Księga Powtórzonego Prawa 1:11 – znaczenie i zastosowanie

Mojżesz wypowiada te słowa jako przywódca zmęczony. Tuż przed nimi przyznaje, że sam nie może już nosić ciężaru całego ludu, a spory i brzemię tak wielu osób zaczynają go przerastać. W tym kontekście życzenie: „niech was jeszcze tysiąckrotnie pomnoży i błogosławi wam, jak to obiecał” (Księga Powtórzonego Prawa 1:11) nie brzmi jak triumf, lecz jak pokora. Nie opiera się na sile człowieka, tylko na wierności Pana, który już wcześniej pomnożył ten lud i który przypomina o obietnicy złożonej ojcom. Ta obietnica łączy pokolenia i nie zależy od tego, jak dobrze poradzi sobie obecny przywódca. Warto zauważyć, że wielkość ludu i wielkość ciężaru nie są tu ostatnią miarą. Pan, który uczynił lud liczny jak gwiazdy na niebie, jest tym samym, który błogosławi, więc troska nie kończy się na tym, co trzeba dźwigać. Mojżesz nie obiecuje, że trudności znikną ani że spory przestaną się pojawiać. Mówi raczej, że ludzie idący w tej drodze nie zostaną z ciężarem sami. Taki obraz pozwala spojrzeć na zmęczenie bez wstydu, bo nawet przywódca przyznaje się do granic swoich sił i właśnie tam zwraca wzrok ku Bogu.

W Księdze Powtórzonego Prawa 1:11 Mojżesz wypowiada życzenie, by Izrael pomnożył się jeszcze tysiąckrotnie, i prosi o Boże błogosławieństwo. Nie jest to obietnica, że każda wspólnota wierzących będzie stale rosła liczebnie ani że wiernym zawsze będzie się dobrze powodzić. To słowo pada w określonym momencie historii Izraela: lud jest już liczny, a Mojżesz mówi do niego na progu wejścia do ziemi obiecanej. Ważne jest uzasadnienie tej prośby: „jak to obiecał”. Mojżesz wiąże nadzieję ludu z wiernością Boga wobec przymierza z przodkami, nie z własną siłą ani samą wielkością liczebną. „Tysiąckrotnie” wyraża rozmach życzenia; sens zdania nie sprowadza się jednak do rachunku. Błogosławieństwo należy do Boga, który prowadzi historię swojego ludu. Sąsiednie wersety pokazują też, że wzrost przynosił wyzwania: Mojżesz nie mógł sam dźwigać ciężaru całego ludu, dlatego ustanowiono innych przywódców. Werset 1:11 łączy więc obfitość z zależnością od Boga, a nie z łatwością życia. Jego nadzieja jest zakorzeniona w obietnicy, lecz nie usuwa potrzeby mądrego porządku i odpowiedzialnego przywództwa.

Mojżesz wypowiada w tym wersie życzenie, by Pan pomnożył lud tysiąckrotnie: „A Pan, Bóg naszych ojców, niech was jeszcze tysiąckrotnie pomnoży i błogosławi wam, jak to obiecał” (Księga Powtórzonego Prawa 1:11). Zwraca uwagę, że to błogosławieństwo opiera się na obietnicy, którą Pan już złożył. Mojżesz nie wymyśla nowej nadziei. Przypomina tę, która już istnieje, i wiąże ją z codziennym życiem wspólnoty. Kontekst tej wypowiedzi jest bardzo praktyczny. Kilka wersów wcześniej Mojżesz przyznaje, że sam nie udźwignie ciężaru tak licznego ludu. Wzrost wspólnoty oznacza więcej spraw, sporów i potrzeb. Następnie prosi o wybranie mądrych i szanowanych mężczyzn, którzy staną na czele poszczególnych pokoleń. Wybór przewodników jest więc częścią tej samej troski o lud. Błogosławieństwo i zorganizowana odpowiedzialność idą tu razem. Ta część Księgi pokazuje, że Boże obietnice nie zwalniają z pracy. Pomnożenie ludu przynosi nowe zadania, a te trzeba rozłożyć na wielu. Obfitość stawia przed wspólnotą pytania o sprawiedliwość i rozeznanie, a Mojżesz z pokorą przyznaje, że sam już tego nie udźwignie. Życzenie Mojżesza łączy więc wierność obietnicy z konkretnym ciężarem, który dźwiga się razem.

Słowa Mojżesza padają w chwili, gdy Izrael stoi u progu ziemi obiecanej. Przypominają, że wielkość ludu nie jest jego własnym dziełem: Bóg pomnożył go już tak, że stał się „liczny jak gwiazdy na niebie”. Teraz Mojżesz prosi, by Pan pomnożył go jeszcze tysiąckrotnie i błogosławił, jak obiecał. Ta prośba nie brzmi jak rachunek zasług ani gwarancja łatwej drogi. Wypływa z pamięci o Bogu, który dochowuje słowa, i z uznania, że przyszłość Izraela pozostaje w Jego ręku. Obietnica dotyczy tego ludu i jego drogi; nie zamienia się w zapewnienie, że każdy człowiek otrzyma wzrost lub powodzenie według własnych pragnień. Tuż obok Mojżesz mówi o ciężarze, którego nie może dźwigać sam, i o ustanowieniu przewodników. Błogosławieństwo rozkwita więc pośród wspólnoty, która potrzebuje mądrości, odpowiedzialności i podziału trosk. Tysiąckrotne pomnożenie nie jest wyłącznie obrazem liczebności. Odsłania hojność Boga, której nie da się zawłaszczyć: wzrost staje się darem, a dar powołuje do wiernego życia razem.