1 List Piotra 4:9 – znaczenie i zastosowanie

Słowo „gościnność” brzmi łagodnie, ale w Pierwszym Liście Piotra 4:9 stoi obok czegoś bardzo ludzkiego, czyli narzekania. Autor nie udaje, że przyjmowanie innych jest zawsze lekkie. Gościnność kosztuje czas, siły i cierpliwość, a w zmęczeniu łatwo o westchnienie, które po chwili zamienia się w żal. Wers ten pojawia się między miłością z wersu 8 a darem z wersu 10, więc gościnność jawi się jako codzienny sposób, w jaki wspólnota wzajemnie się podtrzymuje. W tekście nie ma słowa o tym, że zmęczenie jest grzechem. Piotr mówi raczej o sposobie przyjmowania drugiego człowieka, w którym nie słychać goryczy. Trudno o bardziej ludzkie przyznanie, że gościnność bywa ciężka, a jednocześnie o wyraźniejsze wezwanie, by serce nie zamykało się wtedy od środka. Być może to jest najcenniejsze w tym krótkim wersie. Gościnność nie musi być wolna od ciężaru, żeby była prawdziwa, a dar, o którym mówi wers 10, ma swoje miejsce właśnie w zwykłych, niedoskonałych spotkaniach. Każdy taki dzień, w którym ktoś otwiera drzwi mimo zmęczenia, staje się małym świadectwem wspólnoty, która wie, że nie musi być doskonała, by się wspierać.

„Okazujcie sobie wzajemną gościnność bez narzekania!” W tym poleceniu ważne są zarówno wzajemność, jak i sposób przyjmowania innych. Gościnność nie jest jednostronnym obowiązkiem wybranych osób ani pokazem hojności. Należy do życia wspólnoty, w której chrześcijanie służą sobie nawzajem. Bliski kontekst wyjaśnia, dlaczego Piotr o niej wspomina. Najpierw mówi o wytrwałej miłości, a zaraz potem nazywa wierzących zarządcami różnorodnej łaski Bożej, którzy służą otrzymanym darem. Gościnność jest więc jednym z konkretnych sposobów przekazywania tej łaski. Może przybrać zwyczajną postać: otwarcia domu, przygotowania miejsca przy stole czy życzliwego przyjęcia kogoś, kto potrzebuje wspólnoty. Słowa „bez narzekania” nie dodają kolejnego wymogu nienagannego nastroju. Ujawniają raczej, że ten sam czyn może być pomocą albo ciężarem przerzucanym na gościa, zależnie od postawy gospodarza. Piotr nie obiecuje, że służba będzie łatwa; w tym samym rozdziale przypomina o cierpieniu i próbach. Wzajemna gościnność pokazuje, że łaska nie jest prywatnym zasobem, lecz darem, którym wspólnota obdarowuje się nawzajem.

Pierwszy List Piotra 4:9 mówi krótko: „Okazujcie sobie wzajemną gościnność bez narzekania!”. Słowo gościnność nie oznacza tu wyłącznie wystawnego przyjęcia. Chodzi o otwarte drzwi, miejsce przy stole i czas dla drugiego człowieka. Apostoł łączy tę zachętę z wcześniejszym wezwaniem do wytrwałej miłości, w Pierwszym Liście Piotra 4:8. Gościnność staje się więc konkretnym kształtem miłości, widocznym w zwykłych chwilach. Najczęściej nie wymaga wielkich środków, lecz uważności. Gościnność łatwo psuje ton. Ktoś może otworzyć drzwi i nakryć do stołu, a potem przez całą wizytę wzdychać, że znów ktoś przyszedł. Werset mówi o postawie, którą widać w słowach i minie. Ten dopisek ma tu wielką wagę. Narzekanie odbiera drugiemu człowiekowi poczucie, że jest mile widziany. Warto też zauważyć, że apostoł mówi o wzajemności. Gościnność nie jest jednokierunkowa. Ten, kto dziś przyjmuje, jutro może potrzebować przyjęcia. Dlatego słowa Piotra dotyczą także zwykłego dnia, a nie tylko świątecznego stołu. Nie trzeba czekać na idealne warunki, by otworzyć się na drugiego. Gościnność rodzi się z tego, co już jest na stole, a jej największą wartością jest pogoda ducha.

„Okazujcie sobie wzajemną gościnność bez narzekania!” W 1 Liście Piotra 4:9 gościnność nie jest ozdobnym gestem ani sprawdzianem bezbłędnego gospodarza. Wyrasta z miłości, o której mowa w poprzednim wersecie, i staje się konkretną troską o drugiego człowieka. Przyjęcie kogoś do domu, podzielenie się posiłkiem czy zrobienie miejsca dla osoby, która potrzebuje obecności, może być zwyczajną formą tej troski. Dwa słowa nadają temu nakazowi szczególną wagę: „sobie wzajemną”. Wspólnota nie dzieli się na tych, którzy zawsze dają, i tych, którzy jedynie przyjmują. Każdy może kiedyś otworzyć drzwi, a kiedy indziej potrzebować, by ktoś otworzył je dla niego. W takim obiegu darów widać łaskę, którą Piotr opisuje dalej jako powierzoną ludziom do wzajemnego służenia. „Bez narzekania” nie wymaga udawanej radości ani zaprzeczania zmęczeniu. Przypomina, że gościnność traci coś ze swego sensu, gdy towarzyszy jej niechęć wobec przyjętej osoby. W perspektywie bliskiego końca, o którym wspomina ten rozdział, codzienny stół nabiera cichej powagi. Jest miejscem, gdzie otrzymany dar łaski staje się darem dla drugiego.