1 Księga Samuela 6:19 – znaczenie i zastosowanie

Po pierwsze, grzechem mieszkańców Bet-Szemesz było to, że zajrzeli do Skrzyni Pana (Pierwsza Księga Samuela 6:19). Każdy Izraelita wiele o niej słyszał i darzył ją wielkim szacunkiem. Wiedziano jednak również, że Skrzynia była przechowywana za zasłoną, a nawet arcykapłan mógł na nią spojrzeć tylko raz w roku, i to przez obłok kadzidła. Takie ograniczenie mogło rozbudzić w niektórych ciekawość tego, czego nie wolno im było oglądać.

Niektórzy mieszkańcy Bet-Szemesz prawdopodobnie cieszyli się z powrotu Skrzyni bardziej ze względu na własną ciekawość niż na dobro narodu. I to im nie wystarczyło. Posunęli się dalej: zdjęli przykrycie i zajrzeli do środka. Być może twierdzili, że chcą sprawdzić, czy Filistyni zabrali tablice Prawa albo je uszkodzili. Ich prawdziwym motywem była jednak grzeszna ciekawość, która skłoniła ich do wkraczania w sprawy, które Bóg postanowił ukryć. Ludzie pyszni, wścibiający nos w tajemnice, które do nich nie należą, poważnie obrażają Boga (Księga Powtórzonego Prawa 29:29; List do Kolosan 2:18). Upadek człowieka zaczął się od pragnienia zakazanej wiedzy.

Ich grzech był tym cięższy, że lekceważąco odnosili się do Skrzyni. Oswoili się z jej obecnością i utracili dla niej cześć. Być może sądzili, że służba kapłańska daje im szczególną swobodę. Jednak urząd sługi Bożego nie usprawiedliwia niedbałego obchodzenia się z rzeczami świętymi, lecz sprawia, że grzech staje się cięższy. Swoim przykładem powinni byli uczyć innych, by zachowywali pełen szacunku dystans i odnosili się do Skrzyni z bojaźnią należną temu, co święte.

Być może sądzili też, że skoro przyjęli Skrzynię i złożyli ofiary, w jakiś sposób zasłużyli na prawo, by zajrzeć do jej wnętrza. Żadna służba pełniona dla Boga nie daje człowiekowi przyzwolenia na lekceważenie Jego świętych rzeczy. A może uznali, że łatwiej obchodzić się ze Skrzynią swobodnie, ponieważ właśnie wróciła z niewoli i została ustawiona w skromnym miejscu. Nie powinni byli wykorzystywać jej obecnego, pośledniego położenia jako powodu do poufałego traktowania. Obrażamy Boga, gdy lekceważymy Jego ustanowienia dlatego, że są sprawowane w prosty, skromny sposób. Gdyby patrzyli ze zrozumieniem, a nie oceniali po pozorach, wyraźniej dostrzegliby prawdziwą chwałę Skrzyni. Pokonała Filistynów i własną mocą powróciła z niewoli, niczym Chrystus wychodzący z grobu. Gdyby o tym pamiętali, nie potraktowaliby jej jak zwykłej skrzyni.

Po drugie, za ten grzech spotkała ich kara: Pan zadał mieszkańcom Bet-Szemesz wielki cios i wielu z nich zginęło. Bóg bardzo strzeże czci należnej Jego Skrzyni i nie pozwala traktować jej jak czegoś pospolitego. Niech nikt się nie łudzi: Boga nie da się wyśmiać. Ci, którzy nie boją się Jego dobroci i nie odnoszą się z czcią do znaków Jego łaski, odczują Jego sprawiedliwość i ściągną na siebie Jego niezadowolenie. Kto wdziera się w sprawy zakazane i zbliża do świętego ognia, czyni to na własne ryzyko.

