Księga Izajasza 1:16 – znaczenie i zastosowanie

Choć Bóg odrzucił ich oddawanie Mu czci, bo nie mogło ono zakryć ich grzechów, gdy nadal grzeszyli, nie uznał ich za ludzi bez nadziei. Wezwał ich, by odwrócili się od grzechów, które sprawiały, że ich oddawanie Mu czci nie było przyjmowane. Wtedy wszystko mogło się ułożyć. Nie powinni twierdzić, że Bóg traktuje ich niesprawiedliwie. Wskazywał im drogę powrotu do pokoju z Nim.

Pierwsze wezwanie dotyczy nawrócenia i zmiany postępowania. Jeśli chcieli, by ich ofiary zostały przyjęte, a ich modlitwy wysłuchane, musieli zacząć od właściwej strony. Parafraza chaldejska rozpoczyna to wezwanie od słów: „Zwróćcie się ku mojemu prawu”. Innymi słowy, musieli poważnie traktować swoje obowiązki wobec innych ludzi, bo nie mogli oczekiwać, że Bóg przyjmie ich akty pobożności, jeśli zaniedbywali te obowiązki. Sprawiedliwość i życzliwość nie zrównoważą niewiary i niegodziwości, a modlitwy i ofiary nie zrekompensują oszustwa i ucisku.

Musieli przestać czynić zło i więcej nie postępować niegodziwie, zwłaszcza nie przelewać niewinnej krwi. Właśnie to oznacza obmycie się i oczyszczenie w Księdze Izajasza 1:16. Nie chodzi jedynie o żal za popełnione grzechy, ale także o zerwanie z nimi na przyszłość i uśmiercenie grzesznych pragnień, które do nich prowadzą. Grzech kala duszę. Trzeba się z niego obmyć przez pokutę i powrót do Boga. Należy odrzucić nie tylko jawne grzechy, które każdy może dostrzec, lecz także ukryte korzenie i nawyki grzechu w sercu. Trzeba je zdusić i umartwić, czyli podporządkować je sobie i uśmiercić.

Musieli też nauczyć się czynić dobro. Jest to konieczne, by nawrócenie było pełne. Nie wystarczy przestać czynić zło; trzeba również nauczyć się postępować dobrze. Nie wolno poprzestać na zaprzestaniu złych czynów, lecz trzeba aktywnie czynić dobro. Powinni czynić to, czego wymaga Pan, ich Bóg, i robić to we właściwy sposób oraz we właściwym celu. Musieli się tego nauczyć, dokładając starań, by rozumieć swoje obowiązki, pytać o nie, troszczyć się o ich wypełnianie i ćwiczyć się w tym, aż nabiorą wprawy w świętym dziele czynienia dobra.

Bóg szczególnie przypomina im o obowiązkach, których nie wypełniali, czyli o powinnościach wobec innych ludzi. Mają szukać sprawiedliwości, a więc ustalać, co jest słuszne, by móc tak postępować. Mają szukać okazji, by pomagać uciśnionym, nawet tym, których sami uciskali. Powinni ulżyć tym, na których nałożono ciężary, jak czytamy w Księdze Izajasza 58:6. Ci, którzy mają władzę, powinni wykorzystywać ją, by chronić ludzi krzywdzonych przez innych, bo należy to do ich obowiązków. Powinni bronić sierot i wdów, które są słabe i łatwo stają się celem ludzi pysznych. Mają przemawiać w imieniu tych, którzy sami nie mogą zabrać głosu i nie mają nic, czym mogliby odpłacić za okazaną im życzliwość.

W ten sposób naprawdę oddaje się cześć Bogu: czyniąc dobro w świecie. Uczynki sprawiedliwości i miłosierdzia podobają Mu się bardziej niż wszelkie całopalenia i ofiary. Bóg pokazuje wtedy, odwołując się do jasnych zasad rozumowania, że postępuje wobec nich sprawiedliwie. Słowa: „Chodźcie, rozstrzygnijmy tę sprawę” (Księga Izajasza 1:18) oznaczają, że jeśli ich ręce są pełne krwi, Bóg nie będzie miał z nimi nic wspólnego, choćby przynosili wiele ofiar. Jeśli jednak się obmyją i oczyszczą, będą mogli zbliżyć się do Niego. Zaprasza ich, by wspólnie rozważyli tę sprawę.

