2 Księga Samuela 15:13 – znaczenie i zastosowanie

Oto wiadomość przyniesiona Dawidowi o buncie Absaloma (Druga Księga Samuela 15:13). Sytuacja i tak była już poważna, ale wydaje się, że w relacji przedstawiono ją Dawidowi jako jeszcze gorszą, jak często bywa z takimi wieściami. Powiedziano mu, że serca izraelskich mężczyzn, czyli większości ludu, a zwłaszcza jego przywódców, są po stronie Absaloma. Dawidowi tym łatwiej było w to uwierzyć, że mógł sobie przypomnieć, jak Absalom zdobywał sobie przychylność ludzi. Być może żałował też, że nie zrobił więcej, by umocnić swoją władzę, bo zanadto ufał, że jest ona bezpieczna.

Przypomina nam to, że władcy powinni dbać o lojalność swoich poddanych. Jeśli mają poparcie ludu, mogą liczyć na jego pieniądze, broń i wszystko inne.

Wiadomość zaniepokoiła Dawida i szybko ułożył plan. Możemy sobie wyobrazić, jak bardzo był wstrząśnięty, gdy usłyszał, że syn, którego tak głęboko kochał i tak łagodnie traktował, zbuntował się przeciwko niemu w tak nienaturalny i niewdzięczny sposób. Mógłby powiedzieć, jak niegdyś Cezar: „Jak to, ty także, mój synu?”. Rodzice nie powinni pokładać w dzieciach zbyt wielkich nadziei, bo mogą doznać głębokiego rozczarowania.

Dawid nie zwołał rady. Zasięgnął rady Boga i własnego serca, po czym natychmiast postanowił opuścić Jerozolimę (Druga Księga Samuela 15:14). Podjął tę zaskakującą decyzję, tak niepodobną do dzielnego człowieka, jakim był, z jednego z dwóch powodów. Po pierwsze, jako człowiek skruszony poddawał się Bożej karności i ulegał korygującej ręce Boga. Sumienie przypominało mu teraz o jego grzechu w sprawie Uriasza oraz o wyroku, który zapowiadał, że nieszczęście powstanie przeciwko niemu z jego własnego domu. Jakby mówił: „Teraz zaczyna się wypełniać słowo Boga, więc nie mogę z nim walczyć. Bóg jest sprawiedliwy, poddaję się”. Przed niesprawiedliwym Absalomem mógł się bronić i stawić opór. Przed sprawiedliwym Bogiem musiał uznać własną winę i przyjąć Jego wyrok.

Po drugie, mógł postąpić jak roztropny władca. Jerozolima była wielkim miastem, ale trudno byłoby jej bronić. Z modlitwy Dawida wynika, że jej mury nie zostały odbudowane, a tym bardziej należycie umocnione (Księga Psalmów 51:18). Miasto było zbyt rozległe, by obronić je niewielkimi siłami, jakimi Dawid wtedy dysponował. Miał też powody, by obawiać się, że większość mieszkańców Jerozolimy sprzyja Absalomowi i nie można na nich polegać. Gdyby zamknął się w mieście, mógłby stracić okoliczne ziemie, gdzie miał nadzieję znaleźć więcej wiernych sobie ludzi, zwłaszcza tych, do których wpływy Absaloma nie sięgały tak daleko. Kochał Jerozolimę zbyt mocno, by uczynić z niej pole bitwy i narazić ją na oblężenie. Dlatego zgodził się spokojnie opuścić ją i oddać w ręce buntowników.

Dobrzy ludzie, kiedy cierpią, często wolą sami znosić swój ból, nawet jeśli nie udaje się oszczędzić go wielu innym.

Dawid szybko opuścił Jerozolimę. Jego słudzy zgodzili się z jego planem i pozostali mu wierni (Druga Księga Samuela 15:15). Zapewnili go o swojej lojalności, po czym Dawid wyszedł z Jerozolimy pieszo, podczas gdy Absalom jechał rydwanami i końmi. Nie zawsze najlepszy człowiek albo najlepsza sprawa wyglądają na najsilniejsze. Tutaj zdrajca jedzie konno, a prawowity książę idzie pieszo, jak sługa po ziemi (Księga Koheleta 10:7). Dawid wybrał tę drogę, by ukorzyć się pod Bożą ręką i pozostać blisko swoich przyjaciół oraz zwolenników. Pokazywał w ten sposób, że będzie żył i umierał razem z nimi.

Zabrał ze sobą rodzinę, w tym żony i dzieci, by ochronić ich w niebezpieczeństwie i znaleźć w nich pociechę w swoim smutku. Głowy rodzin, nawet gdy ogarnia je wielki strach, nie powinny zapominać o tych, za których odpowiadają. Zostawił dziesięć nałożnic, by doglądały pałacu. Sądził, że jako kobiety będą bezpieczne od morderców, a ich wiek i bliskość z nim uchronią je przed krzywdą. Jednak Bóg pokierował tym wydarzeniem tak, by wypełniło się Jego słowo.

