1 List do Tesaloniczan 4:5 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset opisuje pragnienie, które potrafi zawładnąć sercem tak mocno, że przestaje się w nim słyszeć cokolwiek poza własnym głodem. Apostoł nazywa je pożądliwą namiętnością i stawia obok życia, w którym każdy ma umieć utrzymywać własne ciało w świętości i we czci, jak czytamy w 1 List do Tesaloniczan 4:4. Tekst wskazuje także na ludzi, którzy nie znają Boga i idą za swoimi żądzami, nie pamiętając o Nim. Warto zauważyć, że Paweł mówi przede wszystkim o tym, kto prowadzi serce. Takie pragnienie może zacząć się od czegoś zwyczajnego, a potem domagać się coraz więcej uwagi, aż zacznie decydować o wszystkim. Namiętność, która rządzi bez troski o drugiego człowieka i bez odniesienia do Boga, może zostawić w człowieku pustkę i poczucie zagubienia. Świętość pojawia się w tym obrazie jako sposób życia, w którym pragnienia zostają przyjęte i uporządkowane w relacji z Bogiem. Ten fragment ma w sobie coś łagodnego, bo mówi o kierunku, a nie o gwałtownym odrzuceniu tego, co w człowieku żywe. Bóg, który powołuje do świętości, nie przestaje być obecny w ludzkim sercu, także wtedy, gdy pragnienia są silne i trudne do uporządkowania.

W 1 Liście do Tesaloniczan 4:5 Paweł przeciwstawia życiu w świętości „pożądliwą namiętność”, kojarzoną z postępowaniem pogan nieznających Boga. Nie chodzi o samo istnienie pragnienia ani o potępienie każdego człowieka spoza wspólnoty. Kontrast dotyczy sposobu, w jaki pragnienie kieruje postępowaniem: może podporządkować sobie drugą osobę albo zostać poddane czci należnej Bogu i bliźniemu. Najbliższy kontekst dopowiada sens tej myśli. Werset 4 mówi o utrzymywaniu własnego ciała „w świętości i we czci”, a werset 6 ostrzega przed krzywdzeniem i oszukiwaniem brata w tej sprawie. Seksualność nie jest więc przedstawiona wyłącznie jako prywatna sfera jednostki. Jej sposób przeżywania ma znaczenie dla drugiego człowieka i dla wspólnoty. Określenie „nieznający Boga” opisuje tu religijny kontrast między życiem, które uznaje Boże powołanie, a życiem kierowanym pożądaniem. Nie daje podstaw do uznania, że każdy poganin zachowuje się tak samo ani że samo wyznanie wiary gwarantuje czystość. Paweł wskazuje raczej, że poznanie Boga powinno kształtować sposób traktowania ciała i drugiej osoby. Świętość staje się widoczna tam, gdzie pragnienie nie odbiera bliźniemu godności.

Ten fragment pokazuje, że świętość obejmuje także ciało i pragnienia. W Pierwszym Liście do Tesaloniczan 4:4 Paweł pisze, że każdy ma umieć utrzymywać własne ciało w świętości i we czci. Werset 5 wskazuje, czego to nie ma być: „a nie w pożądliwej namiętności, jak to czynią poganie nieznający Boga”. Najważniejsze jest tu słowo „nieznający”. Paweł nie opisuje ludzi, którzy wiedzą, czego Bóg chce, i świadomie wybierają zło. Mówi o życiu bez odniesienia do Boga, w którym pożądanie wyznacza kierunek. Chrześcijanin ma inne źródło, ponieważ zna wezwanie, do którego został powołany. Można to zobaczyć w zwykłym wyborze. Ktoś późnym wieczorem przegląda w telefonie treści, które rozbudzają jego wyobraźnię, i uspokaja się myślą, że nikt tego nie widzi. Fragment pyta nie o to, czy ktoś patrzy, lecz o to, kto kieruje sercem. Kontekst dopowiada resztę. Paweł przypomina, że Bóg powołał nas do świętości, a kto to odrzuca, odrzuca Boga, który daje swego Ducha Świętego. Werset nie obiecuje, że pokusa zniknie. Pokazuje raczej, że wierność wypływa z innego źródła niż namiętność tych, którzy nie znają Boga.

Słowa o „pożądliwej namiętności” należą do Pawłowego wezwania do świętości i czci w życiu cielesnym. Apostoł nie przeciwstawia ciała Bogu. Przeciwnie, mówi o ciele jako o czymś, co może być otaczane szacunkiem, a nie traktowane jak narzędzie zaspokojenia. Werset ostrzega przed pragnieniem, które zamyka człowieka na drugą osobę i na Boga. Paweł przywołuje pogan „nieznających Boga”, by ukazać różnicę między życiem zakorzenionym w relacji z Bogiem a postępowaniem, w którym pożądanie staje się miarą wyborów. Nie jest to wezwanie do pogardy wobec ludzi spoza wspólnoty, lecz poważne przypomnienie, że wiara ma kształtować także intymność. W następnym wersecie apostoł mówi o krzywdzie i oszustwie wobec brata, więc chodzi nie tylko o prywatne pragnienia, ale również o odpowiedzialność za drugiego człowieka. Świętość nie oznacza pogardy dla cielesności. Oznacza życie, w którym pragnienie nie odbiera drugiej osobie godności. W tym świetle ciało staje się miejscem wierności, a nie własności.