2 Księga Królewska 5:15 – znaczenie i zastosowanie

Spośród dziesięciu trędowatych uzdrowionych przez Jezusa tylko jeden wrócił, by podziękować, a był to Samarytanin (Ewangelia Łukasza 17:16). Syryjczyk postąpił podobnie i jego słowa pokazują, czego się nauczył.

Po pierwsze, nabrał pewności co do mocy Boga Izraela. Nie mówi jedynie, że Bóg istnieje, lecz wyznaje, że tylko On jest Bogiem i że na całej ziemi nie ma innego Boga poza Izraelem (Druga Księga Królewska 5:15). To piękne wyznanie, a zarazem wskazówka, jak głęboki był duchowy kryzys pogańskich narodów: choć czciły wielu bogów, w rzeczywistości nie miały żadnego prawdziwego Boga. Naaman wcześniej uważał, że bogowie Syrii są prawdziwymi bogami, ale własne doświadczenie go przekonało. Teraz wiedział, że Bóg Izraela panuje nad wszystkim.

Gdyby widział jedynie uzdrowienie innych trędowatych, mogłoby go to nie przekonać. Najgłębiej poruszyło go miłosierdzie okazane jemu samemu przez uzdrowienie. Ci, którzy doświadczyli Bożej łaski we własnym życiu, najlepiej potrafią mówić o Bożej mocy.

Po drugie, Naaman był wdzięczny prorokowi Elizeuszowi. W istocie powiedział: „Skoro Bóg dokonał tego za twoim pośrednictwem, chcę dać ci srebro, złoto i szaty, tyle, ile zechcesz przyjąć”. Wartość uzdrowienia mierzył nie tym, jak niewiele kosztowało ono proroka, lecz tym, jak wiele znaczyło dla niego samego, i chętnie chciał za nie zapłacić.

Elizeusz jednak, kierując się wielkodusznością i zasadami, odmówił przyjęcia zapłaty, choć Naaman nalegał. Aby zakończyć dalsze namawianie, potwierdził odmowę przysięgą na życie Pana i oświadczył, że niczego nie przyjmie (Druga Księga Królewska 5:16). Nie odmówił dlatego, że nie potrzebował tych dóbr. Był dość ubogi i umiał dobrze wykorzystać takie dary, zwłaszcza dla synów prorockich, czyli grupy proroków pozostającej pod jego opieką. Nie chodziło też o to, że przyjmowanie darów zawsze jest niewłaściwe, bo od innych je przyjmował.

Nie chciał natomiast zaciągać długu wdzięczności wobec tego Syryjczyka ani dopuścić do tego, by Naaman mógł powiedzieć: „To ja wzbogaciłem Elizeusza” (Księga Rodzaju 14:23). Byłoby to ku chwale Boga, gdyby ten nowy wierzący zobaczył, że słudzy Boga nauczyli się nie przywiązywać do dóbr tego świata. Wzmocniłoby to wiarę Naamana, że poza Bogiem Izraela nie ma innego Boga (Pierwszy List do Koryntian 9:18; Drugi List do Koryntian 11:9).

Po trzecie, Naaman zwraca się teraz ku oddawaniu czci Bogu Izraela. Nie tylko chce złożyć Panu ofiarę w podziękowaniu za uzdrowienie, ale postanawia też, że nigdy więcej nie złoży ofiary innym bogom (Druga Księga Królewska 5:17). Uzdrowienie ciała uwolniło go również od bałwochwalstwa, znacznie groźniejszej choroby.

W nawróceniu Naamana widać jednak dwie oznaki słabości. Pod jednym względem posunął się za daleko. Chciał zabrać grudki ziemi z ogrodu proroka, albo przynajmniej uzyskać ją za jego zgodą, by usypać z niej ołtarz (Druga Księga Królewska 5:17). Niedawno lekceważąco wypowiadał się o wodach Izraela (Druga Księga Królewska 5:12), a teraz popadł w drugą skrajność, przypisując izraelskiej ziemi zbyt wielką wartość. Zdaje się sądzić, że skoro Bóg ustanowił ołtarze z ziemi (Księga Wyjścia 20:24), to ołtarz usypany z tej ziemi spodoba Mu się najbardziej. Nie wziął pod uwagę, że cała ziemia należy do Pana.

Być może głęboki szacunek do proroka, nie tylko ze względu na jego moc, lecz także dobroć i wielkoduszność, sprawił, że Naaman zapragnął mieć choć kawałek ziemi, po której prorok chodził. Współcześnie można by to ująć tak: „Proszę, pozwól mi dostać Twoje zdjęcie”.

Pod innym względem Naaman nie posunął się wystarczająco daleko. Zapowiedział, że nadal będzie kłaniał się w świątyni Rimmon, pogańskiego bóstwa, by zadowolić króla, swojego pana, i wypełniać obowiązki na dworze (Druga Księga Królewska 5:18). Przyznaje, że nie powinien tego robić, ale twierdzi, że bez tego nie utrzyma stanowiska. Mówi też, że jego pokłon nie jest i już nigdy nie będzie oddawaniem czci bożkowi, lecz jedynie wyrazem szacunku wobec króla, i ma nadzieję, że Bóg mu to wybaczy.

Całą tę sytuację można zrozumieć z pewną dozą współczucia, choć nie da się jej w pełni pochwalić. Wypływa z niej jednak kilka jasnych wniosków. Po pierwsze, jeśli próbujemy pojednać się z Bogiem, a zarazem z góry zachowujemy dla siebie jeden grzech, który zamierzamy nadal popełniać, od początku łamiemy Jego przymierze. Trzeba porzucić wszystkie grzechy, a nie zachowywać dla siebie własnego „domu Rimmon”. Po drugie, powinniśmy prosić o przebaczenie za popełnione grzechy, ale proszenie Boga, by pozwolił nam nadal grzeszyć, jest szyderstwem z Niego i oszukiwaniem samych siebie.

Po trzecie, ci, którzy nie potrafią porzucić stanowiska na dworze, gdy wymaga ono grzeszenia przeciw Bogu i własnemu sumieniu, nie cenią naprawdę Bożej przychylności. Po czwarte, ci, którzy rzeczywiście nienawidzą zła, starają się unikać nawet pozoru zła.

Nie można w pełni pochwalić ostrożności Naamana w sprawach religii, ale jego obietnica składania ofiar wyłącznie Bogu Izraela była dla Syryjczyka wielkim krokiem. Prosząc o przebaczenie w tej sprawie, okazał jednak na tyle dużo przekonania i szczerości, że można było mieć nadzieję na jego dalszy rozwój. Dlatego prorok odesłał go życzliwie, mówiąc, by odszedł w pokoju (Druga Księga Królewska 5:19). Wobec nowych wierzących należy postępować łagodnie.