Do przymierza i wspólnoty z Bogiem mogą wejść tylko ci, którzy zrywają z grzechem. Bóg mówi: „Chodźcie” właśnie do tych, których wcześniej nie dopuszczał na swoje dziedzińce. Niektórzy z nich skarżyli się, że Bóg źle ich traktuje, jak w Księdze Izajasza 58:3, pytając, dlaczego pościli, a On tego nie dostrzegł. Przedstawiali Boga jako surowego pana, któremu nie sposób dogodzić. Lecz Bóg mówi: „Rozważmy to uczciwie, a pokażę, że moje drogi są słuszne, a wasze — błędne” (Księga Ezechiela 18:25). Religia ma po swojej stronie rozum. Istnieją wszelkie powody, by czynić to, co nakazuje Bóg.

Bóg niebios łaskawie podejmuje rozmowę z tymi, którzy Mu się sprzeciwiają i podważają Jego drogi, bo okaże się sprawiedliwy, gdy będzie mówił (Księga Psalmów 51:4). Wystarczy uczciwie przedstawić sprawę, tak jak zrobiono to tutaj, a rozstrzygnie się sama. Bóg ukazuje im warunki, na jakich pozostają z Nim w relacji, podobnie jak w Księdze Ezechiela 18:21–24 oraz Księdze Ezechiela 33:18–19, a następnie pozostawia im ocenę, czy są one sprawiedliwe. Nie mogli rozsądnie oczekiwać niczego więcej niż tego, że jeśli się nawrócą i zmienią swoje postępowanie, odzyskają Bożą przychylność, mimo wcześniejszych grzechów. Bóg prosi tylko o to, a jest to niezwykle łaskawe. Kto mógłby prosić o przebaczenie na łagodniejszych warunkach?

Bóg wymaga bardzo niewiele: tylko gotowości i posłuszeństwa albo, według innego odczytania, gotowości do posłuszeństwa. Mają poddać swoją wolę woli Boga, przyjąć ją i podporządkować się we wszystkim władzy Tego, który jest nieskończenie mądry i dobry. Nie nakłada na nich dodatkowej kary za wcześniejszy upór ani cięższego brzemienia. Skoro wcześniej byli uparci i niechętni, teraz mają stać się otwarci na pouczenie i gotowi do posłuszeństwa. Bóg nie mówi, że muszą być posłuszni w sposób doskonały, lecz że mają być posłuszni z ochotą, bo przyjmuje tych, którzy mają dobrą wolę.

Obietnica, która następuje, jest wielka. Wszystkie ich grzechy zostaną przebaczone i nigdy nie będą im wypominane. Choć ich grzechy są czerwone jak szkarłat lub karmazyn, nawet jeśli chodzi o winę za przelaną krew, gdy się nawrócą, otrzymają przebaczenie i staną przed Bogiem biali jak śnieg. Nawet najgorsi grzesznicy, jeśli szczerze się nawrócą, otrzymają odpuszczenie grzechów. Ich sumienia doznają ulgi i zostaną oczyszczone. Choć ich grzechy są głęboko zabarwione, jakby wielokrotnie moczono je w szkarłacie, miłosierdzie przebaczające może całkowicie zmyć tę plamę. Jeśli oczyszczą się przez pokutę i zmianę postępowania, Bóg uczyni ich białymi, całkowicie im przebaczając.

Bądźcie chętni i posłuszni, a będziecie spożywać dobra ziemi, ziemi obiecanej. Będziecie korzystać ze wszystkich błogosławieństw nowego przymierza, nowej umowy, którą Bóg zawiera ze swoim ludem, oraz z całego dobra niebiańskiego Kanaanu. Ci, którzy nie przestają grzeszyć, mogą mieszkać w żyznej ziemi, lecz nie potrafią naprawdę cieszyć się jej błogosławieństwami. Wina czyni wszystko gorzkim. Gdy jednak grzech zostaje przebaczony, nawet zwyczajne dary stają się prawdziwym źródłem pocieszenia.

Nie mogli rozsądnie oczekiwać niczego innego, jeśli pozostali uparci i nieposłuszni. Wtedy zostaliby wydani na zgubę, a wyrok prawa zostałby wykonany. Cóż mogłoby być bardziej sprawiedliwe? (Księga Izajasza 1:20). Jeśli odrzucą Boże panowanie i będą się buntować, jeśli nadal będą się sprzeciwiać Jego władzy i odrzucą Jego ofertę łaski, zginą od miecza — broni swoich wrogów, którym Bóg pozwoli ich zniszczyć — oraz od miecza Bożej sprawiedliwości, Jego gniewu i sądu, które zwrócą się przeciwko nim. Tak powiedział Pan i dotrzyma słowa, by bronić własnego honoru.

Ci, którzy nie chcą żyć pod Bożym panowaniem, z pewnością i sprawiedliwie zginą od Jego miecza. Oto przed wami życie i śmierć, dobro i zło. Chodźcie więc, rozstrzygnijmy tę sprawę. Jaki można mieć zarzut wobec tej sprawiedliwości albo wobec przyjęcia warunków Boga?