1 List Piotra 4:16 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset pojawia się w liście, który Piotr kieruje do wspólnot żyjących pod presją i wrogością wobec wiary. Słowa „Jeżeli zaś cierpi jako chrześcijanin, niech się nie wstydzi, ale niech wychwala Boga w tym imieniu!” mają w sobie coś bardzo osobistego. Cierpienie nie jest tu celem ani wartością samą w sobie. Chodzi o to, jak człowiek nosi je z powodu swojej wiary. Tuż wcześniej, w 1 Liście Piotra 4:15, apostoł wyraźnie oddziela cierpienie za winy od cierpienia za Chrystusa. Dzięki temu wstyd, o którym mowa w 4:16, nie dotyczy kary za zło, lecz ukrywania własnej wiary wtedy, gdy inni z niej drwią. Ktoś, kto zaczyna wstydzić się swojego imienia, może zamilknąć i odsunąć się od wspólnoty. Piotr proponuje coś odwrotnego: wychwalać Boga właśnie wtedy, gdy boli najbardziej. Ten wers nie każe udawać, że ból nie istnieje. Wielbienie w cierpieniu nie wymaga ukrywania trudności, lecz pozostania przy imieniu, które dla wierzącego jest święte, nawet wtedy, gdy zostało wypowiedziane z pogardą.

„Cierpi jako chrześcijanin” nie oznacza, że każde cierpienie wierzącego samo w sobie jest świadectwem wierności. Sąsiedni werset wyraźnie odróżnia krzywdę doznaną z powodu przynależności do Chrystusa od cierpienia będącego skutkiem własnego zła. Piotr nie nadaje cierpieniu automatycznie szlachetnego znaczenia; liczy się jego przyczyna. W 1 Liście Piotra 4:16 odpowiedzią na taki rodzaj cierpienia nie jest wstydzenie się imienia chrześcijanina, lecz oddanie chwały Bogu „w tym imieniu”. Chodzi o nazwę, która może stać się powodem zniewag, ale zarazem określa, do kogo należy wierzący. Nie jest to pochwała bólu ani nakaz szukania prześladowań. Wcześniej Piotr wzywa, by nie dziwić się próbie, a cierpienie za czynienie zła odrzuca jako powód do chluby. Ten kontekst porządkuje sens wersetu: chrześcijańska wierność nie polega na przedstawianiu każdej krzywdy jako świętej. Polega na tym, że hańba narzucona przez innych nie zmienia prawdy o przynależności do Boga. Chwała należy się Bogu, nie cierpieniu ani ludzkiej aprobacie.

Werset zaczyna się od słowa „zaś”, i to ma znaczenie. Piotr przed chwilą napisał, że nikt nie powinien cierpieć jako zabójca, złodziej czy złoczyńca (1 List Piotra 4:15). Teraz mówi o innym rodzaju trudu, o cierpieniu z powodu imienia Chrystusa. Wtedy wierzący nie ma się czego wstydzić: „Jeżeli zaś cierpi jako chrześcijanin, niech się nie wstydzi”. W praktyce wygląda to zwyczajnie. Na przykład ktoś w pracy traci dobrą opinię przez swoją wiarę albo zostaje wyśmiany w gronie znajomych. Może wtedy schować swoje przekonania i milczeć o modlitwie, byle mieć spokój. Piotr wskazuje coś innego: wychwalanie Boga właśnie w tym imieniu. Chrześcijanin nie musi udawać, że nic się nie stało. Może nazwać Boga swoją nadzieją i mówić o Nim bez lęku. Warto też zauważyć, czego ten werset nie obiecuje. Nie zapewnia, że każdy trud zakończy się uznaniem ani że zawsze będzie łatwiej. Mówi o postawie wobec cierpienia, które spotyka wierzącego z powodu Chrystusa. Ta sama mowa o wypróbowaniu (1 List Piotra 4:12) pokazuje, że wdzięczność i ból mogą iść obok siebie. Chwała Boża nie wymaga, by ból zniknął. Wymaga, by Bóg pozostał w centrum.

Piotr nie nazywa cierpienia dobrem samym w sobie. W sąsiednich wersetach wyraźnie odróżnia krzywdę wynikającą ze zła od cierpienia znoszonego jako chrześcijanin. To rozróżnienie chroni wezwanie do chwalenia Boga przed usprawiedliwianiem przemocy czy własnych błędów. „Niech się nie wstydzi” dotyka ciężaru, który może pojawić się wtedy, gdy wierność Chrystusowi wystawia człowieka na pogardę lub odrzucenie. W tamtej sytuacji samo imię „chrześcijanin” mogło stać się powodem oskarżeń. Piotr nie zachęca do szukania cierpienia ani do udawania, że ono nie boli. Przypomina, że cudza ocena nie musi odbierać godności należnej temu, kto trwa przy Chrystusie. Wychwalać Boga „w tym imieniu” znaczy nie ukrywać przynależności do Niego, nawet gdy wiąże się ona z kosztem. Widać to choćby w wyborze uczciwości, gdy kłamstwo przyniosłoby korzyść, albo w odmowie udziału w krzywdzeniu innych. Taka postawa nie jest chlubą z własnej wytrzymałości, lecz świadectwem, że życie człowieka należy do Boga. W dalszych słowach list kieruje wzrok ku chwale Chrystusa i wierności Stwórcy. Wstyd nie ma więc ostatniego słowa nad imieniem, które dla chrześcijanina oznacza przynależność i nadzieję.