Księga Kapłańska 26:1 – znaczenie i zastosowanie

Bóg kładzie nacisk na przykazania, które miały największe znaczenie i najdobitniej miały wystawić posłuszeństwo Izraelitów na próbę (Księga Kapłańska 26:1, Księga Kapłańska 26:2). Są one treścią drugiego i czwartego przykazania, należących do najdłuższych w Dekalogu i często powtarzanych w Prawie. Jak gospodarz, który na koniec przypomina najważniejsze wskazówki, tak Bóg za pośrednictwem Mojżesza zamyka tę część szczególnym wezwaniem do przestrzegania tych dwóch wielkich przykazań.

Po pierwsze, Izraelici nie mogli oddawać czci wizerunkom ani sporządzać żadnych podobizn czy obrazów do celów religijnych (Księga Kapłańska 26:1). Żaden grzech nie wzbudzał w Bogu większego gniewu niż bałwochwalstwo, a Izraelici byli na nie szczególnie podatni. Sporządzić podobiznę Boga, uznać ją za świętą i oddawać jej pokłon to zamienić prawdę o Bogu w kłamstwo, a Jego chwałę w hańbę.

Po drugie, mieli z głębokim szacunkiem traktować szabat i święte zgromadzenia (Księga Kapłańska 26:2). Tak jak wizerunki wypaczają religię, tak świętowanie szabatu i szacunek dla przybytku pomagają jej trwać. Te ważne zewnętrzne przejawy religijności chronią jej istotę. W pismach proroków po bałwochwalstwie najczęściej potępianym i zagrożonym karą grzechem jest łamanie szabatu.

Bóg zachęca ich również do pełnego posłuszeństwa, obiecując, że wierny lud będzie ludem błogosławionym. Władcy często egzekwują prawa, nakładając kary, Bóg zaś ukazuje się jako Ten, który nagradza tych, którzy Go szukają i Mu służą. Obietnice te dotyczą przede wszystkim tego życia i narodowego losu Izraela, wskazują jednak także na duchowe błogosławieństwa płynące z przymierza łaski, które przez Chrystusa otrzymują wszyscy wierzący.

Bóg obiecuje obfite plony ziemi. Deszcz miał padać we właściwym czasie, ani zbyt skąpo, ani nadmiernie, aby ziemia, zraszana rosą niebios (Księga Powtórzonego Prawa 11:10, Księga Powtórzonego Prawa 11:11), wydawała plony (Księga Kapłańska 26:4). Urodzajność ziemi zależy od niebios, co przypomina nam, że każdy dobry dar pochodzi od Boga, Ojca świateł. Plony miały być tak obfite, że czas żniw i winobrania miał przypadać jednocześnie (Księga Kapłańska 26:5). Zanim skończyliby żąć i młócić zboże, dojrzewałyby już winogrona, a zanim zakończyliby winobranie, nadchodziłby czas ponownego siewu. Zapowiada to obfitość łaski w czasach Ewangelii, gdy oracz dogoni żniwiarza (Księga Amosa 9:13), a wielki plon dusz zostanie zgromadzony dla Chrystusa.

Zbiory miały być tak obfite, że trzeba byłoby opróżniać stare spichlerze, by zrobić miejsce na nowe plony, a starsze zapasy rozdawać ubogim, zamiast szczelnie je gromadzić. Nie musieliby burzyć spichlerzy i stawiać większych, jak bogaty głupiec (Ewangelia Łukasza 12:18), bo Bóg daje obfitość po to, by z niej korzystać, a nie gromadzić ją z roku na rok. Lud przeklina tego, kto zatrzymuje zboże dla siebie (Księga Przysłów 11:26). Tę obietnicę wyjaśniają słowa: „Wyleję tak wielkie błogosławieństwo, że nie będzie gdzie go pomieścić” (Księga Malachiasza 3:10). Ukoronowaniem tego błogosławieństwa jest to, że będą jeść do syta (Księga Kapłańska 26:5), a więc nie tylko mieć pod dostatkiem, lecz także odczuwać zaspokojenie. Będą mieć dość i będą wiedzieć, że to wystarczy. Pokorni będą jeść i nasycą się (Księga Psalmów 22:26).

Bóg obiecuje również pokój pod swoją opieką. Będą mieszkać bezpiecznie w swojej ziemi (Księga Kapłańska 26:5), mając bezpieczeństwo zarówno w rzeczywistości, jak i w sercu. W mocy i pod opieką Bożej obietnicy będą kłaść się spać w pokoju i nic nie będzie ich przerażać (Księga Kapłańska 26:6). Nie będą niepokoić ich dzikie zwierzęta, bo zostaną usunięte z ziemi, albo — jak głosi inna obietnica — zapanuje z nimi pokój (Księga Hioba 5:23). Nie będą też trwożyć się na odgłos wojny: miecz nie przejdzie przez ich ziemię. Takie bezpieczeństwo, dane przez Boga, jest udziałem wszystkich wiernych (Księga Psalmów 91:1). Bezpiecznie mieszkają ci, którzy mieszkają w Bogu (Księga Hioba 9:18, Księga Hioba 9:19).