Dawid zabrał ze sobą także swoją straż przyboczną: Keretytów i Peletów pod dowództwem Benajasza oraz Gittytów pod dowództwem Ittaja (Druga Księga Samuela 15:18). Gittyci wydają się Filistynami z Gat, liczącymi w sumie około sześciuset ludzi, którzy przybyli służyć Dawidowi po tym, jak poznali go w Gat. Pokochali go za jego charakter i oddanie Bogu, a także przyjęli wiarę żydowską. Dawid uczynił ich swoją strażą przyboczną, a oni pozostali z nim w jego niedoli. Syn Dawida nie znalazł tak wielkiej wiary w Izraelu, jaką znalazł u rzymskiego setnika i kobiety z Kanaanu.

Zabrał też ze sobą tylu mieszkańców Jerozolimy, ilu chciało za nim pójść, a potem zatrzymał się w pewnej odległości od miasta, by ustawić ich w szyku (Druga Księga Samuela 15:17). Nikogo nie zmuszał. Ci, których serca były po stronie Absaloma, mogli pójść z Absalomem i wkrótce przekonać się, jaki jest naprawdę. Chrystus przyjmuje tylko tych, którzy przychodzą do Niego dobrowolnie.

Dawid porozmawiał następnie z Ittajem Gittytą, który dowodził nawróconymi Filistynami. Zachęcał go, by nie szedł z nim (Druga Księga Samuela 15:19, Druga Księga Samuela 15:20). Ittaj i jego ludzie mogli się Dawidowi przydać, ale Dawid chciał sprawdzić, czy Ittaj jest mu naprawdę wierny, czy może skłania się ku Absalomowi. Powiedział mu więc, by wrócił do Jerozolimy i służył nowemu królowi. Jeśli Ittaj szukał jedynie pracy i awansu, powinien udać się tam, gdzie zapewnią mu najlepsze wynagrodzenie i największe względy. Jeśli to było jego celem, mógł wybrać tę drogę.

Jeśli jednak Ittaj był wierny Dawidowi, Dawid i tak nie chciał narażać go na trud i niebezpieczeństwa, które czekały ich w drodze. Jego czułe serce nie mogło znieść myśli, że obcy i wygnaniec, świeżo nawrócony człowiek, którego należało otoczyć opieką i zachęcić, miałby od samego początku zmagać się z tak ciężkim losem. „Dlaczego miałbyś wędrować z nami?” — zdawał się mówić. „Nie, wróć do swoich braci”. Ludzi wielkodusznych często bardziej martwi to, co muszą wycierpieć inni idący z nimi, niż ich własne cierpienie.

Dawid pożegnał Ittaja błogosławieństwem: „Niech łaska i wierność będą z tobą”. Chodziło o Boże miłosierdzie i wierność: miłosierdzie zgodne z obietnicą daną tym, którzy porzucają innych bogów i powierzają się Bożej opiece. Było to stosowne pożegnanie przy rozstaniu z przyjacielem: „Niech Boże miłosierdzie i wierność będą z tobą, a wtedy wszędzie, dokąd pójdziesz, będziesz bezpieczny i zaznasz pokoju”. Dawid sam pokładał ufność w Bożym miłosierdziu i wierności, szukając w nich pociechy i szczęścia dla siebie oraz swoich przyjaciół (Księga Psalmów 61:7).

Ittaj odważnie odpowiedział, że nie opuści Dawida (Druga Księga Samuela 15:21). Gdziekolwiek poszedłby Dawid, czy to ku życiu, czy ku śmierci, w bezpieczeństwie czy w niebezpieczeństwie, Ittaj chciał pozostać przy nim. Wzmocnił tę obietnicę przysięgą, by nie ulec pokusie jej złamania. Cenił Dawida nie za bogactwo ani władzę, bo te bardzo osłabły, lecz za mądrość i dobroć, które się nie zmieniły. Cokolwiek miało się wydarzyć, nie zamierzał go opuścić.

Prawdziwy przyjaciel kocha zawsze i pozostaje z nami w niedoli. Podobnie powinniśmy z całego serca i z pełnym oddaniem trzymać się Syna Dawida, Jezusa Chrystusa, by nic, ani życie, ani śmierć, nie oddzieliło nas od Jego miłości.

Zwykli ludzie także okazali współczucie Dawidowi w jego niedoli. Gdy on i jego zwolennicy przeprawiali się przez potok Cedron, który później przekroczył także Chrystus, idąc na mękę (Ewangelia Jana 18:1), ruszyli drogą przez pustynię, między Jerozolimą a Jerychem, a cała okolica głośno płakała (Druga Księga Samuela 15:23). Było wiele powodów do łez.

Po pierwsze, widzieli księcia doprowadzonego do tak niskiego położenia. Dawid, który żył w wielkim zaszczycie, został wypędzony ze swojego pałacu i obawiał się o życie. Mając przy sobie tylko niewielką grupę ludzi, szukał schronienia na pustkowiu, a miasto, które zdobył, zbudował i umocnił, nie dawało mu bezpiecznego schronienia. Nawet obcy odczuliby żal na widok tak wielkiego upadku, tym bardziej że spowodowała go niegodziwość własnego syna Dawida. Był to bolesny los.

Rodzice krzywdzeni i doprowadzani do ruiny przez własne dzieci zasługują na czułe współczucie przyjaciół tak samo jak każdy inny człowiek cierpiący. Po drugie, ludzie widzieli, że tak potraktowano ich własnego króla. Był dla kraju wielkim błogosławieństwem i niczym nie zasłużył na utratę miłości swojego ludu. Widok jego cierpienia i świadomość, że nie mogą mu pomóc, wystarczały, by łzy napłynęły im do oczu.