2 Księga Kronik 12:1 – znaczenie i zastosowanie

Izrael był już osłabiony i okryty hańbą, ponieważ rozpadł się na dwa królestwa. Juda, która miała świątynię i królewskie miasto, a także dom Dawida i dom Aarona, mogła jednak dobrze się rozwijać, gdyby wiernie wypełniała swoje obowiązki. Tymczasem wszystko zostało tu wywrócone do góry nogami. Rechabeam i jego lud odeszli od Boga: król porzucił prawo Pana, a tym samym w istocie porzucił Boga. Pociągnął za sobą cały Izrael (2 Księga Kronik 12:1).

Rechabeam miał wcześniej dobry, trzyletni okres, kiedy postępował drogą Dawida i Salomona (2 Księga Kronik 11:17). Ten czas jednak minął i król przestał troszczyć się o oddawanie czci Bogu. Nie wiemy dokładnie, na czym polegało jego zaniedbanie. Wiemy tylko, że odszedł od Boga, a Juda razem z nim. W tym miejscu Juda zostaje nazwana Izraelem, ponieważ poszła za złymi drogami, na które Jeroboam sprowadził północne królestwo. Stało się to, gdy Rechabeam umocnił już swoje królestwo i pozycję.

Dopóki sądził, że jego tron jest niepewny, pilnował swoich obowiązków, licząc na to, że zyska przychylność Boga. Kiedy jednak zobaczył, że królestwo jest już dość stabilne, uznał, że religia nie jest mu potrzebna. Czuł się bez niej wystarczająco bezpieczny. Tak dobrobyt głupców prowadzi ich do zguby. Jeszurun, poetycka nazwa Izraela, utył i zaczął wierzgać. Kiedy ludziom dobrze się powodzi i nie widzą przed sobą żadnego niebezpieczeństwa, są gotowi powiedzieć Bogu: „Odejdź od nas”.

Bóg szybko zesłał na nich nieszczęście, aby ich otrzeźwić i skłonić do pokuty, zanim ich serca stwardnieją. Zaczęli odchodzić od Boga dopiero w czwartym roku panowania Rechabeama, a już w piątym roku wystąpił przeciw nim król Egiptu z ogromną armią. Zdobył warowne miasta Judy, a potem ruszył na Jerozolimę (2 Księga Kronik 12:2–4). To wielkie nieszczęście przyszło niedługo po tym, jak zaczęli zaniedbywać oddawanie czci Bogu. Nadeszło też z ręki, której niewiele się spodziewali, ponieważ za poprzedniego panowania Juda utrzymywała przyjazne stosunki z Egiptem. Atak był tak potężny, że wszystkie warowne miasta, które Rechabeam niedawno zbudował i obsadził załogami, upadły bez oporu. Stało się więc jasne, że nieszczęście zesłał Pan, bo zgrzeszyli przeciwko Niemu.

Aby nie przeoczyli znaczenia tego, co się wydarzyło, Bóg przez swoje słowo wyjaśnił, czemu służyła ta kara (2 Księga Kronik 12:5). Wszyscy książęta Judy zebrali się w Jerozolimie, prawdopodobnie na naradę wojenną, żeby omówić, jak zapewnić sobie bezpieczeństwo w obliczu kryzysu. Wtedy Bóg posłał do nich proroka Szemajasza, tego samego, który wcześniej przekazał Boży zakaz walki z dziesięcioma plemionami (2 Księga Kronik 11:2). Szemajasz powiedział im wprost, że Sziszak zwycięża nie dlatego, że źle pokierowali sprawami, choć być może właśnie to rozważali książęta, lecz dlatego, że opuścili Boga. Bóg nigdy nie opuszcza ludzi jako pierwszy.

Kiedy Boże słowo spotkało się z ciosem z Jego ręki, król i książęta ukorzyli się przed Bogiem z powodu swojego grzechu. Uznali swoją winę i pokornie przyjęli karę, mówiąc: „Pan jest sprawiedliwy” (2 Księga Kronik 12:6). My również powinniśmy tak postępować, gdy Bóg nas karci. Powinniśmy uznać, że Bóg ma rację, i osądzić samych siebie. Nawet królowie i książęta muszą ugiąć się przed Bogiem albo zostać przez Niego złamani: albo się ukorzą, albo zginą.

Ponieważ wyznali, że żałują za grzechy, Bóg okazał im miłosierdzie. Uchronił ich przed całkowitą zagładą, ale pozostawił w nich pewien lęk przed sądem, aby znów się nie zbuntowali. Po pierwsze, łaskawie powstrzymał zniszczenie, które niemal na nich spadło. Skoro Sziszak prowadził tak wielką i zwycięską armię, a do tego zdobył warowne miasta, kto spodziewałby się czegoś innego niż upadku całego kraju, a nawet samej Jerozolimy? Lecz gdy Bóg mówi: „Tylko dotąd, nie dalej”, najgroźniejsza potęga nagle traci siłę. Także tutaj, gdy anioł zagłady dotarł do Jerozolimy, nie pozwolono mu jej zniszczyć. Bóg postanowił, że Jego gniew nie spadnie teraz na Jerozolimę z ręki Sziszaka i nie doprowadzi do jej całkowitej zagłady (2 Księga Kronik 12:7, 12).

