Księga Jeremiasza 47:1 – znaczenie i zastosowanie

Egipcjanie nieraz okazali się nielojalnymi sprzymierzeńcami, a Filistyni od zawsze byli zaprzysięgłymi wrogami ludu Bożego, Izraela Bożego. Stanowili szczególne zagrożenie, bo mieszkali bardzo blisko. Dawid mocno ich upokorzył, ale najwyraźniej zdołali odzyskać siły i znów stać się potężni, aż Nabuchodonozor położył kres ich potędze, niszcząc także sąsiednie ludy. To właśnie zapowiada to proroctwo.

Warto zwrócić uwagę na datę tego proroctwa. Zostało wypowiedziane, zanim faraon zaatakował Gazę. Nie wiemy dokładnie, kiedy egipski król to zrobił: czy podczas wyprawy przeciw Karkemisz, w drodze powrotnej po zabiciu Jozjasza, czy później, gdy próbował pomóc Jerozolimie. Jeremiasz wspomina o tym, by pokazać, że słowo Pana przeciw Filistynom nadeszło, gdy wciąż byli u szczytu potęgi. Ich miasta były w dobrym stanie i nic nie zapowiadało zagrożenia. A jednak Jeremiasz już wtedy przepowiedział ich zagładę. Cios, który faraon wkrótce zadał Gazie, był jedynie przedsmakiem nieszczęść, jakie miały spaść na tę krainę.

Najpierw miał nadejść obcy i bardzo potężny wróg. Wody miały wezbrać z północy (Księga Jeremiasza 47:2). Wody mogą oznaczać liczne ludy i narody (Apokalipsa św. Jana 17:15) albo przytłaczające nieszczęścia (Księga Psalmów 69:1). Tutaj oznaczają jedno i drugie. Nadciągają z północy, skąd ludzie zwykle spodziewają się dobrej pogody i wiatru rozwiewającego deszczowe chmury. Tymczasem z tego zimnego kierunku nadciąga straszliwa nawałnica. Wojsko chaldejskie zaleje kraj jak powódź. Mogło się to wydarzyć przed zburzeniem Jerozolimy, bo za czasów Gedaliasza, krótko po tych wydarzeniach, wojsko chaldejskie zdaje się już wycofywać z tych okolic.

Kraina Filistynów była niewielka, więc tak ogromna armia szybko ją opanuje. Ludzie stracą wtedy odwagę i ogarnie ich strach. Mężczyźni nie będą gotowi do walki. Usiądą i będą płakać jak dzieci. Wszyscy mieszkańcy kraju będą zawodzić, a lament rozlegnie się wszędzie. Jeremiasz z niezwykłą wyrazistością opisuje ich przerażenie. Zanim dojdzie do jakiejkolwiek rzezi, odgłos tupotu koni i turkotu rydwanów już napawa ich głębokim lękiem. W panice rodzice zdają się tracić nawet naturalną miłość do dzieci, bo nie zawrócą, by je ochronić, ani nie sprawdzą, co się z nimi stało.

Będą mieli zbyt mało sił, by zabrać dzieci ze sobą, i porzucą wszelką myśl o ich ratowaniu. Wstrząs może być tak silny, że zapomną nawet o własnych dzieciach. Nie przywiązujmy się nadmiernie do ziemskich pociech, nawet do dzieci, bo nieszczęście może nadejść tak nagle, że ludzie będą żałować, iż mieli dzieci, albo o nich zapomną.

Po trzecie, ziemia Filistynów miała zostać złupiona i spustoszona, podobnie jak sąsiednie kraje sprzymierzone z Filistynami. Miał nadejść dzień złupienia Filistynów, bo sam Pan ich złupi (Księga Jeremiasza 47:4). Ci, których Bóg postanowił ogołocić, nie zdołają uciec. Jeśli Bóg jest przeciwko nim, kto może stanąć po ich stronie? Tyr i Sydon były potężnymi, bogatymi miastami, które zwykle pomagały Filistynom w potrzebie. Teraz jednak one także miały zostać pochłonięte przez tę samą zagładę, a Bóg miał odciąć Filistynom każdego pozostałego pomocnika. Ci, którzy ufają ludzkiej pomocy, przekonują się, że znika właśnie wtedy, gdy najbardziej jej potrzebują, i zostawia ich w całkowitym oszołomieniu.

Nie wiadomo na pewno, kim byli „pozostali mieszkańcy kraju Kaftor” (Księga Jeremiasza 47:4). Kaftoryci byli blisko spokrewnieni z Filistynami (Księga Rodzaju 10:14). Być może po zniszczeniu ich własnego kraju niektórzy ocalali osiedlili się u krewnych, Filistynów, i teraz razem z nimi ponieśli zagładę. Wymienione są konkretne miejsca: Gaza i Aszkelon (Księga Jeremiasza 47:5). Ogolono tam głowy, być może dlatego, że najeźdźcy odebrali mieszkańcom honor i majątek, albo dlatego, że sami ogolili głowy z głębokiego żalu. Zniszczone zostały też pozostałe miasta na otaczającej je równinie. Ich żyzna dolina, niegdyś pełna plonów, miała zostać spustoszona i złupiona przez zdobywców.

Po czwarte, nieszczęścia te miały trwać długo. Jeremiasz, jak zwykle pełen współczucia, najpierw pyta, jak długo będą się nacinać (Księga Jeremiasza 47:5). Tak zachowują się ludzie pogrążeni w skrajnym żalu i cierpieniu. Jak długie i gorzkie miało być to nieszczęście: nie chwilowa rana, lecz rana, która długo się nie goi. Potem prorok przechodzi od skutku do przyczyny. Nacinają się, bo rani ich miecz Pana.

Zwraca się więc do samego miecza: jak długo jeszcze nie zazna spoczynku miecz Pana? (Księga Jeremiasza 47:6). Prosi, by wrócił do pochwy i nie przelewał już więcej krwi. Widać tu prawdziwy smutek proroka z powodu wojny i spustoszenia, nawet gdy zagładzie ulegała ziemia Filistynów. Wojna jest mieczem Pana. Za jej pomocą Bóg karze grzechy swoich wrogów i broni własnego ludu. Kiedy jednak wojna się rozpoczyna, często trwa długo. Wyciągnięty miecz nie wraca szybko do pochwy. Niektórzy po dobyciu miecza wyrzucają nawet pochwę, bo miłują wojnę.

Jeremiasz sam odpowiada na swoje pytanie i wyjaśnia, dlaczego wojna musi trwać (Księga Jeremiasza 47:7). Jak miecz może ucichnąć, skoro Pan wydał mu rozkaz, by uderzył w określone miejsca, i wyznaczył mu tam zadanie? Rozkaz wojnie wydaje Pan Zastępów. Każda kula ma wyznaczony cel, choć ludzie mówią o ślepych kulach. Prowadzi je Bóg, który wszystko widzi. Sam przebieg wojny także podlega Jego rozkazom. Mówi: „Idź”, a ona idzie. „Przyjdź”, a ona przychodzi. „Zrób to”, a ona to robi, bo Bóg jest naczelnym dowódcą. A gdy miecz zostanie dobyty, nie wróci do pochwy, dopóki nie wykona powierzonego mu zadania. Tak jak słowo Boga zawsze spełnia to, po co zostało posłane, tak samo działają Jego rózga i miecz.