2 Księga Królewska 18:1 – znaczenie i zastosowanie

Mamy tu ogólny opis panowania Hiskiasza. Jeśli porównamy jego wiek z wiekiem ojca, wydaje się, że urodził się, gdy ojciec miał zaledwie jedenaście lub dwanaście lat. Opatrzność Boża tak pokierowała wydarzeniami, aby Hiskiasz był już dorosły i gotowy do sprawowania władzy, gdy wina jego ojca dopełniła miary.

Przede wszystkim widzimy głęboką pobożność Hiskiasza. Jest ona tym bardziej niezwykła, że jego ojciec, Achaz, był bardzo niegodziwy i należał do najgorszych królów Judy. Hiskiasz zaś stał się jednym z jej najlepszych królów. Przypomina nam to, że dobro, jakie można znaleźć w człowieku, nie bierze się z ludzkiej natury, lecz z łaski — wolnej i suwerennej łaski, która potrafi wszczepić coś z natury dzikiego w szlachetną oliwkę (List do Rzymian 11:24). Pokazuje też, że łaska Boża może przezwyciężyć największe przeszkody i najgorsze okoliczności.

Achaz prawdopodobnie nie tylko dawał synowi zły przykład, lecz także źle go wychował. Kapłan Uriasz mógł mieć na niego pewien wpływ, a jego słudzy i towarzysze zapewne byli oddani bałwochwalstwu. Mimo to Hiskiasz stał się człowiekiem wyjątkowo dobrym. Gdy łaska Boża postanawia działać, nic nie może jej powstrzymać.

Był prawdziwym synem Dawida, który miał wielu krnąbrnych potomków. Hiskiasz „czynił to, co słuszne”, tak jak jego przodek Dawid, król, z którym Bóg zawarł przymierze. Dlatego Hiskiasz miał udział w błogosławieństwach tego przymierza (Druga Księga Królewska 18:3). Niektórzy wcześniejsi królowie również czynili to, co słuszne, ale nie tak jak Dawid (Druga Księga Królewska 14:3). Nie kochali przykazań Boga ani nie trwali przy nich tak jak Dawid. Hiskiasz był natomiast jak drugi Dawid, tak samo umiłował Słowo Boże i dom Boży. Nie wpadajmy w panikę i nie zakładajmy, że cnota zawsze musi zanikać. Złe czasy i niegodziwi przywódcy nie oznaczają, że wszystko musi stale się pogarszać. Po wielu złych królach Bóg wzbudził takiego, który przypominał samego Dawida.

Hiskiasz był też odważnym reformatorem królestwa i od razu przystąpił do działania. Jak czytamy w Drugiej Księdze Kronik 29:3, zaczął, gdy tylko objął tron, i nie tracił czasu. Zastał królestwo głęboko zepsute, a lud pogrążony w przesądach. Trwało to już od dawna, lecz poprzednie panowanie jeszcze pogorszyło sytuację. Pod wpływem niegodziwego ojca kraj zalało bałwochwalstwo. Serce Hiskiasza buntowało się przeciw temu złu, zapewne nawet jeszcze za życia jego ojca, podobnie jak duch Pawła poruszył się w Atenach. Gdy tylko objął władzę, zabrał się więc do usuwania bałwochwalstwa (Druga Księga Królewska 18:4), choć wiedział, że lud jest do niego mocno przywiązany.

Posągi i święte pale były jawnymi przejawami bałwochwalstwa, zapożyczonymi z pogańskiego kultu. Hiskiasz je połamał i zniszczył. Nie osłonił ich, choć ustawił je i popierał jego własny ojciec. Nigdy nie wolno nam znieważać Boga, aby okazać cześć ziemskim rodzicom.

Wyżyny były czymś innym. Niekiedy prorocy korzystali z nich przy szczególnych okazjach, a wcześniejsi dobrzy królowie je tolerowali. Mimo to obrażały świątynię i naruszały prawo, które nakazywało oddawać cześć w miejscu wybranym przez Boga. Znajdowały się też poza nadzorem kapłanów i stwarzały warunki do fałszywego kultu. Dlatego Hiskiasz, który za swoją zasadę przyjął Słowo Boże, a nie przykład wcześniejszych królów, usunął je. Wydał rozkaz zburzenia tamtejszych świątynek, zadaszeń i ołtarzy oraz zaprzestania korzystania z tych miejsc, a rozkaz ten został stanowczo wykonany. Surowe kary, które spadały wtedy na królestwo Izraela z powodu bałwochwalstwa, prawdopodobnie umocniły Hiskiasza w postanowieniu, a lud skłoniły do większej zgody. Dobrze, gdy nieszczęścia naszych sąsiadów stają się dla nas przestrogą.

Hiskiasz zniszczył też węża z brązu. Wąż ten został dany przez Boga, lecz ponieważ ludzie uczynili z niego bożka, Hiskiasz rozbił go na kawałki. Izraelici przynieśli go ze sobą do Kanaanu, choć nie wiemy, gdzie go umieścili. Wydaje się, że starannie go przechowywali jako pamiątkę dobroci Boga okazanej ich przodkom na pustyni i jako trwałe świadectwo prawdziwości tamtych wydarzeń (Księga Liczb 21:9). Mógł też zachęcać chorych do szukania uzdrowienia u Boga, a skruszonych grzeszników — do szukania u Niego miłosierdzia.

