Księga Sędziów 13:1 – znaczenie i zastosowanie

Pierwszy werset krótko opisuje ciężkie położenie Izraela, które skłoniło Boga do wzbudzenia wybawiciela. Izraelici znów czynili zło w oczach Pana, dlatego Bóg ponownie wydał ich w ręce wrogów. Gdyby nie było grzechu, nie byłoby potrzeby Zbawiciela. Grzech jednak się wzmagał, aby łaska mogła jeszcze obficiej się objawić.

Wrogami, którym Bóg tym razem wydał Izraela, byli Filistyni, bliscy sąsiedzi mieszkający pośród Izraelitów. Należeli do pierwszych i najważniejszych ludów przeznaczonych na zagładę, lecz Bóg pozostawił ich w tej ziemi, aby wystawić Izraela na próbę (Księga Sędziów 3:1, Księga Sędziów 3:3). Filistyni mieli pięciu władców i zaledwie pięć znaczących miast, byli więc małym ludem w porównaniu z Izraelem. Gdy jednak Bóg posłużył się nimi jak rózgą w swojej ręce, stali się dla Izraela okrutni i przysporzyli mu wielkiego cierpienia. Ucisk trwał czterdzieści lat, dłużej niż jakikolwiek wcześniejszy, choć zapewne nie przez cały ten czas był jednakowo dotkliwy.

W czasie tego ucisku urodził się Samson, a tutaj anioł zapowiada jego narodziny. Najpierw dowiadujemy się, z jakiego pochodził plemienia. Był z pokolenia Dana, a imię Dan oznacza „sąd” lub „sędzia” (Księga Rodzaju 30:6). Słowa Jakuba wypowiedziane przed śmiercią: „Dan będzie sądził swój lud”, prawdopodobnie wskazywały na Samsona. Oznaczały, że jedno z pokoleń często uważanych za małe da Izraelowi sędziego (Księga Rodzaju 49:16). Ziemia Dana graniczyła z obszarem Filistynów, dlatego człowiek pochodzący z tego pokolenia szczególnie nadawał się do powstrzymania ich potęgi.

Rodzice Samsona przez długi czas nie mogli mieć dzieci. Wiele ważnych postaci urodziło się kobietom, które długo czekały na potomstwo, między innymi Izaak, Józef, Samuel i Jan Chrzciciel. Dzięki temu dar, gdy w końcu nadszedł, był tym bardziej cenny. „Śpiewaj, niepłodna, która nie rodziłaś” (Księga Izajasza 54:1). Długo wyczekiwane błogosławieństwa często okazują się szczególnie obfite i wyraźnie pokazują, że warto było czekać. Dodają też innym otuchy, by nadal pokładali nadzieję w Bożym miłosierdziu.

Dobra nowina dotarła do matki Samsona za pośrednictwem anioła Pana (Księga Sędziów 13:3), który ukazał się jej jako człowiek, podobny do proroka albo męża Bożego. Biskup Patrick uważa, że tym aniołem był sam Pan, Słowo Pańskie, które później miało objawić się jako Mesjasz. Jego imię nazwano Cudownym (Księga Sędziów 13:18), a sam został także nazwany Jahwe (Księga Sędziów 13:19). Wielki Odkupiciel szczególnie zatroszczył się o przyjście tego mniejszego wybawiciela. Wiadomość nie była przeznaczona przede wszystkim dla Manoacha i jego żony, zwyczajnych Danitów, lecz dla Izraela, którego wybawicielem miał być Samson. Wskazywała też na Mesjasza, którego narodziny również miały zostać zapowiedziane przez anioła.

Anioł najpierw zwraca uwagę na jej cierpienie: jest niepłodna i nie urodziła dziecka. To dowodziło, że jest prorokiem: choć był jej obcy, znał jej smutek. Nie mówi tego, by ją zawstydzić, lecz dlatego, że być może już opłakiwała bezdzietność. Bóg często przynosi pocieszenie właśnie wtedy, gdy człowiek najmocniej odczuwa swoje trudności. „Teraz jesteś niepłodna, ale nie zawsze tak będzie”.

Następnie zapewnia ją, że pocznie i urodzi syna (Księga Sędziów 13:3), a obietnicę powtarza w Księdze Sędziów 13:5. Pokazuje to moc Bożego słowa. Najsilniejszy człowiek, jaki kiedykolwiek żył, przyszedł na świat jako dziecko obietnicy, podobnie jak Izaak, który narodził się dzięki mocy Bożej obietnicy i wierze w nią (List do Hebrajczyków 11:11; List do Galatów 4:23). Zdarzało się, że dzięki Bożej opatrzności kobiety rodziły dzieci po długiej bezpłodności. Samson jednak urodził się z obietnicy, bo był obrazem obiecanego potomka, na którego z wiarą od dawna czekali wierzący Starego Testamentu.

Anioł zapowiada też, że dziecko od urodzenia ma być nazirejczykiem. Nazirejczyk był osobą w szczególny sposób poświęconą Bogu, dlatego jego matka również miała przestrzegać zasad związanych z nazireatem, choć sama nie złożyła takiego ślubowania. Nie wolno jej było pić wina ani mocnego napoju, gdy dziecko było w jej łonie ani gdy karmiła je piersią (Księga Sędziów 13:4–5). Wybawiciel Izraela miał być poświęcony Bogu w najściślejszy sposób i stanowić przykład świętości. Za błogosławieństwo dla Izraela uważa się to, że Bóg wzbudził pośród młodych ludzi niektórych nazirejczyków (Księga Amosa 2:11). Inni sędziowie korygowali oddalanie się Izraela od Boga, lecz Samson miał wyróżniać się spośród nich jako ktoś szczególnie poświęcony Bogu.