Ci, którzy przyznają, że Bóg ma rację, gdy ich karci, doświadczą Jego łaski. Ci, którzy się przed Nim uniżą, znajdą Jego przychylność. Bóg miłosierdzia szybko korzysta z pierwszej sposobności, by okazać miłosierdzie. Jeśli w trudnych doświadczeniach zachowujemy pokorne serce, to znaczy, że spełniły one swoje zadanie. Wtedy albo zostaną usunięte, albo zmieni się ich skutek.

Po drugie, Bóg przyniósł im pewną ulgę, choć nie uwolnił ich całkowicie. Dał im przewagę nad wrogiem, dzięki czemu część strat udało się odrobić. Reforma była tylko częściowa i trwała krótko, a wkrótce znów wrócili do dawnych postępków. Ich wybawienie odpowiadało temu, jak ograniczona była ich skrucha. Mimo to czytamy, że w Judzie działo się dobrze i sytuacja zaczęła się poprawiać (2 Księga Kronik 12:12).

W jednym sensie działo się dobrze, bo w Judzie wciąż byli ludzie prawi. Były tam dobre rzeczy, jak podano na marginesie: dobrzy duchowni, dobrzy ludzie i dobre rodziny, a trudności w kraju przyczyniły się do ich umocnienia. W czasach głębokiego zepsucia i upadku pociechą jest to, że wśród ludzi wciąż znajduje się resztka, w której można dostrzec dobro. Daje to nadzieję Izraelowi.

W innym sensie poprawiła się ich sytuacja zewnętrzna. Wcześniej wszystko układało się źle, gdy zdobyto wszystkie warowne miasta (2 Księga Kronik 12:4), ale po ich pokucie sytuacja się zmieniła. Powinniśmy być wdzięczni, gdy wiedzie się nam lepiej, niż się spodziewaliśmy, lepiej niż wcześniej i lepiej, niż na to zasłużyliśmy. Powinniśmy dostrzegać dobroć Boga, gdy daje nam choćby częściową ulgę.

Bóg nie oszczędził im jednak dotkliwych cierpień z ręki Sziszaka: ograniczył ich wolność i pozbawił ich majątku. W kwestii wolności usłyszeli: „Staną się jego sługami” (2 Księga Kronik 12:8). Oznaczało to, że będą zdani na jego łaskę, będą mu płacić daninę, a niektórzy mogli nawet zostać wzięci do niewoli i uwięzieni. Miało ich to nauczyć różnicy między służeniem Bogu a służeniem królestwom obcych narodów. Być może narzekali, że prawo Boga jest zbyt surowe i uciążliwe. Z tego powodu porzucili je w wersecie 1. Odpowiedź Boga brzmiała w istocie: „Niech spróbują służyć innemu władcy. Skoro nie chcą, żebym nimi rządził, niech przez jakiś czas podlegają sąsiednim królom i przekonają się, czy im to odpowiada”.

Mogli służyć Bogu z radością i weselem, ale nie chcieli. Niech więc służą swoim wrogom w głodzie i pragnieniu (Księga Powtórzonego Prawa 28:47–48), aż przypomną sobie swojego pierwszego Pana i to, że dawniej było im lepiej (Księga Ozeasza 2:7). Niektórzy sądzą, że podobny sens mają słowa z Księgi Ezechiela 20:24–25, gdzie Bóg mówi, że ponieważ wzgardzili Jego ustawami, dał im ustawy, które nie były dobre. Im częściej porównujemy służbę Bogu z innymi rodzajami służby, tym bardziej przekonujemy się, że jest ona rozsądna i łatwa.

Niezależnie od trudności i ciężarów, które wiążemy z posłuszeństwem, o wiele lepiej je znosić niż ponosić karę za nieposłuszeństwo. Czy ludzie uważają, że zasady wstrzemięźliwości są trudne? Skutki pobłażania sobie będą znacznie trudniejsze. Służba cnocie daje pełną wolność, a służba grzesznym pragnieniom oznacza całkowitą niewolę.

Egipcjanie uderzyli ich również przez uszczuplenie ich majątku. Król Egiptu splądrował świątynię i skarbiec królewski, które Salomon pozostawił pełne. Zabrał wszystko, do czego zdołał dotrzeć (2 Księga Kronik 12:9). Właśnie po to przybył. Dawid i Salomon, którzy postępowali drogą Boga, napełnili te skarbce: Dawid dzięki wojnom, a Salomon dzięki handlowi. Rechabeam, który porzucił prawo Boga, je opróżnił.

Zabranie złotych tarcz i zastąpienie ich tarczami z brązu zostało już wcześniej opisane (2 Księga Kronik 12:9–11; 1 Księga Królewska 14:25–28).