1 List do Koryntian 11:7 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset mówi o obrazie i chwale, a więc o tym, jak Bóg widzi człowieka i jak człowiek może być widziany w relacji z drugim. Słowo „chwała” brzmi dumnie, ale w tym fragmencie ma też w sobie coś delikatnego, bo dotyczy tego, co nosi ślad Boga i zasługuje na uznanie. Apostoł pisze o mężczyźnie jako obrazie i chwale Boga, a o kobiecie jako chwale mężczyzny. To zdanie łatwo odczytać jako opis porządku, ale łatwo też odczuć jako ranę, zwłaszcza u kogoś, kto zna z własnego życia niedocenienie. Warto zauważyć, że cały kontekst mówi o wzajemnym układzie i o tym, że wierzący są razem w Panu. Kościoły i poszczególni chrześcijanie różnie rozumieją te słowa, zwłaszcza ich zastosowanie w zgromadzeniu, i ta różnica zasługuje na szacunek. Przy tym tekście bardzo wyraźnie widać, jak ważne bywa dla człowieka poczucie, że jego obecność coś znaczy i że ktoś go dostrzega. Najbardziej poruszające w tym wersecie wydaje się to, że mówi o człowieku w kategoriach obrazu i chwały, a nie tylko funkcji czy miejsca w porządku. Nawet trudny fragment może więc przypominać, że ludzka wartość ma swoje źródło w relacji z Bogiem.

W 1 Liście do Koryntian 11:7 Paweł uzasadnia różne zasady dotyczące nakrywania głowy podczas modlitwy i prorokowania. Nie rozważa tu wartości mężczyzny i kobiety w oderwaniu od sytuacji: mówi o znakach widocznych we wspólnym zgromadzeniu. Słowa, że mężczyzna jest „obrazem i chwałą Boga”, a kobieta „chwałą mężczyzny”, wpisują się w argument o porządku relacji, rozpoczęty w wersecie 3. Kluczowe rozróżnienie dotyczy godności i roli: opis znaku oraz relacji nie jest stwierdzeniem, że kobieta nie nosi w sobie obrazu Boga. Paweł odwołuje się dalej do opowieści o stworzeniu, ale zarazem dodaje, że we wspólnocie „ani mężczyzna nie jest bez kobiety, ani kobieta nie jest bez mężczyzny” (werset 11). Ten kontekst nie pozwala sprowadzić fragmentu do prostego rankingu płci. Chrześcijanie różnie rozumieją, czy konkretne nakrycie głowy pozostaje dziś wymagane. Sam werset wyraźnie pokazuje jednak, że dla Pawła sposób uczestnictwa w kulcie miał znaczenie: widzialne zwyczaje wyrażały rozumienie relacji wobec Boga i we wspólnocie.

Ten fragment mówi o godności człowieka przed Bogiem. W Pierwszym Liście do Koryntian 11:7 Paweł uzasadnia, dlaczego mężczyzna nie powinien nakrywać głowy podczas modlitwy i proroctwa: „Mężczyzna zaś nie powinien nakrywać głowy, bo jest obrazem i chwałą Boga, a kobieta jest chwałą mężczyzny". Zewnętrzna postawa zostaje tu związana z tym, kim człowiek jest w oczach Stwórcy. Najmocniej brzmi słowo o obrazie Boga. Mężczyzna ma w sobie odbijać to, czym jest Bóg. Mowa o chwale nie jest zaproszeniem do dumy, lecz przypomnieniem, czyja jest godność. Sam werset 7 nie rozwija tej myśli dalej. Robią to wersety 8 i 9, mówiące, że kobieta powstała z mężczyzny i została stworzona dla mężczyzny. Werset 11 dodaje, że w Panu nikt nie istnieje bez drugiej płci. Tekst wymaga uważnego czytania. Chrześcijanie różnie rozumieją, jak dziś stosować nakaz dotyczący nakrycia głowy w modlitwie i w zgromadzeniu. Różnice dotyczą przede wszystkim tego, co w tym nakazie jest trwałą zasadą, a co wynikało z dawnej kultury Koryntu. Wspólne pozostaje jedno pytanie: komu w modlitwie oddajemy cześć i czyim obrazem jesteśmy.

Werset 7 mówi o mężczyźnie jako obrazie i chwale Boga, a o kobiecie jako chwale mężczyzny. Nie jest to pełny opis godności kobiety ani stwierdzenie, że nie należy ona do obrazu Boga. Paweł rozważa tu nakrywanie głowy podczas modlitwy i prorokowania, a więc znaki widoczne we wspólnocie i zrozumiałe w jej ówczesnym porządku. Słowo „chwała” kieruje uwagę ku temu, co człowiek ukazuje o kimś drugim. W obrazie można dostrzec ślad tego, kogo przedstawia, choć obraz nie jest samym źródłem. Taka perspektywa powstrzymuje przed czytaniem wersetu jako pochwały wyższości mężczyzny. Zarazem nie usuwa napięcia w słowach Pawła o porządku między kobietą a mężczyzną. Chrześcijańskie wspólnoty różnie rozumieją, jak ten porządek przekłada się na dzisiejsze praktyki. W pobliżu tego zdania Paweł przypomina również, że „ani mężczyzna nie jest bez kobiety, ani kobieta nie jest bez mężczyzny” (1 List do Koryntian 11:11). Ten dopisek nie unieważnia wcześniejszych słów, lecz osadza je w zależności, a nie w samowystarczalności. Chwała nie jest własnością do zawłaszczenia; w relacji może stać się darem, który wskazuje poza siebie.