Mimo późniejszych uchybień Samsona możemy sądzić, że jako nazirejczyk wybrany przez Boga swoim życiem ukazywał prawdziwe znaczenie oddzielenia dla Pana (Księga Liczb 6:2). Ci, którzy mają ratować innych, powinni wyróżniać się szczególną pobożnością. Samuel, który kontynuował wyzwalanie Izraela spod władzy Filistynów, był nazirejczykiem zgodnie ze ślubowaniem swojej matki (Pierwsza Księga Samuela 1:11), a Samson został nazirejczykiem z rozkazu samego Boga. Matka Samsona musiała więc odmawiać sobie nawet tego, co w innych okolicznościach byłoby dozwolone. Obietnica wystawiała jej wiarę na próbę, a nakaz sprawdzał jej posłuszeństwo, bo Bóg oczekuje zarówno wiary, jak i posłuszeństwa od tych, którym daje swoje dary.

Kobiety w ciąży powinny starannie unikać wszystkiego, co może zaszkodzić zdrowiu lub sile dziecka. Być może matce Samsona polecono unikać wina i mocnego napoju nie tylko dlatego, że jej syn miał być nazirejczykiem, lecz także dlatego, że miał być człowiekiem o niezwykłej sile, a jej wstrzemięźliwość mogła temu sprzyjać. Anioł zapowiada również, jaką rolę dziecko odegra dla swojego narodu: zacznie wyzwalać Izraela. Wielkim błogosławieństwem jest, gdy nasze dzieci nie tylko same zostają oddane Bogu, lecz także stają się pożyteczne dla innych i dla swojego pokolenia. Nie powinny żyć w ukryciu, jak świeca pod koszem, ale być widoczne jak lampa postawiona na świeczniku.

Słowa o tym, że Samson zacznie wyzwalać Izraela, pokazują też, że ucisk Filistynów będzie trwał długo. Wybawienie Izraela nie miało się nawet rozpocząć, dopóki nienarodzone jeszcze dziecko nie dorośnie na tyle, by podjąć działanie. A skoro Samson miał tylko rozpocząć wyzwolenie, oznacza to, że ucisk miał trwać także po nim. Bóg często prowadzi swoje dzieło stopniowo, posługując się wieloma osobami. Jedna kładzie fundament, druga buduje na nim, a być może trzecia kładzie ostatni kamień.

Pod tym względem Samson był zapowiedzią Chrystusa, najpierw jako nazirejczyk poświęcony Bogu, nazirejczyk od łona matki.

Nasz Pan Jezus nie był nazirejczykiem, ale nazirejczycy wskazywali na Niego. Był doskonale czysty, wolny od wszelkiego grzechu, tak że grzech nigdy nawet w Nim nie powstał, i całkowicie oddany czci swojego Ojca. Chrystus, jeśli chodzi o ludzkie pochodzenie, wywodził się ze wspólnoty Izraela, bo obietnica Jego przyjścia należała do Izraelitów (List do Rzymian 9:4–5). Przez długi czas był niejako w łonie tej wspólnoty, która przez wiele pokoleń Go nosiła. W tym czasie była, jak matka Samsona, narodem świętym i ludem szczególnej własności. Ze względu na Jego przyjście surowo zakazywano jej dotykać czegokolwiek nieczystego, bo On miał z niej przyjść, gdy nadejdzie pełnia czasu.

Chrystus przyszedł również jako wybawiciel Izraela, bo Jezus jest Zbawicielem, który ratuje swój lud od jego grzechów. Jest jednak między nimi różnica: Samson jedynie rozpoczął wyzwalanie Izraela, a później Dawid został wzbudzony, by dopełnić zniszczenia Filistynów. Nasz Pan Jezus łączy w sobie to, co przedstawiali Samson i Dawid: jest zarówno Tym, który rozpoczyna naszą wiarę, jak i Tym, który doprowadza ją do doskonałości.

Kolejnym wydarzeniem jest relacja, którą żona Manoacha przyniosła mężowi z wielką radością i pośpiechem. Opowiedziała mu o zaskakującej wiadomości (Księga Sędziów 13:6–7). Dobra nowina dotarła do niej, gdy była sama, być może podczas modlitwy lub skupionej zadumy. Nie mogła i nie chciała jednak zachować jej dla siebie, więc opowiedziała mężowi wszystko.

Najpierw opisała posłańca. Był mężem Bożym (Księga Sędziów 13:6). Mogła opisać jego wygląd, który budził wielki respekt. Jego twarz miała tak dostojny wyraz, jego spojrzenie było tak jasne, a cała jego postać tak promienna, że wydał jej się aniołem. Nie potrafiła jednak podać jego imienia ani powiedzieć, z jakiego pokolenia czy miasta Izraela pochodził, bo nie zdecydował się jej tego wyjawić. Sama była tak przejęta jego widokiem, że nie śmiała zapytać.

Była całkowicie przekonana, że jest sługą Boga. Uznała, że zarówno jego osoba, jak i jego przesłanie same potwierdzają, kim jest, więc nie pytała o nic więcej.

Następnie opowiedziała mężowi samą wiadomość. Dokładnie przekazała mu zarówno obietnicę, jak i nakaz (Księga Sędziów 13:7). Chciała, by i on uwierzył w obietnicę, a w razie potrzeby przypominał jej o przestrzeganiu nakazu. Mąż i żona powinni dzielić się tym, czego doświadczają w relacji z Bogiem i czego się o Nim uczą, aby pomagać sobie nawzajem kroczyć drogą świętości.