Liczbę zabitych podano w tekście hebrajskim w bardzo nietypowej formie, dlatego wielu uczonych zastanawiało się, jak należy ją odczytać. Słowa te można rozumieć tak: „Zadał śmierć pośród ludu siedemdziesięciu mężczyznom, pięćdziesięciu tysiącom mężczyzn”. W przekładach syryjskim i arabskim czytamy: „pięć tysięcy siedemdziesięciu mężczyzn”. Targum aramejski mówi o „siedemdziesięciu mężczyznach spośród starszyzny i pięćdziesięciu tysiącach zwykłych ludzi”. Niektórzy uznali, że siedemdziesięciu zabitych miało tak wielkie znaczenie jak pięćdziesiąt tysięcy, ponieważ byli kapłanami. Inni sądzą, że siedemdziesięciu mieszkańców Bet-Szemesz zginęło za zajrzenie do Skrzyni, a pięćdziesiąt tysięcy osób zginęło wcześniej na ziemi filistyńskiej z jej powodu. Jeszcze inni rozumieją ten fragment jako informację, że zginęło siedemdziesięciu mężczyzn na każdy tysiąc, czyli jeden na dwudziestu. Septuaginta podaje liczbę: siedemdziesięciu mężczyzn i pięćdziesiąt tysięcy mężczyzn. Józef Flawiusz pisze, że zginęło tylko siedemdziesięciu.

Po trzecie, ten surowy sąd napełnił mieszkańców Bet-Szemesz lękiem. Powiedzieli, i mieli ku temu powód: „Kto zdoła stanąć przed tym świętym Bogiem, Panem?” (Pierwsza Księga Samuela 6:20). Niektórzy odczytują te słowa jako skargę na Boga, jakby potraktował ich surowo i niesprawiedliwie. Zamiast obwiniać się za własny grzech, obwiniali Jego sąd, podobnie jak Dawid w podobnej sytuacji (Druga Księga Samuela 6:8–9). Sądzę jednak, że bardziej prawdopodobne jest, iż była to pokorna, pełna lęku deklaracja uznająca świętość Boga: nikt nie może przed Nim stanąć.

Kto może stanąć przed Bogiem, by oddawać Mu cześć? Dzięki miłosierdziu Chrystusa zostajemy do tego zaproszeni, umocnieni i uzdolnieni. A kto może stanąć przeciwko Bogu? Nikt nie zdoła stanąć wobec chwały Jego bezpośredniej obecności i patrzeć na nią w pełni (Pierwszy List do Tymoteusza 6:16). Nikt nie może stanąć przed trybunałem Jego surowej sprawiedliwości i przedstawić sprawy na swoją obronę (Księga Psalmów 130:3; Księga Psalmów 143:2). Nikt nie oprze się mocy, którą Bóg okazuje w gniewie, ani nie zdoła jej przetrwać (Księga Psalmów 76:7).

Po czwarte, z tego powodu mieszkańcy chcieli pozbyć się Skrzyni. Zapytali: „Do kogo ma ona odejść od nas?” (Pierwsza Księga Samuela 6:20). Powinni byli raczej zapytać: „Jak możemy pojednać się z Bogiem i odzyskać Jego przychylność?” (Księga Micheasza 6:6–7). Zaczynali już jednak mieć dość Skrzyni, tak jak wcześniej Filistyni. Gdyby odnosili się do niej z należną czcią, mogłaby pozostać wśród nich, a oni mogliby dzięki niej otrzymać błogosławieństwo.

Tak się dzieje, gdy słowo Boże przeraża sumienie grzesznika. Zamiast uznać własną winę i wstyd, ludzie często zwracają się przeciwko słowu i odpychają je od siebie (Księga Jeremiasza 6:10). Wysłali więc posłańców do starszyzny Kiriat-Jearim, ufortyfikowanego miasta położonego dalej w głębi kraju, i poprosili, by przybyli i zabrali tam Skrzynię (Pierwsza Księga Samuela 6:21). Sami nie odważyli się jej dotknąć, lecz trzymali się z dala, jakby była niebezpieczna. W ten sposób nierozumni ludzie przechodzą od jednej skrajności do drugiej: od zuchwałego lekceważenia do pełnego lęku unikania.

Nazwa Kiriat-Jearim znaczy „miasto lasów”, a miasto należało do Judy (Księga Jozuego 15:9; Księga Jozuego 15:60). Leżało na drodze z Bet-Szemesz do Szilo, więc mieszkańcy prawdopodobnie oczekiwali, że starszyzna Szilo przybędzie stamtąd po Skrzynię. Bóg miał jednak inne zamiary. Skrzynia wędrowała z miasta do miasta, a nikt w narodzie nie troszczył się o nią należycie. Pokazywało to, że w Izraelu nie było króla.