1 Księga Samuela 10:1 – znaczenie i zastosowanie

Samuel występuje teraz jako prorok i daje Saulowi pełne zapewnienie od Boga, że zostanie królem, co potwierdziły późniejsze wydarzenia. Namaścił Saula i pocałował go (Pierwsza Księga Samuela 10:1). Nie stało się to podczas publicznego zgromadzenia, lecz z polecenia Boga. Dzięki temu akt ten miał pełną wagę, choć odbył się w zwyczajnych, prywatnych okolicznościach. Dzieła ustanowione przez Boga są wielkie i godne szacunku nawet wtedy, gdy ich zewnętrzna oprawa jest skromna.

Namaszczając Saula, Samuel pokazał mu, że to sam Bóg ustanawia go królem: „Czyż Pan Cię nie namaścił?”. W Starym Testamencie namaszczano arcykapłana, aby pokazać, że Bóg obdarza go potrzebnymi do jego służby darami. To samo znaczenie miało namaszczanie królów: Bóg powołuje ludzi, a zarazem przygotowuje ich do zadań, które im powierza. Te święte namaszczenia zapowiadały wielkiego Mesjasza, Pomazańca, Jezusa Chrystusa, Króla Kościoła i Arcykapłana naszej wiary, namaszczonego Duchem Świętym bez miary, o wiele bardziej niż kapłani i władcy Izraela.

Samuel prawdopodobnie użył zwykłej oliwy; tekst nie wspomina, by ją błogosławił ani nad nią się modlił. Posłużył się małym flakonikiem oliwy, co pasowało do królestwa Saula, które wkrótce miało zostać osłabione i rozbite. Niewielka ilość oliwy wskazywała też na mniejszą miarę Ducha daną Saulowi w porównaniu z Dawidem, którego później namaszczono oliwą z rogu. Oliwę z naczynia wykorzystano także przy namaszczeniu Salomona i Jehu.

Pocałunkiem Samuel wyraził aprobatę dla tego wyboru. Nie tylko się z nim zgadzał, lecz także przyjmował go z radością, choć oznaczał on ograniczenie własnej władzy Samuela i zaszczytów jego rodziny. Pocałunek wyrażał również szacunek i lojalność. Samuel niejako mówił w ten sposób, że Saul jest teraz jego królem. Podobnie polecono nam „ucałować Syna” (Księga Psalmów 2:12), czyli oddać cześć temu, którego ustanowił Bóg, i podporządkować się Mu.

Samuel wyjaśnił następnie znaczenie tego obrzędu. Po pierwsze, Saul został ustanowiony wodzem, przywódcą w czasie wojny. Oznaczało to zaszczyt i władzę, ale także troskę, ciężką pracę i niebezpieczeństwo. Po drugie, źródłem jego władzy był sam Pan. Skoro Pan go namaścił, Saul miał rządzić dla Boga, polegać na Bogu i zabiegać o Jego chwałę. Po trzecie, miał rządzić nad dziedzictwem Boga. Jego zadaniem była troska o Boży lud, ochrona go i mądre kierowanie jego sprawami, niczym zarządzanie wielkim domem.

Aby jeszcze mocniej utwierdzić Saula, Samuel zapowiedział znaki, które miały wydarzyć się tego samego dnia. Miały one potwierdzić, że Samuel mówi prawdę, a w szczególności, że jego słowa o królewskiej władzy Saula są prawdziwe. Najpierw Saul miał spotkać mężczyzn, którzy przyniosą mu wiadomości z domu: jego ojciec martwił się o niego (Pierwsza Księga Samuela 10:2). Mieli spotkać się w pobliżu grobu Racheli. Samuel najpierw skierował Saula ku miejscu pochówku jednego z jego przodków, aby myśląc o koronie, pamiętał też o własnej śmierci. Dwaj mężczyźni mieli powiedzieć mu, że odnaleziono oślice, a jego ojciec martwi się i pyta: „Co mam zrobić z moim synem?”. Saul miał zrozumieć, że to spotkanie nie było przypadkowe. Warto dostrzegać Bożą troskę także w drobnych wydarzeniach, by móc Mu ufać w sprawach większej wagi.

Następnie Saul miał spotkać ludzi udających się do Betel, gdzie najwyraźniej znajdowało się wyżynne miejsce kultu, aby złożyć tam ofiary (Pierwsza Księga Samuela 10:3–4). Dla przyszłego władcy Izraela dobrym znakiem było spotkanie czcicieli Boga, dokądkolwiek się udawał. Koźlęta, bochny chleba i wino prawdopodobnie przeznaczono na ofiarę i towarzyszące jej dary. Samuel powiedział Saulowi, że tamci ludzie dadzą mu dwa bochny i że ma je przyjąć. Mogło się to wydawać skromnym podarunkiem, niemal pomocą udzieloną żebrakowi. Saul miał jednak pamiętać, że kiedyś otrzymał taki dar, aby pozostać pokornym i życzliwym wobec ubogich. Mógł to być także stosowny dar dla księcia i Saul miał go tak przyjąć. Ci, którzy go dawali, nie wiedzieli, co się dzieje, lecz to Bóg poruszał ich serca, przez co znak stawał się jeszcze wyraźniejszy. Te dwa bochny, pierwsza danina dla nowego króla, mogły mu też przypominać, by nie trwonił królewskiego majątku na zbytki, lecz zadowalał się prostym pożywieniem. Chleb jest podstawą życia.

