apostolskie 28:22). W ich słowach pobrzmiewała pewna pogarda. Powiedzieli, że o chrześcijaństwie wiedzą tylko tyle, że jest sektą, o której wszędzie mówi się źle.

Byli to Żydzi, a wśród nich nawet przywódcy żydowscy w Rzymie, którzy szczycili się swoją wiedzą (List do Rzymian 2:17). A jednak tyle tylko wiedzieli o wierze chrześcijańskiej. Nadali jej niewłaściwą nazwę, a potem potępili ją za to, jak ją nazwali. Określili ją jako sektę, ale to było nieprawdą. Prawdziwe chrześcijaństwo nie opiera się na wąskich poglądach ani prywatnych interesach, jak często bywa w przypadku sekt. Nie szuka ziemskich korzyści. Jego błogosławieństwa są duchowe i wieczne, a jego celem jest jednoczenie ludzi, nie dzielenie ich.

Prawdziwe było natomiast ich drugie stwierdzenie. O chrześcijaństwie mówiono źle wtedy i mówi się źle nadal. Skoro ludzie, których znali, występowali przeciwko niemu, zakładali, że wszyscy tak robią. W rzeczywistości robiła tak większość. Święta religia Chrystusa zawsze musiała mierzyć się z tym, że mówiono o niej źle.