Z czasem jednak ludzie zaczęli oddawać stworzeniu większą cześć niż Stwórcy, a niektórzy zaczęli palić kadzidło przed wężem z brązu. Nie czcili wizerunków zapożyczonych od otaczających ich narodów, lecz i tak niewłaściwie posługiwali się przedmiotem, który sam Bóg niegdyś ustanowił, ponieważ okazał się dla nich pomocny. Gorliwy o cześć dla Boga Hiskiasz nie tylko zakazał tego kultu, lecz także zadbał o to, by przedmiotu nie można już było nadużywać. Pokazał ludowi, że jest to tylko Nechusztan, zwykły kawałek brązu, a palenie przed nim kadzidła jest głupotą i niegodziwością. Potem rozbił go na kawałki, a według wyjaśnienia biskupa Patricka zmielił na proszek i rozrzucił, tak że nie pozostał ani jeden fragment. Jeśli ktoś sądzi, że przez to umniejszono cześć należną wężowi z brązu, przekona się, że jego prawdziwa godność została w pełni przywrócona w Ewangelii Jana 3:14, gdzie Jezus ukazuje go jako zapowiedź samego siebie. Lepiej zrezygnować z dobrej rzeczy, niż ją zachować, gdy ludzie czynią z niej bożka.

Pod tym względem Hiskiasz był wyjątkowy (Druga Księga Królewska 18:5). Nie było króla Judy, który byłby mu równy ani przed nim, ani po nim. W swojej reformie wyróżniał się dwiema cechami. Po pierwsze, miał odwagę i ufał Bogu. Usuwanie bałwochwalstwa było niebezpieczne, bo mogło obrazić poddanych i wywołać bunt. Hiskiasz ufał jednak, że Pan, Bóg Izraela, wesprze go i zapewni mu bezpieczeństwo. Mocna wiara w to, że Bóg może nas ochronić i nagrodzić, pomaga nam szczerze, odważnie i wytrwale wypełniać obowiązki, tak jak czynił to Hiskiasz. Gdy obejmował tron, jego królestwo było otoczone przez wrogów, a on nie szukał pomocy u obcych potęg, jak zrobił to jego ojciec. Ufał, że Bóg Izraela będzie strzegł Izraela.

Po drugie, Hiskiasz odznaczał się stanowczością i wytrwałością. I pod tym względem nikt mu nie dorównał, bo przylgnął do Pana niezłomnym sercem i nigdy nie odstąpił od podążania za Nim (Druga Księga Królewska 18:6). Niektórzy z jego poprzedników dobrze zaczynali, lecz później odchodzili od Boga. Hiskiasz, podobnie jak Kaleb, poszedł za Panem całym sercem. Nie poprzestał na usunięciu bałwochwalstwa. Zachowywał również przykazania Boże i stale starał się wiernie wypełniać swoje obowiązki w każdej dziedzinie.

Potem czytamy o jego wielkim powodzeniu (Druga Księga Królewska 18:7–8). Bóg był z Hiskiaszem, a Hiskiasz trwał przy Bogu. Ponieważ cieszył się szczególną obecnością Boga, powodziło mu się we wszystkim, czego się podejmował. Odnosił niezwykłe sukcesy w wojnach i przedsięwzięciach budowlanych, a zwłaszcza w reformie, która postępowała z mniejszymi trudnościami, niż można by się spodziewać. Ci, którzy wykonują dzieło Boże, mając na względzie Jego chwałę i ufając Jego mocy, mogą oczekiwać, że Bóg pobłogosławi ich wysiłki powodzeniem. Prawda jest potężna i zwycięży.

Widząc to powodzenie, Hiskiasz zrzucił jarzmo króla Asyrii, które jego ojciec haniebnie przyjął.

Król Asyrii nazywał to buntem, lecz w rzeczywistości Hiskiasz dochodził należnej mu władzy królewskiej. Achaz, ojciec Hiskiasza, nie miał prawa się jej wyrzec. Nawet jeśli tak śmiały krok mógł być przedwczesny i nierozważny, nie wydaje się niesprawiedliwy. Skoro Hiskiasz usunął kult bożków wprowadzony przez obce narody, mógł też zrzucić ich uciskające panowanie. Najpewniejszą drogą do wolności jest służenie Bogu.

Hiskiasz zaatakował też Filistynów z wielką siłą i uderzył na nich aż po Gazę, zajmując zarówno okoliczne wsie, jak i ufortyfikowane miasto, osady strażnicze oraz warowne miejscowości. W ten sposób odzyskał tereny, które Filistyni zajęli za panowania jego ojca (Druga Księga Kronik 28:18). Gdy usunął zepsucie wprowadzone przez ojca, mógł słusznie oczekiwać, że odzyska również to, co ojciec utracił. Izajasz także zapowiadał zwycięstwa Hiskiasza nad Filistynami (Księga Izajasza 14:28 i następne wersety).