1 Księga Samuela 13:8 – znaczenie i zastosowanie

Na tym polegał grzech Saula: złożył ofiarę, zanim przybył Samuel. Kiedy Samuel namaścił go na króla, polecił mu czekać w Gilgal siedem dni i obiecał, że przyjdzie pod koniec tego czasu. Miał tam złożyć ofiary i powiedzieć Saulowi, co ma robić. Saul najwyraźniej dobrze znał to polecenie, bo później tłumaczył, dlaczego nie czekał (1 Księga Samuela 13:11).

Saul czekał do siódmego dnia, ale nie do jego końca. Być może zaczął myśleć, że Samuel nie dotrzymał słowa albo lekceważy potrzeby narodu i nie okazuje szacunku królowi. Tak czy inaczej, Saul postanowił działać na własną rękę. Sam złożył ofiarę, choć nie był ani kapłanem, ani prorokiem, jakby królewska władza dawała mu prawo do wszystkiego. Król Uzjasz, który postąpił podobnie, został za to ukarany (2 Księga Kronik 26:16). Saul postanowił też walczyć z Filistynami bez wskazówek Samuela, choć Samuel obiecał powiedzieć mu, co ma robić.

Grzech Saula pogłębiało kilka okoliczności. Nie wygląda na to, by posłał kogoś z pytaniem do Samuela, co należy zrobić, choć miał ludzi, którzy mogli szybko przekazać wiadomość. Kiedy Samuel w końcu przybył, Saul zdawał się bardziej zajęty usprawiedliwianiem siebie niż okazaniem skruchy. Wyszedł mu na spotkanie, jakby obaj mieli wspólnie złożyć ofiarę, i zachowywał się tak, jakby wcale nie potrzebował Samuela. Słowo użyte w tym opisie może nawet oznaczać, że wyszedł, by pobłogosławić Samuela, jakby sam został kapłanem i mógł błogosławić innych, choć w rzeczywistości powinien był przyjść do Samuela po błogosławieństwo.

Saul obwinił też Samuela za spóźnienie. Powiedział: „Nie przyszedłeś w wyznaczonym czasie” (1 Księga Samuela 13:11). W ten sposób przerzucił winę na sługę Boga, choć Samuel przybył zgodnie z obietnicą, zanim upłynęło pełnych siedem dni. Ludzie również później tak postępują, twierdząc, że Chrystus nie dotrzymuje obietnicy powrotu, bo nie przychodzi w wybranym przez nich czasie, choć z pewnością przyjdzie w wyznaczonym czasie.

Gdy Saulowi wytknięto jego postępek, nie okazał skruchy, lecz próbował usprawiedliwić swój grzech. Nie była to błaha sprawa, bo człowieka gubi nie tylko samo grzeszenie, lecz także brak skruchy po grzechu: upadek i odmowa powstania. Saul przedstawił dwa usprawiedliwienia. Po pierwsze, nazwał swoje działanie roztropnym. Mówił, że ludzie się rozchodzą i trzeba coś zrobić, żeby reszta również nie odeszła. Po drugie, przedstawił je jako wyraz pobożności. Twierdził, że chciał się modlić i złożyć ofiarę przed rozpoczęciem walki, by Filistyni nie zaatakowali, zanim poprosi Boga o pomoc. W ten sposób zasłonił nieposłuszeństwo pozorami religijności. Obłudnicy często przywiązują wielką wagę do zewnętrznych praktyk religijnych, zaniedbując ważniejsze obowiązki wynikające z Bożego prawa.

Saul przyznał nawet, że postąpił wbrew własnemu sumieniu. Powiedział: „Przymusiłem się i złożyłem ofiarę całopalną” (1 Księga Samuela 13:12). Być może chciał się tym pochwalić, jakby przezwyciężył swoje przekonania, albo przynajmniej złagodzić swoją winę. Byłoby jednak głupotą sądzić, że Bóg przyjmie ofiary złożone wbrew zarówno Jego ogólnemu prawu, jak i temu konkretnemu poleceniu.

Samuel ogłosił potem Saulowi wyrok. Kiedy zastał go przy ofierze całopalnej, nie przyniósł dobrych wieści, lecz przekazał mu surowe słowo od Boga. Ofiara niegodziwych budzi odrazę Pana, zwłaszcza gdy składa ją buntownicze serce. Samuel uświadomił Saulowi powagę jego grzechu i powiedział wprost: „Postąpiłeś nierozsądnie. Nie zachowałeś polecenia Pana, swojego Boga” (1 Księga Samuela 13:13). Ci, którzy nie słuchają Bożych poleceń, postępują nierozsądnie i sami sobie szkodzą. Grzech jest głupotą, a grzesznicy okazują się największymi głupcami.

Następnie Samuel ogłosił Saulowi wyrok: jego królestwo nie utrzyma się w jego rękach ani nie pozostanie w jego rodzinie. Bóg wybrał innego człowieka, człowieka według swego serca, który nie będzie, jak Saul, upierał się przy własnej woli. W tamtej chwili wyrok nie był jeszcze nieodwołalny i skrucha mogła zmienić dalszy bieg wydarzeń. Po późniejszym nieposłuszeństwie Saula stał się jednak ostateczny (1 Księga Samuela 15:29). Znacznie lepiej byłoby dla Saula pozostać nieznanym i pilnować osłów ojca, niż zostać wyniesionym, a wkrótce potem strąconym z wysokości.

Ten wyrok nie był niesprawiedliwy, choć Saul popełnił tylko pozornie niewielki błąd i miał wiele usprawiedliwień. Pan jest sprawiedliwy we wszystkich swoich drogach i nikogo nie krzywdzi. Okazuje się prawy, gdy przemawia, i bez zarzutu, gdy osądza. Płynie stąd kilka wniosków. Żaden grzech nie jest naprawdę mały, bo nie ma małego Boga, przeciw któremu zostaje popełniony. Należy być posłusznym każdemu jasnemu Bożemu poleceniu, nawet w drobnej sprawie, jak pokazują nam Adam i Ewa. Trzeba też strzec własnego serca, bo to, co ludziom wydaje się błahe, może być poważne w oczach Boga, który widzi motywację i nastawienie człowieka. Odrzucając Saula za grzech, który wydawał się mniejszy, Bóg tym wyraźniej ukazuje swoje miłosierdzie, gdy przebacza wielkim grzesznikom, takim jak Dawid, Manasses i inni. Uczymy się też, jak ważne jest cierpliwe czekanie na Boga. Saul utracił królestwo, bo nie potrafił poczekać jeszcze dwóch czy trzech godzin.