1 Księga Samuela 11:1 – znaczenie i zastosowanie

Ammonici byli złymi sąsiadami okolicznych plemion izraelskich, choć wywodzili się od Lota. Dlatego Izraelici postępowali wobec nich tak uczciwie i łagodnie, jak tylko mogli (Księga Powtórzonego Prawa 2:19). Jeftach upokorzył Ammonitów za swoich czasów, ale teraz grzech samego Izraela dał im sposobność, by znów powstali i się zemścili.

Jabesz w Gileadzie zostało niegdyś zniszczone mieczem sprawiedliwości Izraela, ponieważ nie przyłączyło się do wystąpienia przeciw złu popełnionemu w Gibei (Księga Sędziów 21:10). Później odbudowano je, zapewne za sprawą potomków tych, którym udało się uniknąć zagłady. Teraz znów znalazło się w niebezpieczeństwie, tym razem z rąk Ammonitów. Wydawało się, że nieszczęścia wciąż powracają do tego miejsca. Nachasz, król Ammonitów (Pierwsza Księga Kronik 19:1), obległ miasto.

Oblężeni poprosili o warunki pokoju (Pierwsza Księga Samuela 11:1). Powiedzieli: „Zawrzyj z nami przymierze, a poddamy się tobie i będziemy ci służyć”. Utracili ducha prawdziwych Izraelitów, skoro tak łatwo stracili odwagę. Gdyby nie złamali przymierza z Bogiem i nie odwrócili się od służby Jemu, nie musieliby błagać pogańskiego narodu o ochronę i oddawać się w niewolę.

Oblegający odpowiedzieli okrutnymi i haniebnymi warunkami. Oszczędziliby życie mieszkańców i wzięli ich do niewoli, ale tylko pod warunkiem, że każdy mężczyzna pozwoli sobie wyłupić prawe oko (Pierwsza Księga Samuela 11:2). Mieszkańcy Gileadu byli gotowi oddać wolność i majątek, byle tylko ocalić życie; gdyby Ammonici przyjęli tę ofertę, na tym sprawa mogłaby się zakończyć. Ich pokorna propozycja tylko jednak rozzuchwaliła Ammonitów.

Żądanie wyłupienia prawego oka miało trzy okrutne cele. Po pierwsze, miało sprawić dotkliwy ból. Po drugie, miało pozbawić mężczyzn zdolności do walki, nie odbierając im jednak możliwości wykonywania zwykłej pracy, z której ich panowie nadal mogliby czerpać korzyści. W bitwie żołnierze trzymali tarcze w lewej ręce i osłaniali nimi lewe oko, więc człowiek pozbawiony prawego oka byłby niemal całkiem oślepiony. Po trzecie, miało zawstydzić cały Izrael, pokazując jego słabość i tchórzostwo: Izraelici pozwoliliby, by jedno z ich głównych miast zostało skrzywdzone, nie spiesząc mu na ratunek.

Mieszkańcy Jabesz w Gileadzie poprosili o siedem dni na zastanowienie się nad ofertą i otrzymali ten czas (Pierwsza Księga Samuela 11:3). Gdyby Nachasz odmówił, mogli popaść w rozpacz i postanowić, że wolą zginąć w walce, niż poddać się tak bezlitosnym wrogom. Uważał jednak, że w tak krótkim czasie nikt nie zdąży im pomóc. Był tak pewny siebie, że zgodził się na zwłokę, licząc na to, że hańba Izraela będzie jeszcze większa, a jego zwycięstwo bardziej imponujące. W Bożej opatrzności jego pewność siebie miała stać się przyczyną jego upadku.

Wieść o oblężeniu dotarła do Gibei. Posłańcy zapowiedzieli, że przejdą przez wszystkie izraelskie miasta, co jeszcze bardziej uspokoiło Nachasza. Sądził, że zajmie im to dużo czasu i że nikt nie podejmie działania bez przywódcy. Być może nie słyszał jeszcze o Saulu, niedawno wybranym królu. Posłańcy udali się jednak prosto do Gibei. Gdy okazało się, że nie ma tam Saula, opowiedzieli o wszystkim mieszkańcom, a ci zaczęli płakać, gdy usłyszeli tę wiadomość (Pierwsza Księga Samuela 11:4). Szybciej opłakiwali niebezpieczeństwo zagrażające ich braciom, niż ruszyli im na pomoc. Wylewali za nich łzy, ale nie krew. Płakali, bo czuli się bezradni i obawiali się, że jeśli Jabesz w Gileadzie upadnie, wróg wedrze się dalej, w głąb ich kraju.