Bóg obiecuje zwycięstwo w wojnie, gdy w domu będą cieszyć się pokojem (Księga Kapłańska 26:7, Księga Kapłańska 26:8). W zwycięstwach Izraelitów Jego moc miała być tak widoczna, że liczebność ich wojsk nie miała znaczenia. Pięciu miało wystarczyć, by ścigać i pokonać stu, tak jak stało się to w przypadku Jonatana (Pierwsza Księga Samuela 14:12). Miało to dowodzić prawdziwości słów, że Panu wszystko jedno, czy ocala przez wielu, czy przez nielicznych.

Bóg obiecuje także, że lud będzie się mnożył: uczyni go płodnym i rozmnoży (Księga Kapłańska 26:9). W ten sposób miała się spełnić obietnica dana Abrahamowi, że jego potomkowie będą liczni jak proch ziemi. Byłoby ich jeszcze więcej, gdyby grzech nie ograniczył ich liczebności. Płodność obiecana jest także Kościołowi Ewangelii (Ewangelia Jana 15:16).

Przede wszystkim Bóg obiecuje swoją przychylność, źródło wszelkiego dobra: spojrzy na nich przychylnie (Księga Kapłańska 26:9). Jeśli nasza wiara jest utwierdzona w Bogu, Jego przychylność będzie nad nami spoczywać. Słowa „Nie odrzucę was” (Księga Kapłańska 26:11) znaczą więcej, niż wyrażają wprost, podobnie jak ostrzeżenie, że Bóg nie ma w kimś upodobania (List do Hebrajczyków 10:38). Nawet gdyby pośród nich były powody, które słusznie mogłyby skłonić Boga do odwrócenia się od nich, nie odrzuciłby ich, jeśli wiernie trzymaliby się Jego przykazań.

Bóg obiecuje również znaki swojej obecności podczas oddawania Mu czci: postawi pośród nich swój przybytek (Księga Kapłańska 26:11). Ustawienie przybytku Boga wśród nich było wielkim zaszczytem i błogosławieństwem. Bóg jasno jednak pokazuje, że jego trwanie pośród ludu zależało od posłuszeństwa Izraelitów. Przybytek, który teraz został pośród nich wzniesiony, miał tam pozostać, jeśli będą posłuszni, lecz nie wtedy, gdy odwrócą się od Bożych przykazań.

Warto zauważyć, że Boże nakazy pozostają trwale pośród nas, niczym gwóźdź mocno osadzony w pewnym miejscu, gdy wiernie trzymamy się sposobu, w jaki Bóg ustanowił ich przestrzeganie. Bóg mówi także, że będzie przechadzał się pośród nich (Księga Kapłańska 26:12), z zadowoleniem i radością, jak człowiek spacerujący po swoim ogrodzie. Będzie utrzymywał z nimi więź, tak jak człowiek przechadza się z przyjacielem. Taki obraz może kryć się w słowach o Chrystusie przechadzającym się pośród złotych świeczników (Apokalipsa Jana 2:1).

Łaska przymierza jest źródłem i podstawą wszystkich tych błogosławieństw, a także ich słodyczą i zabezpieczeniem. Bóg obiecuje: „Ustanowię z wami moje przymierze” (Księga Kapłańska 26:9). Jeśli Izraelici dochowają swojej części przymierza, Bóg nie zawiedzie w wypełnieniu swojej. Wszystkie błogosławieństwa przymierza zawierają się w obietnicy: „Będę waszym Bogiem, a wy będziecie moim ludem” (Księga Kapłańska 26:12). Ich podstawą jest odkupienie: „Jestem waszym Bogiem, bo wyprowadziłem was z ziemi egipskiej” (Księga Kapłańska 26:13).

Skoro Bóg ich wykupił, uzna ich za swój lud i nigdy ich nie odrzuci, chyba że sami najpierw Go odrzucą. Złamał ich jarzmo i sprawił, że mogli chodzić wyprostowani. Oznacza to, że wybawienie z Egiptu zapewniło im ulgę i godność: uwolnieni od wrogów mogli służyć Bogu bez lęku, prowadząc własne życie w prawości. Kiedy Izrael odrzucił Chrystusa, a On odrzucił Izrael, o jego grzbiecie powiedziano, że na zawsze jest przygięty pod ciężarem winy, cięższym niż niewola egipska (List do Rzymian 11:10).