1 Księga Machabejska 13 – znaczenie, tematy i zastosowanie

Szymon dowiedział się, że Tryfon zebrał liczne wojsko, aby iść do ziemi judzkiej i ją zniszczyć.

Ponieważ zaś widział, że lud jest pełen lęku i strachu, udał się do Jerozolimy i zwołał lud,

a dodając im odwagi, mówił: Wy sami wiecie, ile ja, moi bracia i rodzina mojego ojca uczyniliśmy dla Prawa i świątyni oraz ile było walk i trudów, które ponieśliśmy.

Dlatego wszyscy moi bracia zginęli za Izraela. Pozostałem tylko ja sam jeden.

Teraz zaś, gdy nadszedł czas wielkich udręk, w żadnym razie nie będę chronił mojego życia. Nie jestem bowiem lepszy od swoich braci.

Przeciwnie – będę się mścić za swój naród, za świątynię, za wasze żony i dzieci. Wszystkie bowiem narody połączyły się w nienawiści przeciwko nam i chcą nas zetrzeć.

Gdy lud usłyszał te słowa, na nowo rozpaliła się w nim odwaga

i donośnym głosem tak mu odpowiedział: Ty jesteś naszym wodzem w miejsce swoich braci Judy i Jonatana.

Prowadź naszą wojnę! Cokolwiek nam rozkażesz – wykonamy.

Wtedy zebrał on wszystkich ludzi zdolnych do noszenia broni, a potem z wielkim poświęceniem ukończył mury Jerozolimy i otoczył ją umocnieniami.

Do Jafy zaś posłał Jonatana, syna Absaloma, z dość dużym oddziałem wojska. Ten zaś wypędził tych, którzy w niej przebywali, a sam w niej pozostał.

Tryfon razem z licznym wojskiem wyruszył z Ptolemaidy do ziemi judzkiej. Jonatan był z nim jako więzień.

Szymon zaś rozłożył swój obóz koło Adidy na brzegu równiny.

Gdy Tryfon dowiedział się, że Szymon stanął w miejsce swojego brata Jonatana i że zamierza stoczyć z nim bitwę,

wysłał do niego poselstwo z wiadomością: Zatrzymaliśmy twojego brata Jonatana w sprawie pieniędzy, które z racji swojego urzędu był winien królewskiej kasie.

Prześlij więc teraz sto talentów srebra i dwóch spośród jego synów jako zakładników, aby przypadkiem po uwolnieniu nie odstąpił od nas. Wtedy go uwolnimy.

Szymon wiedział, że podstępnie do niego mówią. Posłał jednak pieniądze i chłopców, by wśród ludu nie wzbudzić przeciwko sobie wielkiej nienawiści.

Mówiliby bowiem: Zginął dlatego, że nie posłał mu pieniędzy i chłopców.

Posłał więc chłopców i sto talentów, ale tamten złamał swoje słowo i nie wypuścił Jonatana.

Potem Tryfon wyruszył z zamiarem wejścia do kraju i zniszczenia go. Przeszli okrężną drogą do Adory. Szymon zaś ze swoim wojskiem zagradzał mu drogę w każdym miejscu, przez które przechodził.

Załoga zamku wysłała do Tryfona poselstwo z prośbą, aby przybył do nich przez pustynię i przysłał im żywność.

Tryfon przygotował całą swoją konnicę do drogi. Tej nocy jednak spadło bardzo dużo śniegu, do tego stopnia, że z powodu śniegu nie mógł się tam udać. Wyruszył więc i udał się do Gileadu.

W pobliżu Baskama zamordował Jonatana i został on tam pochowany.

Następnie Tryfon wycofał się i powrócił do swojej krainy.

Szymon rozkazał zabrać kości swojego brata Jonatana i pochować go w Modin, mieście swoich ojców.

Cały Izrael okazywał po nim wielki żal i opłakiwał go przez długi czas.

Szymon zaś na grobie swojego ojca i swoich braci zbudował pomnik tak wysoki, że z daleka można go było zobaczyć – pomnik, który z jednej i drugiej strony był wyłożony ciosanymi kamieniami.