Najbardziej niezwykłym znakiem miało być dołączenie Saula do grupy proroków i doświadczenie działania Ducha proroctwa (Pierwsza Księga Samuela 10:5–6). To, czego Bóg dokonuje w nas przez swojego Ducha, o wiele bardziej służy wierze niż to, co czyni dla nas przez swoją opatrzność. Samuel wskazał Saulowi miejsce, gdzie miało się to wydarzyć: wzgórze Boga, przy którym znajdował się garnizon Filistynów, prawdopodobnie w pobliżu Gibei, rodzinnego miasta Saula. Miejsce to nazywano wzgórzem Boga, ponieważ znajdowała się tam jedna ze szkół prorockich. Nawet Filistyni zdawali się okazywać pewien szacunek religii: ich żołnierze pozwalali Bożym prorokom mieszkać tam w pokoju i nie przeszkadzali im w oddawaniu czci Bogu.

Saul miał spotkać grupę proroków, którzy szli z muzyką i prorokowali, a następnie do nich dołączyć.

Wydaje się, że ci prorocy nie otrzymywali natchnienia do przepowiadania przyszłych wydarzeń. Bóg nie objawiał im siebie przez sny i widzenia. Zamiast tego zgłębiali Prawo, nauczali swoich sąsiadów i oddawali się praktykom religijnym, zwłaszcza uwielbianiu Boga. Duch Boży szczególnie ich wspierał i dodawał im sił w tych świętych obowiązkach.

Wielkim błogosławieństwem dla Izraela było to, że miał nie tylko proroków, lecz także ich grupy. Prorocy ci przekazywali dobre nauki, dawali dobry przykład i pomagali podtrzymywać prawdziwą wiarę wśród ludu. W tamtym czasie „słowo Pana nie było już rzadkością” — nie było już tak rzadkie jak wtedy, gdy Samuel dopiero się pojawił. Samuel prawdopodobnie przyczynił się do powstania tych szkół, czyli domów modlitwy, z których później mogły wyrosnąć synagogi. Smutne jest to, że Izrael znudził się rządami takiego człowieka. Jako wojownik Samuel nie wypędził Filistynów, ale jako człowiek Boży dokonał dla Izraela czegoś większego: założył szkoły proroków.

Muzyka służyła wówczas jako odpowiedni sposób przygotowania umysłu do działania Ducha Świętego, podobnie jak w przypadku Elizeusza (Druga Księga Królewska 3:15). Nie powinniśmy oczekiwać, że muzyka będzie dziś działać w ten sam sposób, chyba że widzielibyśmy tak potężne działanie jak w przypadku Saula, gdy odpędziła złego ducha. Prorocy przebywali wcześniej na wyżynie, prawdopodobnie składając ofiarę, a teraz wracali, śpiewając psalmy. Ze świętego zgromadzenia powinniśmy odchodzić z sercami napełnionymi świętą radością i uwielbieniem (Księga Psalmów 138:5).

Saul miał odczuć silne poruszenie, by dołączyć do proroków, a dzięki temu stać się innym człowiekiem niż ten, którym był w życiu prywatnym. Duch Boży, działając przez ustanowione przez Niego środki, przemienia ludzi w niezwykły sposób. Saul, wielbiąc Boga pośród wspólnoty wierzących, stał się innym człowiekiem, choć nie wiadomo, czy rzeczywiście stał się człowiekiem nowym.

Samuel polecił Saulowi, by w swoim rządzeniu postępował tak, jak prowadzi go opatrzność i jak Samuel będzie mu doradzał. W codziennych sprawach miał podążać drogą, którą otwierały przed nim wydarzenia (Pierwsza Księga Samuela 10:7). Miał kierować się własnym rozsądkiem i podejmować kroki, które wydawały się właściwe. Jednak w szczególnym kryzysie, który miał później nadejść w Gilgal — w bardzo ważnym momencie, gdy najbardziej potrzebował Bożej pomocy — miał poczekać na przybycie Samuela i czekać na niego przez siedem dni (Pierwsza Księga Samuela 10:8).

Późniejsza porażka Saula w tej sprawie stała się przyczyną jego upadku (Pierwsza Księga Samuela 13:11). Na razie był to jasny znak, że Saul nadal przechodzi próbę. Mimo że był królem, miał działać pod kierunkiem Samuela i wykonywać jego polecenia. Nawet najwięksi ludzie muszą uznać, że podlegają Bogu i Jego słowu.