1 Księga Królewska 16:15 – znaczenie i zastosowanie

Salomon mówi, że gdy kraj grzeszy, często ma wielu władców, lecz gdy jego władca jest mądry i rozumny, kraj trwa dłużej (Księga Przysłów 28:2). Tak właśnie działo się w Izraelu, podczas gdy Juda była zachowywana pod rządami Asy. Gdy ludzie odwracają się od Boga, tracą drogę do pokoju i stabilności. W Izraelu o koronę walczyli Zimri, Tibni i Omri. Ludzie pyszni i żądni władzy niszczą się nawzajem, a przy okazji pociągają innych ku zgubie. Te zamieszki zakończyły się objęciem tronu przez Omriego, dlatego warto prześledzić dalszą część tej historii.

Najpierw przyjrzyjmy się temu, jak został wybrany. Podobnie jak niektórzy cesarze rzymscy, został obwołany królem przez wojsko w polu, obozujące wówczas pod Gibbeton. Wkrótce żołnierze usłyszeli, że Zimri zabił ich króla (Pierwsza Księga Królewska 16:16) i ogłosił się władcą w Tirsie, mieście królewskim. Dlatego obrali Omriego królem w obozie, licząc na to, że od razu pomszczą śmierć Elaha. Elah był leniwy i pijany, ale wciąż pozostawał ich królem, a żołnierze nie zamierzali spokojnie podporządkować się jego zabójcy ani pozwolić, by zdrada uszła bezkarnie. Być może nie pomścili śmierci Nadaba na Baaszy, ponieważ ród Baaszy rządził łagodniej niż ród Jeroboama. Zimri miał jednak odczuć gniew rozjuszonego wojska. Oblężenie Gibbeton zostało więc przerwane. Gdy Izraelici kłócą się między sobą, zyskują na tym Filistyńczycy.

Zobaczmy teraz, jak Omri pokonał Zimriego, o którym czytamy, że panował siedem dni (Pierwsza Księga Królewska 16:15). Jego rządy trwały już tyle czasu, zanim Omri został publicznie obwołany królem i zanim otwarcie uznano Zimriego za zdrajcę. Można jednak sądzić, że Zimri żył dłużej, skoro zdążył pokazać, że postępuje drogą Jeroboama, i obciążyć się winą przed Bogiem, popierając bałwochwalstwo (Pierwsza Księga Królewska 16:19). Tirsa była pięknym miastem, ale nie miała silnych umocnień, dlatego Omri szybko ją opanował (Pierwsza Księga Królewska 16:17). Zepchnął Zimriego do pałacu, a ponieważ Zimri nie mógł go obronić i nie chciał się poddać, podpalił pałac i zginął w nim (Pierwsza Księga Królewska 16:18). Nie chciał, by jego rywal cieszył się bogatym pałacem, więc go zniszczył. Obawiał się też, że gdyby wpadł w ręce wojska, żywy lub martwy, zostałby potraktowany z hańbą, dlatego odebrał życie również sobie. Widzimy, do jak rozpaczliwych czynów może doprowadzić niegodziwość. Prowadzi ludzi ku własnej zgubie. Taki duch ujawnia się w tych, którzy podpalają pałace i królestwa, choć sami mogą zginąć w płomieniach.

Kolejna była walka Omriego z Tibnim, którą Omri ostatecznie wygrał. Połowa ludu opowiedziała się za Tibnim (Pierwsza Księga Królewska 16:21). Prawdopodobnie byli to ci sami, którzy wcześniej popierali Zimriego, a także inni, którzy nie chcieli, by króla wybierano w obozie. Obawiali się rządów opartych na sile i stałej armii, a woleli, by króla wybierali przywódcy narodu. Spór trwał kilka lat i zapewne kosztował życie wielu ludzi po obu stronach. Omri został wybrany w dwudziestym siódmym roku panowania Asy (Pierwsza Księga Królewska 16:15) i od tego momentu liczono jego dwunastoletnie panowanie. Nie rządził jednak bez rywala aż do trzydziestego pierwszego roku panowania Asy. Wtedy Tibni zmarł, prawdopodobnie w bitwie, a Omri objął samodzielne rządy (Pierwsza Księga Królewska 16:22). Sir Walter Raleigh zastanawia się, dlaczego Izraelici, uwikłani w te wszystkie zamieszki, nie pomyśleli o powrocie do dynastii Dawida i ponownym przyłączeniu się do Judy, gdzie wiodło im się lepiej. Uważa, że powstrzymywał ich fakt, iż królowie Judy rządzili surowiej i bardziej samowładnie niż królowie Izraela. Właśnie na to ciężkie jarzmo skarżyli się, gdy po raz pierwszy odłączyli się od domu Dawida, i obawa przed nim nie pozwalała im wrócić. Pozostali więc przy własnych królach, którzy rządzili w większym poszanowaniu prawa i w ramach monarchii o ograniczonej władzy.

Przyjrzyjmy się też rządom Omriego, gdy umocnił się już na tronie. Zasłynął z wybudowania Samarii, która później stała się królewskim miastem Izraela, ponieważ pałac w Tirsie spłonął. Z czasem Samaria nabrała takiego znaczenia, że jej nazwą określano środkową część Kanaanu, położoną między Galileą na północy a Judeą na południu, oraz mieszkających tam ludzi, nazywanych Samarytanami. Omri kupił tę ziemię za dwa talenty srebra, co według ówczesnego przeliczenia odpowiadało nieco ponad 700 funtom. Jeden talent wyceniano na 353 funty, 11 szylingów i 10 i pół pensa. Być może Szemer, poprzedni właściciel, sprzedał mu tę ziemię taniej pod warunkiem, że miasto otrzyma jego imię. W przeciwnym razie nazwano by je imieniem nabywcy. Nazwa Samaria, po hebrajsku Szomron, pochodzi od imienia Szemera (Pierwsza Księga Królewska 16:24). Królowie Izraela wciąż zmieniali swoje siedziby: najpierw była to Sychem, potem Tirsa, a teraz Samaria. Królowie Judy pozostali natomiast w Jerozolimie, mieście Boga. Ci, którzy trzymają się Pana, znajdują trwałe oparcie, lecz ci, którzy Go opuszczają, wciąż błądzą.

Omri okrył się też złą sławą z powodu grzechu, bo postępował gorzej niż wszyscy wcześniejsi władcy (Pierwsza Księga Królewska 16:25). Choć zdobycie tronu kosztowało go wiele, a Bóg wyraźnie pomógł mu dojść do władzy, Omri stał się bardziej bezbożny, zabobonny i prześladowczy niż królowie z rodu Jeroboama czy Baaszy. Posunął się dalej niż oni w ustanawianiu zła prawem i zmuszaniu ludu do jego przestrzegania. Pismo Święte wspomina później o ustawach Omriego; ich zachowywanie doprowadziło Izrael do zguby (Księga Micheasza 6:16). Jeroboam pociągał Izraela do grzechu przez pokusę, przykład i atrakcyjne obietnice. Omri robił to przemocą.

Na koniec zobaczmy, jak skończyło się jego panowanie (Pierwsza Księga Królewska 16:27, Pierwsza Księga Królewska 16:28). Zasłużył na pewien szacunek dzięki swojej sile i odwadze. Wielu niegodziwych ludzi było dzielnymi wojownikami. Omri umarł w swoim łożu, podobnie jak wcześniej Jeroboam i Baasza. Tak jak oni pozostawił jednak potomkom dokończenie miary grzechu, a potem poniesienie za niego kary.