Ponadto postawił siedem piramid, jedną obok drugiej: dla ojca, dla matki i dla czterech braci.

Wokół nich jako ozdobę zbudował wysokie kolumny, a na kolumnach na wieczną pamiątkę umieścił zbroję, obok zaś zbroi wyryto okręty, tak żeby mogli je zobaczyć ci, którzy będą płynęli po morzu.

To jest pomnik grobowy, który zbudował w Modin, a który stoi do dnia dzisiejszego.

Tryfon zaś stosował podstępy wobec młodego króla Antiocha, a potem go zamordował.

W jego miejsce sam ogłosił się królem i włożył sobie na głowę diadem Azji, a krajowi przyniósł wielkie nieszczęście.

Szymon tymczasem budował w Judei twierdze, umacniał je potężnymi wieżami, wysokimi murami, bramami i zasuwami. W twierdzach składał zapasy żywności.

Szymon także dobrał ludzi i posłał ich do króla Demetriusza, aby zwolnił kraj od podatków. Bo czynami Tryfona były tylko grabieże.

Król zaś Demetriusz posłał do niego te słowa i dał mu pisemną odpowiedź w następującym liście:

Król Demetriusz arcykapłanowi i przyjacielowi królów, Szymonowi, starszyźnie oraz całemu narodowi żydowskiemu – pozdrowienie.

Otrzymaliśmy złotą koronę i palmową gałąź, które przysłaliście. Jesteśmy też gotowi zawrzeć z wami całkowity pokój, a także napisać do urzędników, aby nie ściągali z was tego, co już zostało darowane.

To wszystko bowiem, co postanowiliśmy wobec was, będzie obowiązywało, a twierdze, które zbudowaliście, będą należały do was.

Zapewniamy wam darowanie przeoczeń i wykroczeń aż do dnia dzisiejszego, tak samo zwalniamy was od podatku koronnego, który jeszcze jesteście winni, a jeżeli jeszcze w Jerozolimie są jakieś podatki do zapłacenia, niech już nie będą płacone!

Jeżeli między wami są zdolni do zaciągnięcia się do naszej służby przybocznej, niech się zaciągają! Między nami niech będzie pokój!

W roku więc sto siedemdziesiątym pogańskie jarzmo zostało zdjęte z Izraela,

a lud na dokumentach i na umowach zaczął pisać: W pierwszym roku Szymona, wielkiego arcykapłana, wodza i zwierzchnika Żydów.

W tym czasie rozłożył on swój obóz koło Gezer i otoczył je swoim wojskiem. Potem zbudował wieżę oblężniczą i przyprowadził ją pod miasto, w wieży miejskiej zrobił wyłom i zdobył ją.

Załoga wieży oblężniczej dostała się do miasta, więc w mieście powstał wielki popłoch.

Mieszkańcy miasta razem ze swoimi żonami i dziećmi wchodzili na mury, rozdzierali szaty, krzyczeli i błagali Szymona, żeby podał im prawicę.

Mówili: Postępuj z nami nie według naszych nieprawości, ale według swojego miłosierdzia!

Szymon dał się im ubłagać i nie walczył już przeciwko nim. Wypędził ich jednak z miasta i oczyścił domy, w których znajdowały się bożki, i dopiero wtedy odbył swój wjazd do niego przy śpiewie hymnów i pieśni pochwalnych.

Wszelką nieczystość wyrzucił stamtąd, a osiedlił ludzi, którzy zachowywali Prawo. Potem zaś umocnił miasto i zbudował w nim dla siebie mieszkanie.

Tym, którzy byli na zamku w Jerozolimie, nie pozwolono utrzymywać żadnych stosunków z krajem, nie pozwolono im kupować ani sprzedawać. Cierpieli więc bardzo wielki głód, a nawet wielu z nich zmarło z głodu.

Prosili więc Szymona, żeby podał im prawicę. Podał więc im, ale wypędził ich stamtąd, a zamek oczyścił z wszelkiej nieczystości.